همسوئی استراتژی‌های بازاریابی و تولید در صنعت سیم و کابل

۲-۳.  استراتژی و ماهیت آن: ۸

۲-۳-۱. تاریخچه استراتژی: ۸

۲-۳-۲. تعاریف استراتژی:. ۹

۲-۳-۳. سطوح سلسله مراتبی استراتژی‌های سازمان: ۱۳

۲-۳-۴. تعریف همسوئی: ۱۴

۲-۴. استراتژی‌های تولید: ۱۴

۲-۴-۱. ظهور استراتژی‌های تولید:. ۱۵

۲-۴-۲. تعاریف ارائه‌شده در مورد استراتژی تولید: ۱۵

۲-۴-۳. مروری بر استراتژی‌های تولید در پژوهش‌های پیشین: ۲۰

۲-۴-۴. همسوئی استراتژی‌های تولید با دیگر استراتژی‌های سازمان: ۲۷

۲-۵. بازاریابی: ۳۱

۲-۵-۱. استراتژی‌های بازاریابی و تعاریف محققان مختلف از آن: ۳۲

۲-۵-۱-۱. استراتژی‌های بخش‌بندی و تمایز اسمیت: ۳۴

۲-۵-۱-۲. بازاریابی رابطه‌ای: ۳۶

۲-۵-۱-۳. استراتژی آمیخته بازاریابی بوردن: ۳۷

۲-۵-۱-۴. استراتژی‌های قیمت‌گذاری پرمایه و گران و قیمت‌گذاری نفوذ در بازار: ۳۸

۲-۵-۱-۵. چرخه عمر محصول فورستر: ۳۹

۲-۵-۳. همسویی استراتژی‌های بازاریابی با دیگر استراتژی‌های سازمان: ۴۲

۲-۶. همسویی استراتژی‌ها در سازمان: ۴۳

۲-۷. همسویی استراتژی‌های تولید و بازاریابی: ۴۴

۲-۸. خلاصه و جمع بندی فصل: ۵۳

3. روش تحقیق. ۵۶

۳-۱. مقدمه: ۵۷

۳-۲. روش پژوهش و مدل پیاز پژوهش: ۵۸

۳-۳. روش گردآوری داده‌ها: ۶۰

۳-۴. تعریف عملیاتی سنجه‌های مربوط به هر متغیر: ۶۰

۳-۴-۱. سنجه‌های استراتژی تولید: ۶۰

۳-۴-۲. ابعاد استراتژی تولید: ۶۱

۳-۴-۳. سنجه‌های استراتژی بازاریابی: ۶۳

۳-۵. روایی و پایایی سنجه ها: ۶۶

۳-۶. جامعه و نمونه آماری: ۶۷

۳-۷. دوره زمانی و مکانی انجام پژوهش: ۶۷

۳-۸. روش های آماری تجزیه‌وتحلیل داده‌ها: ۶۷

۳-۸-۱. آمار توصیفی: ۶۷

۳-۸-۲. آمار استنباطی: ۶۷

۳-۹. خلاصه و جمع بندی فصل: ۷۰

۴.تجزیه‌وتحلیل اطلاعات ۷۱

۴-۱. مقدمه: ۷۲

۴-۲. تحلیل توصیفی نمونه‌های موردبررسی: ۷۳

۴-۲-۱.  بررسی ویژگی‌های نمونه‌ها ازنظر سابقه فعالیت: ۷۳

۴-۲-۲. بررسی ویژگی‌های نمونه‌ها ازنظر نوع مالکیت شرکت‌ها: ۷۴

۴-۲-۳.  بررسی ویژگی‌های نمونه‌ها ازنظر اندازه شرکت‌ها: ۷۵

۴-۲-۴. بررسی توصیفی سؤالات پرسشنامه: ۷۶

۴-۳.  تحلیل و توصیف استنباطی متغیرهای مدل پژوهش: ۷۷

۴-۳-۱. پایایی متغیرهای پژوهش: ۷۷

۴-۳-۲. روایی ابزار اندازه‌گیری: ۸۰

۴-۳-۳.  آنالیز واریانس یک‌طرفه: ۸۰

۴-۳-۴. آنالیز واریانس طرح دو عاملی یا دوطرفه: ۸۴

۴-۳-۵.  اثر متقابل استراتژی‌های تولید و بازاریابی بر عملکرد مالی: ۹۳

۵-۳-۲.  اثر متقابل استراتژی‌های تولید و بازاریابی بر عملکرد بازار: ۹۵

۴-۴. جمع بندی فصل: ۹۷

۵.نتیجه گیری و پیشنهادات ۹۸

۵-۱. مقدمه: ۹۹

۵-۲. مروری بر چارچوب کلی پژوهش ۹۹

۵-۳. یافته های پژوهش: ۱۰۰

۵-۳-۱. مدل همسویی استراتژی‌های تولید و بازاریابی بر عملکرد مالی: ۱۰۰

۵-۳-۲. مدل همسویی استراتژی‌های تولید و بازاریابی بر عملکرد بازار: ۱۰۱

۵-۳-۳. پاسخگویی به سؤالات پژوهش: ۱۰۲

۵-۴. بحث و نتیجه گیری: ۱۰۲

۵-۵. محدودیت های پژوهش: ۱۰۴

۵-۶. پیشنهاداتی برای پژوهشهای آتی: ۱۰۴

منابع و مراجع. ۱۰۵

پیوستها ۱۱۳

 مقدمه:

سازمان‌ها جهت بقا و ترسیم وضعیت مطلوب کسب‌وکار خود، ملزم به بازنگری در مدل کسب‌وکار خود و روی آوردن به برنامه‌ریزی استراتژیک به‌عنوان کلیدی‌ترین عامل موفقیت سازمان‌ها می‌باشند. چه‌بسا سازمان‌هایی که علیرغم داشتن برنامه‌های استراتژیک سازمانی در عمل موفق نبوده‌اند. یکی از عمده‌ترین این دلایل، وجود شکاف و عدم همسوئی بین استراتژی‌های بخش‌های مختلف سازمان بوده است. گاهی استراتژی‌های یک بخش در تضاد با استراتژی‌های بخش دیگر سازمان بوده است؛ بنابراین سازمان‌ها ناگزیرند برنامه استراتژیک همه‌جانبه‌ای تدوین نمایند به‌گونه‌ای که برنامه‌های بخش‌های مختلف سازمان نه‌تنها در تقابل باهم نباشند، بلکه با یکدیگر هم‌افزائی نیز ایجاد نمایند. آنچه در این فصل موردمطالعه قرار می‌گیرد، شامل کلیات تحقیق مانند بیان مسئله، ضرورت انجام تحقیق، پرسش‌ها و اهداف تحقیق خواهد بود.

۱-۲. بیان مساله و ضرورت انجام پژوهش:

در مواردی که تفاوت‌های اساسی بین نیاز مشتری و بازار و توان تولید وجود دارد، انتخاب استراتژیک در بازاریابی و تولید برای از بین بردن این تفاوت‌ها موردنیاز است. این دو بخش در سازمان مسئولیت‌های متفاوتی بر عهده‌دارند، بخش بازاریابی بازار هدف، نیازهای مشتریان به نوع محصول و تعداد آن، آمیخته محصول و قیمت‌گذاری، ترفیع و سیاست‌های خدمت‌رسانی به مشتریان را مشخص می‌کند، بخش تولید، چیدمان و مکان تجهیزات، فرایند تکنولوژیکی و ظرفیت تولید، فرایند مدیریت کیفیت، برنامه ­ریزی و کنترل تولید و موجودی، سیاست­های خرید و نیروی کار و سایر تصمیمات مرتبط با برنامه ­ریزی، هماهنگی و کنترل منابع موردنیاز برای تولید را تعیین می کند. از طرف دیگر فعالیت‌های کارکنان این دو بخش نیز با یکدیگر هم‌راستا نیستند و به نیازهای یکدیگر توجهی ندارند. کارکنان بازاریابی بیشتر بر مشتری و مسائل رقابتی متمرکزشده‌اند اما کارکنان تولید با تمرکز بر کارایی، توان و ظرفیت تولید و تکنولوژی تولید ممکن است به مسائل بازار کمتر توجه کنند. این مسئولیت‌های متفاوت سبب بروز اهداف و دیدگاه­های متفاوت بین کارکنان بازاریابی و فروش و کارکنان بخش تولید می‌شود که منجر به بروز گپ و مشکلاتی بین این دو بخش مهم و تصمیمات آن‌ها و درنتیجه کاهش سودآوری سازمان خواهد شد. درصورتی‌که جهت افزایش بهره‌وری و اثربخشی سازمان‌ها همه بخش‌های سازمان باید در راستای چشم‌انداز سازمان و رسیدن به اهداف مشترک، فعالیت‌های خود را همسو و هم‌راستا نمایند.

بنابراین در این تحقیق بر آنیم تا مدلی جهت همسوسازی استراتژی­های بازاریابی و تولید و هماهنگی دیدگاه­های کارکنان این دو بخش ارائه دهیم.

شرکت‌های فعال در صنعت سیم و کابل که از دسته سازمان‌های تولیدی هستند و از ویژگی‌هایی چون رقابت در بازار جهانی، صادرات محصول، سرمایه‌گذاری در تکنولوژی تولید و تنوع عملیاتی برخوردارند، جهت انجام این پژوهش مناسب به نظر آمدند.

۱- ۳. اهداف و سؤالات پژوهش:

۱-۳-۱. اهداف تحقیق:

• شناسایی اثر متقابل استراتژی‌های تولید و بازاریابی بر عملکرد شرکت‌های منتخب
• مطلب دیگر :
• کتاب الکترونیکی: Off Page SEO یا سئو خارجی چگونه انجام می شود؟
• 
  
• شناسایی تأثیر استراتژی تولید بر عملکرد شرکت‌های منتخب
• شناسایی تأثیر استراتژی بازاریابی بر عملکرد شرکت‌های منتخب

۱-۳-۲. سؤالات تحقیق:

• در صنعت سیم و کابل همسوئی کدام استراتژی‌های تولید و کدام استراتژی‌های بازاریابی منجر به عملکرد برتر می‌شود؟
• استراتژی‌های تولید مورداستفاده در صنعت سیم و کابل به‌تنهایی بر عملکرد تأثیرگذارند؟
• استراتژی‌های بازاریابی مورداستفاده در صنعت سیم و کابل به‌تنهایی بر عملکرد تأثیرگذارند؟

۱- ۴. روش‌شناسی و قلمرو پژوهش:

• پژوهش حاضر از منظر هدف کاربردی است. استراتژی آن از نوع پیمایشی است که جهت جمع‌ آوری داده‌ها از میان پرسشنامه‌های توزیع‌شده بین شرکت‌های این صنعت، ۳۳ پرسشنامه قابل‌استفاده مورد تحلیل قرار گرفتند. برای تحلیل داده‌های پژوهش با بهره گرفتن از نرم‌افزار SPSS، از آنالیزهای واریانس یک‌طرفه و دوطرفه کمک گرفتیم.

• دوره زمانی انجام پژوهش:

پژوهش حاضر با توجه به اهداف مذکور، از تابستان ۱۳۹۳ تا زمستان همان سال به طول انجامید.

• مکان پژوهش:

این پژوهش در صنایع سیم و کابل فعال در سراسر ایران صورت گرفت.

• جامعه آماری:

در این پژوهش جامعه آماری، شرکت‌های فعال در صنعت سیم و کابل در سراسر ایران است.

• نمونه آماری و حجم نمونه:

جهت نمونه‌گیری از ۳۳ شرکت فعال در صنعت سیم و کابل استفاده گردید.

• روش نمونه‌گیری:

با توجه به پراکندگی شرکت‌های این صنعت، از روش نمونه در دسترس استفاده گردید.

۱- ۵. تعریف واژه‌ها و اصلاحات تخصصی:

• استراتژی:

 استراتژی ابزاری جهت رسیدن به اهداف سازمان، شامل فعالیت‌هایی که سازمان انجام می‌دهد، راه‌هایی که دنبال می‌کند و تصمیماتی که جهت رسیدن به اهداف می‌گیرد. (بهاورنیا، ۱۳۸۴)

• استراتژی‌های تولید:

به عقیده پلتز و میلز، استراتژی تولید، الگویی از تصمیمات ساختاری و فراساختاری است که توانایی یک سیستم تولیدی را در به دست آوردن اهداف تولید که ناشی از اهداف کسب‌وکار است را نشان می‌دهد (جعفرنژاد و مختارزاده، ۱۳۸۶).

• استراتژی‌های بازاریابی:

مجموعه‌ای از تصمیمات و عملیات یکپارچه است که سازمان انتظار دارد به اهداف بازاریابی دست یابد و ارزش موردنظر برای مشتریان ایجاد شود. استراتژی بازاریابی به تصمیمات درزمینه بخش‌بندی و هدف‌گذاری سازمان و توسعه استراتژی جایگاه سازی بر پایه محصول، قیمت، ترفیع و توسعه محصول مربوط است. تحقیقات بازار و بخش‌بندی زمینه‌ساز تصمیمات هدف‌گذاری در بازار است. هدف‌گذاری بازار بر الزام اصلی رضایت احتیاجات یک گروه مشتریان از طریق توسعه قابلیت‌های خاص و سرمایه‌گذاری بر منافع اختصاص‌یافته است. این توانایی‌ها سازمان را قادر می‌سازد تا ارزشی ویژه برای بخش هدف‌گذاری شده با بهره گرفتن از اجرای آمیخته بازاریابی پیشنهاد دهد. ازجمله تصمیمات مهم محصول توجه به وسعت خط تولید محصول است. آیا خط تولید بر محدوده کمی از محصولات باید تمرکز کند یا اینکه باید آن‌قدر وسیع باشد تا محصولات مختلفی را تولید نماید (اسلیتر و اولسون، ۲۰۰۱).

• همسوئی:

برای همسوئی تعاریف مختلف و مترادفی عنوان‌شده است. ولف[۲] و لوفتمن[۳] واژه هارمونی”، هندرسون، چان و ونکارترمن[۴]، واژه “تناسب و توازن”، ریچ و بنبست[۵] واژه “پیوند”، سیبورا[۶]، واژه یکپارچگی را عنوان کردند. به‌طورکلی با توجه به معادل‌هایی که برای واژه همسوئی در نظر گرفته‌شده است، همسوئی با اصطلاحاتی مانند یکپارچه‌سازی، انسجام، ادغام، تناسب، تطبیق و پیوند مترادف است. (گنجی و همکاران، ۱۳۹۰)

۱- ۶. ساختار پژوهش:

پژوهش حاضر در پنج فصل گردآوری‌شده است. در فصل اول کلیات پژوهش و چکیده‌ای از مطالب فصول پیش رو موردمطالعه قرار گرفت. فصل دوم که به ادبیات نظری و پیشینه تحقیق می‌پردازد، پس از معرفی اصطلاحات تخصصی مورداستفاده در این پژوهش، کار محققان پیشین را در زمینه‌های تحقیقاتی مشابه بررسی می کند. در فصل سوم این کار تحقیقاتی، روش‌شناسی پژوهش شامل توضیحاتی در مورد جامعه و نمونه آماری، روش گردآوری داده‌ها، ابزارهای مورداستفاده جهت تحلیل داده‌ها و قلمرو پژوهش می‌باشد. در فصل چهارم، داده‌ها مورد تجزیه‌وتحلیل قرارگرفته و درنهایت در آخرین فصل نتایج تحلیل‌ها و پیشنهاد‌های موردنظر برای پژوهش‌های آتی ارائه خواهد گردید.

. مقدمه:

سازمان‌ها جهت بقا در دنیای پر از رقابت امروزی، ملزم به تجهیز نمودن خود به روش‌های مؤثر علمی می‌باشند که یکی از این روش‌ها، مبحث استراتژی‌های سازمانی است. با تعیین استراتژی‌های سازمان، مسیر و جهت‌گیری کلی سازمان مشخص خواهد شد و سازمانِ متشکل از واحدهای مختلف، در جهت این استراتژی حرکت خواهد کرد. با توجه به اینکه استراتژی‌ها از اهداف کل سازمان و اهداف واحدهای مختلف یک سازمان شکل می‌گیرند و گاهی اهداف یک بخش با اهداف دیگر واحدها و بخش‌های سازمان نه‌تنها همخوانی ندارد، بلکه در تضاد و تقابل با یکدیگرند، سازمان‌ها جهت توانائی اجرای این استراتژی‌ها ملزم به ارائه الگویی جهت همسوسازی آن‌ها می‌گردند. استراتژی‌های همسو شده، نه‌تنها موجب کاهش هزینه‌های سازمان می‌گردند بلکه باهم افزایی ایجادشده توسط واحدهای مختلف، انعطاف‌پذیری لازم در پاسخگویی به نیاز بازار و تهدیدات و فرصت‌های محیطی را فراهم آورده و سازمان را از حالت واکنشی و منفعلانه در برابر محیط خارج نموده و به سازمانی آینده‌نگر و چابک تبدیل می کند و درنهایت سازمان را به‌سوی بقا، پیشرفت و سودآوری سوق می‌دهند.

نقش تنوع فرهنگی در توسعه گردشگری، مطالعه موردی کشورهای ایران، انگلستان و مالزی

آداب و رسوم . ۳۳

غذا . ۳۴

پوشش ۳۴

کالاهای مادی ۳۵

۲-۴-۴ سیاست های چندفرهنگی . ۳۷

۲-۴-۵ مهاجرت ۳۸

تفاوت مهاجرت داخلی و خارجی ۴۰

انواع مهاجرت های بین المللی . ۴۱

۲-۵ گردشگری . ۴۳

۲-۵-۱ گردشگری فرهنگی . ۴۴

۲-۵-۲ گردشگری مذهبی . ۴۶

۲-۵-۳ گردشگری غذایی . ۴۸

۲-۶ توسعه گردشگری ۴۹

• پیشینه تحقیق ۵۱

۳-۱ سابقه پژوهش های داخلی ۵۱

۳-۲ سابقه پژوهش های خارجی ۵۴

• نقد و بحث . ۵۷

فصل سوم: روش شناسی ۵۹

• مقدمه ۵۹
• روش تحقیق ۶۰
• مطالعات تطبیقی . ۶۰
• عناصر تحقیق . ۶۱
• نوع تحقیق . ۶۱

۵-۱ تحقیقات توصیفی . ۶۱

۵-۲ رویکرد کمی و کیفی تحقیق . ۶۲

• استراتژی های تحقیق ۶۳

۶-۱ تحقیق پیمایشی . ۶۴

• روش و ابزار های جمع آوری داده . ۶۴

۷-۱ مدارک پژوهش های گذشته ۶۵

۷-۲ آمارهای رسمی ۶۵

۷-۳ مصاحبه ها ۶۵

• روش تجزیه و تحلیل داده ها ۶۶
• روایی و اعتبار پژوهش . ۶۶
• نتیجه گیری . ۶۷

فصل چهارم: داده های تحقیق و تجزیه و تحلیل داده ها . ۶۹

1. مقدمه ۶۹
2. گردشگری در ایران ۷۴

۲-۱ تاریخچه گردشگری ایران . ۷۴

۲-۲ گردشگری فرهنگی ایران ۸۰

۲-۳ گردشگری مذهبی ایران ۸۳

۲-۴گردشگری غذایی ایران . ۸۵

3. گردشگری در انگلستان . ۸۸

۳-۱ تاریخچه گردشگری انگلستان . ۸۹

۳-۲ گردشگری فرهنگی انگلستان. ۹۱

۳-۳ گردشگری مذهبی انگلستان. ۹۳

۳-۴ گردشگری غذایی انگلستان . ۹۴

4. گردشگری در مالزی . ۹۵

۴-۱ تاریخچه گردشگری مالزی . ۹۶

۴-۲ گردشگری فرهنگی مالزی ۹۷

۴-۳ گردشگری مذهبی مالزی . ۱۰۰

۴-۴ گردشگری غذایی مالزی ۱۰۱

5. تنوع فرهنگی در ایران . ۱۰۳

۵-۱ سیاست های چندفرهنگی ایران . ۱۰۴

۵-۲ تنوع قومی، زبانی و مذهبی ایران . ۱۰۸

6. تنوع فرهنگی در انگلستان . ۱۱۵

۶-۱ سیاست های چندفرهنگی انگلستان . ۱۱۵

۶-۲ تنوع قومی، زبانی و مذهبی انگلستان . ۱۱۷

7. تنوع فرهنگی در مالزی . ۱۲۳

۷-۱ سیاست های چندفرهنگی مالزی . ۱۲۳

۷-۲ تنوع قومی، زبانی، مذهبی مالزی . ۱۲۵

8. مقایسه ارکان تنوع فرهنگی بر توسعه گردشگری . ۱۲۹

فصل پنجم: نتیجه گیری . ۱۳۲

1. مقدمه . ۱۳۲
2. نتیجه گیری ۱۳۳
3. پیشنهادات و راهکارها ۱۳۶

۳-۱ پیشنهادات تنوع قومی ۱۳۶

۳-۲ پیشنهادات تنوع زبانی . ۱۳۷

۳-۳ پیشنهادات تنوع مذهبی . ۱۳۸

۳-۴ پیشنهادات سیاست های چندفرهنگی ۱۳۸

4. محدودیت های پژوهش . ۱۳۹

منابع داخلی . ۱۴۱

منابع خارجی . ۱۴۸

1. مقدمه

اقتصاد جهان امروز بر پایه چند صنعت بزرگ شکل گرفته است که یکی از این صنایع گردشگری است. این صنعت که از دیرباز وجود داشته در چند دهه ی اخیر شکل سازمان یافته ای به خود گرفته و به نوعی وارد عرصه رقابت با دیگر صنایع خدماتی شده است.گردشگری که به درستی صنعت قرن بیست و یکم نام گرفته است، کسب و کاری بسیار متنوع و در عین حال پیچیده تلقی می شود (زاهدی، رنجبریان، ۱۳۸۶: ۷).  برنامه ریزان اجتماعی عقیده دارند که بدون درک فرهنگی صحیحی از جوامع به لحاظ تمایزات و تشابهات میان آنان نمی توان برنامه ریزی صحیحی در جهت جذب جهانگرد و توسعه صنعت گردشگری به عمل آورد. امروز یکی از اثر گذارترین منابع جذب جهانگردان، برخورد فرهنگی مناسب و تکیه بر مناسبات فرهنگی خاص است (کروبی،  ۱۳۸۸: ۵۳). بحث فرهنگ از دیرباز در تمامی شئونات زندگی انسان در هم آمیخته شده است. از آنجایی که در قرن بیست و یکم تمامی علوم و مفاهیم زندگی بشر به صورت علمی و تخصصی بررسی می گردد، مفهوم فرهنگ نیز از این قاعده مستثنی نبوده است. با افزایش حجم سفرها و گردشگری در سراسر دنیا، اندیشمندان این حوزه سعی دارند که تمامی جهات این صنعت را علمی کرده و از آن ها نهایت استفاده را ببرند. یکی از مفاهیمی که همواره با گردشگری همراه بوده است، فرهنگ است. در کنار این مفهوم مباحثی همچون تنوع فرهنگی خودنمایی می کند. برنامه ریزان گردشگری در مطالعات خود نتایجی مبنی بر ارتباط نزدیک تنوع فرهنگی و گردشگری دست یافته اند. بسیاری از کشورها که در زمینه گردشگری سردرمدار هستند و از همه ی پتانسیل ها، برای توسعه گردشگری استفاده می کنند، موضوع تنوع فرهنگی را نیز مد نظر قرار می دهند. از این رو بررسی میزان سهم تنوع فرهنگی در توسعه گردشگری حائز اهمیت است. در این فصل مسئله ارتباط تنوع فرهنگی با توسعه گردشگری مورد مطالعه قرار می گیرد. ضرورت انجام این پژوهش بر اساس منافع و پتانسیل هایی که ایجاد می نماید مارا بر آن می دارد که این مهم را انجام دهیم. مبانی نظری موجود در این راستا، راه را برای پژوهش علمی و معتبر فراهم می سازد و موجبات قرارگیری در مسیر درست و علمی را در اختیار قرار می دهد. اهدافی که این پژوهش دنبال می کند به درستی مشخص و نمایان می گردد تا بتوان پاسخ های شفاف و کاربردی را پس از انجام کامل پژوهش به راهکارهای عملی و علمی مبدل سازد. فرضیه های اولیه برای پاسخگویی به سوالات، اهداف این کار را صورت می دهد. تعریف عملیاتی مفاهیم اولیه و کلیدی این تحقیق، مفاهیمی را در اختیار قرار می دهد تا بتوان بواسطه ی آن ها اندازه گیری ها و به طور کل محاسبات به درستی شکل گیرد. در نهایت محدودیت هایی که این پژوهش به دنبال دارد، بیان می گردد تا سطح خطالی احتمالی نیز مد نظر قرار گیرد.

 بیان مسأله

دنیای امروز عرصه ی رقابت و شناخت همه جوانب زندگی بشراست. اکنون که گردشگری در سبد مصرفی بسیاری از خانوارهای دنیا قرار گرفته و جزء لاینفک زندگی است، شناختی عمیق تر نسبت به آن استلزام می یابد. از این جهت اهمیت جهانگردی در جهان امروز بر همه آشکار است. در دنیای امروز، پیچیدگی زندگی اجتماعی بشر از یکسو و امتیازها و سودمندی جهانگردی و درآمدی که نصیب جامعه می کند از سوی دیگر، بیش از پیش ما را به بررسی علمی مسائل مرتبط با جهانگردی رهنمون می سازد (شمس، ۱۳۸۸: ۸۲). توسعۀ این صنعت درکشورهای صنعتی، موجب تنوّع درآمدها و کاهش ناهماهنگی در اقتصاد می گردد و در کشورهای در حال توسعه ،علاوه بر این، سود صنعت، فرصتی برای صادرات، تولید ارز و ایجاد اشتغال به شمار می آید (Hall, 1994: 457). گردشگری از دیرباز وجود داشته و در قرون مختلف به شیوه های متفاوتی انجام می شده است. دلایل و محرکه های سفر در هر عصری نشان دهنده ی نیاز مردم زمان خویش بوده است. اما بعد از بوجود آمدن انقلاب صنعتی، گردشگری رنگ و لعاب خاصی به خود گرفت. ایجاد کارگاه های صنعتی، شهرنشینی، مدت زمان مشخص برای کار در این کارخانه ها ؛ تغییر مشاغل، گسترش طبقه ی میانی و افزایش توان خرید زمینه های اولیه ی وجود اوقات فراغت برای مردم را فراهم نمود و اولین مسافرت های یک روزه برای عموم مردم شکل گرفت. از نخستین مسافرت کاروانی از ونیز به بیت المقدس ( دوره رنساس) گرفته تا سفرهای امروزی، همگی مرهون تحولانی است که در چرخه زندگی بشر رخ داده است. گردشگری امروز به همراه مجموعه ای از تمایلات، حرکت، دسترسی یافتن به امکانات و توانایی های مالی، مسافرت های توده ها را امکانپذیر ساخته است. پیشرفت فناوری باعث شده است که به دلیل های متعدد میزان سفرهای دسته جمعی افزایش یابد که این دلیل شامل افزایش زمان تفریح، بالا رفتن درآمد، پیشرفت ارتباطات راه دور و ایجاد راه های کارآمد حمل و نقلی است ( گی، ۱۳۸۶: ۳۰). سیر رشد اوقات فراغت و ارزانی حمل و نقل، همچنان ادامه یافت و تعداد کشورهای نسبتا ثروتمند بیشتر شده ایت و تورهای خارجی در حال افزایش است. مسافرت های داخلی نیز گسترش یافته و امروزه مردم از روزهای تعطیل خود استفاده بیشتری و بهتری می نمایند. به تدریج مقاصد مسافرتی جدیدی به وجود آمده و در نتیجه امروزه گردشگری به عنوان یک از  صنایع بزرگ اقتصادی جهان تبدیل شده است (داس ویل، ۱۳۷۸: ۱۷).

بر طبق داده های حاصل از سازمان جهانی گردشگری تعداد گردشگران بین المللی با رشد متوسط سالانه ۶,۶ % از ۲۵,۳ میلیون در سال ۱۹۵۰ به ۸۴۶ میلیون در سال ۲۰۰۶ افزایش یافته است .در طی این دوره درآمد و دریافتی حاصل از گردشگری با نرخ رشد سالانه ۱۱,۳ درصد به ۷۴۱,۲ میلیارد دلار رسیده است و درآمد حاصل از هر گردشگر بطور سرانه ۸۷۶ دلار بوده است. در سال ۱۹۵۰ آمریکا و اروپا ۹۶ درصد بازار گردشگری را در اختیار داشتند اما در سال ۲۰۰۶ به ۷۰,۶ درصد کاهش یافته، در مقابل سهم منطقه آسیا و اقیانوس آرام، خاورمیانه و افریقا افزایش یافته است ( رضوانی، ۱۳۸۹: ۳). اقتصاد گردشگری نشان دهنده ی ۵ درصد از تولید ناخالص جهان

 است، در حالی که  ۶ الی ۷ درصد از کل اشتغال دنیا مربوط به این صنعت است. گردشگری بین المللی در رتبه ی چهارم ( چس از سوخت، مواد شیمیایی و خودرو) در صادرات جهانی، با ارزش هزار میلیارد دلار در سال است (حدود سی درصد از صادرات تجاری جهان و یا ۶ درصد از کل صادرات). ۹۳۵ میلیون گردشگر بین المللی در سال ۲۰۱۰ و ۴ میلیارد گردشگر داخلی در سال ۲۰۰۸ ثبت شده است. در بیش از ۱۵۰ کشور، گردشگری یکی از پنج صنعت صادراتی و در ۶۰ کشور صادرات اول است. گردشگری منبع اصلی تبادلات خارجی یک سوم کشورهای درحال توسعه و نیمه توسعه است (Prokosch, 2011: 414). براساس گزارش سازمان جهانی جهانگردی و برنامه چشم انداز توریسم در سال ۲۰۲۰ میلادی، تعداد گردشگران در سراسر جهان در سال ۲۰۲۰ میلادی به یک میلیارد ۶۰۰ میلیون نفر خواهد رسید  ( همان، ۱۳۸۹: ۳). در این رقابت کشور سویس، آلمان، استرالیا، اسپانیا، انگلستان و ایالت متحده امریکا رتبه های اول تا ششم را در سال ۲۰۱۳ کسب نمده اند. نگاهی به جداول آماری رتبه ی کشورها نشان دهنده ی رقابت سخت میان آن هاست. به نحوی که در سال ۲۰۱۱ کشور فرانسه مقام سوم را در این رتبه بندی داشته و اکنون در رتبه ی هفتم قرار دارد. جایگاه کشور ایران از ۱۱۴ ام به ۹۴ ام وکشور مالزی از رتبه ی ۳۵ ام به رتبه ی ۳۴ ام ارتقا یافته است (Blanke & et, 2013:10).

این صنعت فقط باعث رشد بعد اقتصادی نبوده بلکه بعد فرهنگی، اجتماعی، علمی و . را نیز تحت تاثیر قرار داده است. از این رو در مناطق مستعد توسعه گردشگری باید به دنبال عوامل محرک گردشگری بود (تقوایی و همکاران، ۱۳۹۱: ۲۷). یکی از عوامل توسعه گردشگری عجین شدن ملموسات فرهنگی با این صنعت است. فرهنگی شدن صنعت گردشگری مرهون بوجود آمدن مفهوم «چرخش فرهنگی[۱]» است. ورود فرهنگ به تمامی عرصه ها در نتیجه تحولات اجتماعی و معرفتی بود که از دهه ۱۹۷۰ به بعد در جهان و بخصوص جهان غرب رخ داد. از آن زمان تاکنون بحث های گسترده ای درباره فرهنگ و نحوه توجه به آن در سیاست اجتماعی، رفاه و برنامه ریزی و سیاستگزاری عمومی در محافل دانشگاهی، روشنفکری، نهادهای سیاست‌گذار و تصمیم ساز و همچنین در رسانه ها و گفت و گوهای عمومی مطرح بوده است و پیشرفت های زیادی در این زمینه صورت گرفته است ( قلیچ و فاضلی، ۱۳۸۹: ۲). با شکل گیری آنچه که به چرخش فرهنگی شهرت یافته نوعی بازنگری در نقش و اهمیت مولفه های فرهنگی به وجود آمد. چنین موجی ، اشکال مختلف علوم اجتماعی و رشته های وابسته به آن را تحت تاثیر خود قرار داد ( عاملی و حاضری، ۱۳۸۶: ۱). نکته اساسی دیگر این است که در پرتو پیشرفت ها و نگرش های تازه ای که در زمینه انسان شناسی، جامعه شناسی و بخصوص مطالعات فرهنگی در زمینه فهم معنا و جایگاه و کارکردهای فرهنگ در جامعه معاصر بدست آمده است، فرهنگ دیگر در گفتمان فرهنگی رفاه، معنایی ملموس و عینی و قابل مشاهده و سنجش دارد و در برگیرنده عوامل مشخص مانند عامل جنسیت، قومیت، نژاد، طبقه اجتماعی، الگوهای طرد و انحصار اجتماعی، نقش سرمایه فرهنگی و سرمایه اجتماعی است (قلیچ و فاضلی، همان: ۵-۶). در طول تاریخ، رویکردهای مختلفی به مقوله ی رفاه اجتماعی وجود داشته است که هر چه از دوران قدیم به سمت روزگار جدید حرکت می کنیم، در می یابیم که تعریف مفهوم رفاه به عنوان احساس امنیت، رفته رفته به تعریفی بدل شده که آسایش و آرامش و بهره مندی از لذت های زندگی را دربر می گیرد. به عبارت دیگر، مفهوم رفاه و سیاست اجتماعی از برآوردن نیازهای اولیه به تامین نیازهای ثانویه و یا از تامین اجتماعی به رفاه اجتماعی گرایش یافته است ( موسوی و محمدی، ۱۳۸۸: ۲۰). از این رو وقتی به تاریخچه ی گردشگری نگاهی می اندازیم درمی یابیم که هدف اصلی از مسافرت تامین آسایش و آرامش است، این درست همان چیزی است که در جامعه ی کنونی رفاه اجتماعی نام دارد. لذا گردشگری به عنوان یکی از عناصری که می تواند موجبات رفاه اجتماعی را فراهم نماید، بسیار مورد توجه است.

بر اساس آنچه بیان شد، موضوع فرهنگ و به دنبال آن تنوع فرهنگی از مسایل مهم در زمینه توسعه گردشگری است. فرهنگ در معنای وسیع خود از یک طرف ابعاد ذهنی و از طرف دیگر ابعاد عینی دارد .شناخت، باورها، هنر، اخلاق، زبان و آداب و رسوم، شیوه ها و سبک زندگی و در یک کلام کلیت زندگی اجتماعی انسان را در بر می گیرد. به تناسب و ضرورت تنوع زیستی و طبیعی انسان ها، تنوع فرهنگی هم در میان ملل وجود دارد (احمدی، ۱۳۸۹: ۶). رابطه ی میان میراث فرهنگی و گردشگری به خوبی مستند شده است (Ashworth 2000, Grrod & Fyall 2000; Printice 1993a, 1993b) و به طور کلی فرهنگ و گردشگری به صورت وابسته در نظر گرفته شده اند ۱۳) (Ashworth, 1993:. از گذشته تا به امروزکشورهای بسیاری با ارائه و نمایش جلوه های تنوع فرهنگی خود، درآمدهای بیشماری را به کشورشان سرازیر کردند. از طرفی دیگر این پویایی فرهنگی به حفظ این میراث با ارزش کمک کرده است و موجبات تفاهم فرهنگی گردشگران جهان را به سبب قرابت فرهنگی فراهم نموده است.

مطلب دیگر :

دانلود پایان نامه ارشد با موضوع استان تهران، سد طالقان، روند بارش، توسعه مدل

 تنوع فرهنگی در سراسر جهان به دلیل تسهیل شرایط مهاجرت و ارتباطات بسیار زیاد شده است و در داخل مرزهای هر کشوری شاهد فرهنگ های بی شمار بومی و غیر بومی هستیم. نظر به اینکه در قرن حاضر امر گردشگری در همه ی کشورهای توسعه یافته و  اغلب کشورهای در حال توسعه در سبد کالای مصرفی خانوارها قرار دارد، ما را بر آن می دارد که مطالعات در این زمینه را هر چه بهتر و دقیق تر انجام دهیم. لذا در هم آمیختگی فرهنگ ها، در یک منطقه، در گردشگری نیز تاثیر گذار بوده است. برگزاری جشنواره ها و فستیوال هایی که عناصر فرهنگی مردم یک منطقه را با زبانی ساده به نمایش می گذارد، نمونه ای از این در هم آمیختگی است. کارناوال های رقص و موسیقی، غذاهای محلی، لباس های سنتی همگی نمایان گر تنوع فرهنگی در سراسر دنیا است. در این میان بسیاری از کشورها بر اساس مطالعات انجام شده دریافته اند که این تنوع فرهنگی به عنوان یکی از جاذبه ها و پتانسیل ها ی گردشگری می تواند درآمد بالایی را به کشورها سرازیر نماید. البته لازم به ذکر است که جهان در چهار دهه ی آخر قرن بیستم، شاهد ظهور شبکه ای از جنبش های سیاسی و فکری اقلیت های مذهبی، قومی، مهاجران، فمنیست ها، طرفداران محیط زیست و بوده است (احمدوند، ۱۳۸۵: ۷۶). در این میان گردشگری فرهنگی، بخش مهمی از تقاضای جهانی گردشگری را تشکیل می دهد. طبق آمار سازمان جهانی گردشگری، ۳۷ درصد گردشگری بین المللی با انگیزه فرهنگی انجام می شود و این تقاضا سالانه در حال افزایش است (فائقی، امیر، ۱۳۹۰: ۱). رشد گردشگری فرهنگی و گردشگری میراث به عنوان گردشگری نوین، توجه سیاستگذاران و محققان را در سراسر دنیا به خود جلب کرده است. گردشگری فرهنگی شامل تمام اشال گردشگری می شود ه با انگیزه ی فرهنگی صورت می گیرد ( کاظمی، ۱۳۸۶: ۱۵۳- ۱۵۴). از این جهت است که تنوع فرهنگی موجود در جوامع ریشه ی بسیاری از این نوع گردشگری را به خود اختصاص داده است. در کنار این رشد و فزونی گردشگری فرهنگی مساله جهانی شدن آن را مورد تهدید قرار می دهد. جهانی شدن[۲] به مفهوم گیدنزی آن ” تشدید روابط اجتماعی جهانی” از دهه ۱۹۷۰ تحقق یافته است. اما آنچه مورد بحث و مناقشه قرار می گیرد، جهانی سازی به عنوان یک پروژه است که از سوی برخی قدرتمندان دنبال گردیده و شامل ابعاد اقتصادی، سیاسی و فرهنگی است (خانمحمدی، ۱۳۸۹). جهانی شدن را (حلیمی ۲۰۰۰، کاسن ۲۰۰۰، مارتین ۲۰۰۰، ولف ۲۰۰۰) را اغلب فرایندی تعریف کرده اند که ماهیتاً و عمدتا اقتصادی است، اما تقریباً در همه جا به مثابه نوعی موتور با نتایج متضاد عمل کرده است؛ از یک سو موتوری که تلاش دارد با ترویج اشکال خاصی از فرهنگ در همه ی زمینه ها، از پوشش و آرایش گرفته تا شیوه های زیستی، انسان ها را شبیه به یکدیگر کند و نوعی یکسان سازی و شبیه سازی را به اجرا درآورد و از سوی دیگر بر عکس به عنوان موتوری که چه به دلیل واکنش های برانگیخته شده از آن و چه ذاتاً، سبب پدید آمدن هویت هایی هرچه بیشتر و متنوع تر و حتی ناهمسازتر با یکدیگر می شود ( فکوهی، ۱۳۸۵: ۱۲۹). در نتیجه مساله جهانی شدن، بعد فرهنگی و در نتیجه تنوع فرهنگی را هم دربرمی گیرد. اندیشمندان در این خصوص نظرات متفاوتی دارند، ولی اینکه هر یک از این نظرات تا چه حد برنامه ریزی شده و شخصی نباشد، قابل تامل است. این پژوهش در نظر دارد تنوع فرهنگی را از این حیث نیز مورد بررسی قرار دهد و تبعات این روند جهانی را بر این موضوع بسنجد. سیاست گذاری های برخی کشورها در این زمینه بسیار حائز اهمیت است، چگونگی اجرای سیاست های چند فرهنگی در قبال ارتباطات میان فرهنگی، در کشورهای توسعه یافته ای همچون انگلستان که با روند جهانی شدن همراه است، ما را بر آن می دارد که کم و کیف این سیاست ها و قوانین را بسنجیم و راهکارهای درست را تمیز دهیم. ارتباطات میان فرهنگی در این عرصه مسائل خاص خود را دارد و مراد از آن موقعیتی است که در آن، افرادی که به پیشینه های متفاوت فرهنگی تعلق دارند، در این ارتباط سهیم می گردند (دیویس و نایلند، ۱۳۸۶: ۶۳). تشخیص کاربرد گردشگری به عنوان حافظ تنوع فرهنگی و یا نابود کننده ی آن امری است که در این پژوهش مورد بررسی قرار می گیرد. از این رو مطالعات سیاست های فرهنگی این کشورها می تواند راهگشایی برای توسعه گردشگری کشور ایران باشد. یکی از انگیزه‌های عمل‌گرایانه برای مطالعات تطبیقی از جانب مصلحینی است که درصدد بسط و توسعه رفاه و همچنین آموختن از تجارب (واشتباهات) سایرین هستند (الکات و دیگران، ۱۳۹۱).

ایران سرزمینی است که از ابتدا تعامل، رفاقت و وحدت در عین کثرت در آن نهادینه شده است . لذا در جامعه چند فرهنگی ایران ، شناسایی فرهنگ های مختلف ضروری بوده و می بایست الگوی خاص و مناسبی با وضعیت جغرافیایی، تاریخی، فرهنگی، سیاسی و . ارائه شود (صالحی، ۱۳۸۸: ۲۱۶).  لذا با توجه به وجود تنوع فرهنگی و قومی بیشمار در ایران، این رساله درصدد  بررسی هایی در زمینه تاثیرات تنوع فرهنگی بر توسعه گردشگری است تا برنامه ریزی های دقیقی برای توسعه گردشگری با تاکید بر تنوع فرهنگی به بهترین صورت انجام شود. از این رو در این پژوهش سعی شده است که ارتباط تنوع فرهنگی و توسعه گردشگری با مطالعات تطبیقی کشورهای مذکور بررسی شده و عملکردهای دقیق توسعه گردشگری در کشور ایران را در این راستا برنامه ریزی شود.

3. اهمیت و ضرورت انجام پژوهش

شاید مهم ترین مصوبه سی و دومین اجلاس عمومی یونسکو(اکتبر ۲۰۰۳، پاریس) تصمیم برای طرح و تصویب کنوانسیون جهانی تنوع فرهنگی بر اساس اعلامیه جهانی تنوع فرهنگی باشد که با اجماع تمام کشورهای عضو یونسکو در سال ۲۰۰۱ به تایید رسیده است (وحید، ۱۳۸۳: ۲۵۳). از این رو مطالعه این مهم در تمام زمینه ها، از جمله گردشگری حائز اهمیت است. لذا توسعه گردشگردی به ویژه در کشورهای کمتر توسعه یافته، عامل موثری برای مقابله با فقر است و موجب افزایش درآمد قشرهای مختلف، کاهش بیکاری و رونق اقتصادی و اجتماعی می شود (هزار جریبی، ۱۳۹۰: ۱۲۱). صنعت گردشگری به عنوان صنعتی پویا و با ویژگی های منحصر به فرد، بخش مهمی از فعالیت های اقتصادی و تولیدی کشورهای توسعه یافته و در حال توسعه را به خود اختصاص داده است (Unwto,2007). توسعه فعالیت توریستی با انگیزه گردشگری غالباً منوط به جاذبه های متنوع طبیعی، فرهنگی و تاریخی است (تقوایی و همکاران، ۱۳۸۸: ۴۶). منابع موجود از حداقل ده نوع گردشگر یاد کرده اند که عبارت اند از:

الف)گردشگر به عنوان باستان شناس علاقه مند به فضاهای تاریخی گردشگری؛

ب)گردشگر به عنوان انسان شناس علاقه مند به فرهنگ، خصایص فرهنگی، فرهنگ قومی و از جمله فولکلور؛

ج) گردشگر به عنوان ماجراجو و علاقه مند به تجربه های جدید؛

د) گردشگر به عنوان گریزنده از شرایط موجود خود و علاقه مند به فضاهای استراحتی واوقات فراغت؛

ه) گردشگر به عنوان عضوی از طبقه مرفه علاقه مند به استانداردهای بالای خدمات اقامتی؛

و)گردشگر به عنوان جستجوگر علاقه مند به کشف فضاهای تازه و سرزمین های ناآشنا و آداب و رسوم متفاوت؛

ز)گردشگر به عنوان شکمباره علاقه مند به غذاهای متنوع سایر ملل؛

ح)گردشگر به عنوان محقق علاقه مند به بررسی فرهنگ ها و آداب و رسوم؛

ط)گردشگر به عنوان انتقال دهنده فرهنگ، علاقه مند به تاثیر بر فرهنگ بومی؛ و

ی)گردشگر به عنوان خوشگذران و علاقه مند به انجام اعمال خلاف (پیروز، ۱۳۷۰: ۶۹)(کروبی، ۱۳۸۷: ۳۲۰).

نگاهی به ده نوع گردشگر که آقای کروبی و پیروز به آن اشاره می کنند، درست نیمی از اجتماع گردشگران را علاقمند به تنوع فرهنگی مطرح می کند که اهمیت موضوع مطالعه این پژوهش را دو چندان می کند.

سیر تکاملی گردشگری نشان دهنده ی آن است که این صنعت نیز با مدنیزاسیون[۳] و پیشرفت تکنولوژی که همگی در تحولات زندگی بشر نقش بسزایی داشتند، همراه بوده است. کوچک ترین کسب و کارهایی که روزگاری تنها متعلق به بخش خاصی از اجتماع بشری بوده، اکنون به صنایعی بزرگ تبدیل شده اند. مسافرت از زمان های بسیار دور تا کنون انجام می شده است، ولی آنچه در گردشگری امروز وجود دارد با گذشته تفاوت زیادی دارد. پیشرفت های چند قرن اخیر و به خصوص قرن گذشته، راه را برای علمی کردن مباحث انسانی باز کرده است. تاسیس دانشگاه ها و مراکز آموزشی بخش هسته ای هر کسب و کاری هستند. آنچه از گذشته بصورت شفاهی و یا مدون وجود داشته، اکنون به کتبی با تیراژ بالا تبدیل شده که در دسترس همگان قرار دارد. گردشگری با آنکه صنعت جدیدی محسوب می شود ولی توانسته مسیر پیشرفت را به خوبی سپری کند و این تعالی مرهون بوجود آمدن موسسات آموزشی و علمی در این راستا است. علمی شدن صنعت گردشگری در تمامی جهات وجود داشته و رتبه ی این صنعت نشان دهنده ی سطح علمی آن می باشد. البته این موضوع  بدین معنا نیست که دیگر نیازی به تحقیقات وجود ندارد، بلکه نشان دهنده ی تلاش ذینفعان این صنعت است که از علم بیشترین بهره را برای ترقی خود بکار می برند. تحقیقات مکرر در زمینه های مختلف گردشگری، نوپا بودن این صنعت را توجیه می کند. گرچه این صنعت عواید بسیاری را بوجود آورده ولی نباید این را فراموش کرد که بررسی های علمی هنوز هم ناکافی است و پیشرفت های علمی هر روزه ی انسان تداوم دارد. لذا بررسی طبقه بندی انواع گردشگری این امکان را بوجود آورده است که الزامات هر یک از آن ها به درستی تشخیص داده شود. از طرفی نگاهی به این سازو کار ما را به پژوهش های فرهنگی رهنمون می سازد. چراکه در دنیایی که برای همه چیز فرهنگی وجود دارد، نمی توان بدون شناخت دقیق این مفهوم به موفقیت دست یافت. لذا پژوهش های علمی در زمینه ی فرهنگ با توجه به طبقه بندی گردشگری، عملی است که برای درک هر چه بهتر این صنعت بایستی صورت پذیرد. کشورهای متعددی برای دستیابی به این منظور مطالعات زیادی در حوزه ی فرهنگ انجام داده اند، ولی کمتر پژوهشی در رابطه با تنوع فرهنگی به صورت اخص کار کرده است. به طوری که همواره شاهد پژوهش هایی راجع به ابعاد اقتصادی، زیست محیطی و سیاسی گردشگری هستیم و ابعاد فرهنگی و میان رشته ای کمتر مورد توجه قرار گرفته اند. از آنجایی که گردشگری خود صنعتی میان رشته ای است و با بسیاری از علوم در ارتباط است، الزام درک سایر ابعاد در این مسیر روشن می گردد. از همین رو در این بعد از مطالعه ی گردشگری در منابع داخلی و خارجی دچار کمبود هستیم و اندک شماری از پژوهشگران در رابطه با این موضوع کار کرده اند. به همین منظور این مطالعه در صدد آن است که برای بالا بردن سطح علمی گردشگری در ایران با توجه به تنوع فرهنگی موجود، راه را برای پیشرفت این صنعت در این کشور فراهم سازد.

شناسایی و تبیین عوامل ارزیابی آمادگی شرکت­های کوچک و متوسط در به­کارگیری بازار الکترونیکی

فصل دوم : ۱۲

۲-۱. مقدمه. ۱۳

۲-۲. تجارت الکترونیکی ۱۴

۲-۲-۱. منافع تجارت الکترونیکی ۱۵

۲-۳.  بازار الکترونیکی ۱۸

۲-۳-۱.  اجزای تشکیل دهنده بازار الکترونیکی ۲۰

۲-۳-۲. انواع بازار الکترونیکی ۲۰

۲-۴.  آمادگی الکترونیکی ۲۱

۲-۴-۱. لزوم آمادگی الکترونیکی ۲۳

۲-۴-۲. اهداف آمادگی الکترونیکی ۲۴

۲-۴-۳. ارزیابی آمادگی الکترونیکی ۲۵

۲-۵. بنگاه های کوچک و متوسط ۲۹

۲-۶.  بکارگیری بازار الکترونیکی توسط بنگاه های کوچک و متوسط ۳۲

۲-۶-۱. کسب وکارهای کوچک. ۳۲

۲-۶-۲.  کسب وکارهای متوسط ۳۲

۲-۷. صنعت فرش. ۳۴

۲-۷-۱. فرش و بازار الکترونیکی ۳۶

۲-۸. نمونه ای از بازارهای الکترونیکی عمومی ۳۷

۲-۸-۱. ebay. 37

۲-۸-۲. علی بابا ۳۸

۲-۸-۳. بازار الکترونیکی ایران. ۳۹

۲-۹. جمع بندی ادبیات موضوعی ۴۰

۲-۱۰. پژوهش های پیشین ۴۲

۲-۱۰-۱. تحقیقات داخلی ۴۲

۲-۱۰-۲.  تحقیقات خارجی ۴۵

فصل سوم : ۵۴

۳-۱. مقدمه. ۵۵

۳-۲. روش تحقیق مورد استفاده در پژوهش. ۵۵

۳-۲-۱.  روش تحقیق از منظر هدف پژوهش. ۵۵

۳-۲-۲.  روش تحقیق از منظر فرایند و روش گردآوری اطلاعات ۵۷

۳-۳. متغیرهای پژوهش. ۵۸

۳-۳-۱. تقسیم بندی متغیرها بر اساس رابطه. ۵۸

۳-۳-۲. تقسیم بندی متغیرها بر اساس ارزش. ۵۹

۳-۳-۳. تعریف متغیرها ۶۰

۳-۴. جامعه و نمونه آماری ۶۵

۳-۴-۱. جامعه آماری ۶۵

۳-۴-۲. نمونه آماری ۶۶

۳-۴-۳. نمونه گیری ۶۶

۳-۴-۴. برآورد حجم نمونه. ۶۶

۳-۵. روش گردآوری اطلاعات ۶۷

۳-۵-۱.  مقیاس بندی پاسخ سوالات پرسشنامه. ۶۸

۳-۵-۲. روش توزیع پرسش نامه. ۶۹

۳-۵-۳. روائی و پایائی ابزار پژوهش. ۶۹

۳-۶. تجزیه و تحلیل داده و آزمون فرضیه. ۷۲

۳-۶-۱. تجزیه و تحلیل داده ها ۷۲

فصل چهارم : ۷۵

۴-۱. مقدمه. ۷۶

۴-۲. آمار توصیفی ۷۶

۴-۲-۱. تحصیلات ۷۷

۴-۲-۲. رشته تحصیلی ۷۸

۴-۲-۳. سابقه کار ۷۹

۴-۲-۴. سمت سازمانی ۸۰

۴-۳. آمار استنباطی ۸۱

۴-۳-۱. آزمون فرضیات ۸۲

۴-۳-۲. رتبه بندی عوامل ۹۶

۴-۴. ارزیابی آمادگی ۵شرکت فعال در صنعت فرش. ۱۰۱

فصل پنجم : ۱۰۶

۵-۱. مقدمه. ۱۰۷

۵-۲. تحلیل نتایج جمعیت شناختی ۱۰۸

۵-۳. مقایسه نتایج پژوهش با نتایج پژوهش های پیشین ۱۰۸

۵-۴. ارائه پیشنهادها ۱۱۹

۵-۵.  محدودیت های پژوهش. ۱۲۱

۵-۶.  پیشنهادهایی برای پژوهش های آتی ۱۲۲

منابع. ۱۲۴

پیوست شماره ۱ ۱۲۹

پیوست شماره ۲ ۱۳۲

پیوست شماره ۳ ۱۳۶

مقدمه

انسان در عصری زندگی می­ کند که تقاضای بسیار زیادی برای اطلاعات وجود دارد و این امر به طور چشم­گیری توسط اینترنت تسهیل شده است .قدرت ارتباطی قوی از طریق اینترنت، امکان هماهنگی، کنترل، عملیات بهتر و اطلاع رسانی مناسب را فراهم ساخته است و باعث ایجاد فرصت برای سازمان­های متکی بر بازارهای الکترونیکی[۱] شده و از طرف دیگر، تهدیداتی را همچون امکان از دست دادن سهم بازار، ورود رقبای جدید و معرفی محصولات جانشین متنوع برای سازمان­هایی که در استفاده از این فناوری­ها دچار تعلل شده ­اند، ایجاد کرده است (فرزام نیا،۱۳۸۷).

بسیاری از بنگاه­ها به­دلیل اینکه نمی­دانستند چگونه از اینترنت استفاده کنند و نتوانستند خود را با محیط جدید وفق دهند، دچار ورشکستگی شدند. برخی سازمان­ها نیز بدون آماده کردن پیش­نیازهای لازم، به استفاده از بازارهای الکترونیکی روی آورده­اند که باعث ایجاد مشکلات عدیده­ای برای آنها شده است. در مورد بنگاه­های کوچک، چنانچه در استفاده از بازارهای الکترونیکی دچار مشکل شوند، تاثیر این مشکلات بیشتر خواهد بود. بر این اساس لازم است ابتدا میزان آمادگی بنگاه­ها برای شرکت در بازارهای الکترونیکی در ابعاد مختلف سنجیده شود و چنانچه آمادگی لازم برای استفاده از این بازارها را داشتند، اقدام به ایجاد زمینه ­های حضور در بازارهای الکترونیکی نمایند و در صورتیکه آمادگی لازم در برخی ابعاد وجود نداشت، به بهبود و مهیا نمودن پیش­نیازهای لازم بپردازند (Fawzy and Dworski,2010).

بازار الکترونیکی سیستم اطلاعاتی بین­سازمانی است که به خریداران و فروشندگان شرکت­کننده در برخی از بازارها، مستقل از طرف سوم، اجازه می­دهد اطلاعات و پیشنهاداتی در مورد قیمت و محصول ارائه دهند (Gottschalk and Abrahamsen,2002). بازار الکترونیکی، امکان انجام معاملات مرتبط در  محیط­های متعامل و شبکه شده دیجیتالی را فراهم می آورد. این بازارها زیرساخت­هایی ایجاد می­ کنند برای اینکه به تامین­کنندگان و خریداران اجازه دهند که در محیط آن­لاین تعامل کنند (Warkentin,2002).

عمده استفاده از بازارهای الکترونیکی توسط شرکت­ها و سازمان­های بزرگ می­باشد، ولی در سال­های اخیر توجه برخی شرکت­های با مقیاس کوچکتر نیز به سوی این نوع بازارها و مبادلات از طریق آن­ها جلب شده است. بنگاه­های کوچک و متوسط[۲] نقش چشمگیری را در اقتصاد بین ­المللی ایفا می­ کنند. بنگاه­های کوچک و متوسط در برقراری اقتصاد پویا و سالم با ملل صاحب صنعت و معرفی ابداعات و نوآوری­ها نقش موثری دارند (Al-Qirim,2004).

به همین دلیل موضوعات و پدیده­هایی که بر عملکرد این نوع سازمان­ها اثرگذار است، اثرات زیادی بر وضعیت کسب و کار در کشورها و ایجاد تغییرات در عوامل اقتصادی محیط­های جهانی دارد. بر این اساس لازم است این گونه سازمان­ها در به­کارگیری فناوری­ها جدید به بررسی شرایط خود و میزان مهیا بودن پیش­شرط­های لازم در این زمینه بپردازند تا بتوانند استفاده موثری از آن­ها داشته باشند. اهمیت این موضوع در خصوص صنایعی مانند صنعت فرش که شرکت­های کوچک و متوسط در آن دارای اهمیت بالا بوده و در صادرات غیرنفتی نیز سهم قابل توجهی دارند، اهمیت بیشتری دارد.

۱-۲. بیان مسئله

بنگاه­های کوچک و متوسط، در اکثر کشورها به عنوان عناصر مهم در پیشرفت­های اقتصادی- اجتماعی شناخته شده اند. این بنگاه­ها خصوصاً در ایجاد فرصت­های شغلی با سرمایه ­گذاری های پائین، توسعه­های منطقه­ای، توسعه­های سازمانی شرکت­های متکی بر اصول تکنولوژی، نوآوری محصولات و ایجاد روش­های نوین، اهمیت بسزایی دارند. نگاهی به نظام اقتصادی- اجتماعی در بسیاری از کشورهای پیشرفته و نو­توسعه یافته­ی جهان نشان می­دهد که ایجاد و حمایت از بنگاه­های کوچک و متوسط یکی از اولویت­های اساسی در برنامه ­های توسعه اقتصادی این کشورها است (تولایی و علیرضایی،۱۳۸۷).

این بنگاه­های اقتصادی علی­رغم آنکه به سرمایه ­گذاری کمتری نیاز دارند، بازدهی بیشتری داشته و درایجاد اشتغال، ایجاد بستر مناسب برای نوآوری و اختراعات و افزایش صادرات این کشورها، نقش مهمی دارند. در بسیاری از کشورها این بنگاه­ها، تامین­کنندگان اصلی اشتغال جدید، مهد تحول و نوآوری و پیشرو در ابداع فناوری

 های جدید بوده اند. از سوی دیگر این صنایع به دلیل ویژگی­های منحصر به فرد خود می ­تواند از جاذبه­های فراوانی برای بخش خصوصی برخوردار باشد، که این امر بسته به شرایط داخلی اقتصادی کشورها، قوانین و سیاست­های حمایتی در کشورهای مختلف به عنوان الگویی موفق برای توانمند­سازی علمی و صنعتی معرفی شده است (تولایی و علیرضایی،۱۳۸۷).

در سال­های اخیر تجارت مبتنی بر اینترنت رواج بیشتری یافته است. اینترنت به شرکت­ها کمک می­ کند تا از راه­های جدید مانند افزودن ارزش افزوده به محصولات و خدمات به ایجاد و جذب سود بپردازند. آنها محصول یا خدمت جدیدی را به مشتری ارائه می­ دهند، اطلاعات یا خدمات اضافی را همراه با محصولات یا خدمات سنتی ارائه می­ دهند و محصول یا خدمتی را با هزینه ای کمتر از مدل سنتی فراهم می­ کنند. تجارت آن­لاین به تدریج جایگزین کسب و کارهای متداول می­شود. اطلاعات بیشتری بخصوص هنگام استفاده از بازارهای الکترونیکی از طریق اینترنت مبادله می­شود. فرایند تطبیق عرضه و تقاضا در ۲۰سال اخیر پیچیده و مشکل شده است، لذا بازار الکترونیکی نقش حیاتی در مدیریت کسب و کار ایفا می­ کند. بازارهای الکترونیکی نوید بهبود بازدهی بازار، کاهش هزینه مبادلات و ایجاد درآمد جدید را می­ دهند (Zolatan alpar,2010).

به­کارگیری بازار الکترونیکی نیازمند آماده سازی زیرساخت­های ضروری است. آماده سازی زیرساختارهای ضروری به نوبه خود مستلزم ایجاد تغییرات نرم افزاری و سخت افزاری در سازمان است. از جمله تغییرات نرم افزاری می­توان به تغییر نگرش مدیران و کارکنان نسبت به فناوری و تجارت الکترونیکی، کسب مهارت­های مدیریتی و کاربردی و کارآفرینانه، ریسک پذیری ، تغییر در فرایندهای کاری، تغییر در ساختار سازمانی و .اشاره نمود. تغییرات سخت افزاری شامل مواردی مانند: خرید رایانه و و ایجاد شبکه، تامین مالی و. اشاره نمود (mehrtens et al.,2001) .

با توجه به اینکه صنعت فرش افراد زیادی را به خود مشغول کرده است، می ­تواند عاملی مهم در ایجاد اشتغال­های دائمی و فصلی برای افراد جامعه باشد. همچنین این کالا از دیرباز به عنوان اصلی‌ترین کالاهای صادراتی ایران به شمار می‌رود. به عبارت دیگر مهم­ترین جنبه­ها­ی اقتصادی فرش دستبافت را می­توان در اشتغال­زایی ، تحصیل ارز و کمک به بهبود اقتصاد دانست (صبوری خسروشاهی،۱۳۸۲).

به نظر می‌رسد فروش اینترنتی این کالا می‌تواند تأثیر چشمگیری در میزان فروش آن داشته باشد. ارتباط مستقیم میان خریدار و فروشنده بدون محدودیت زمانی و مکانی، دستیابی سریع به اطلاعات در حجم وسیع، صرفه جویی­های زمانی و مکانی، کاهش هزینه­ های بازاریابی نسبت به بازاریابی سنتی، دسترسی جهانی و مشتری گرایی، به­ طوری­که استفاده از فن­آوری اینترنت باعث تسهیل در قیمت­ گذاری و طراحی تعیین مشخصات کالاها به صورت بر­خط سبب افزایش فروش و صادرات فرش و در نتیجه افزایش سرمایه ­گذاری و اشتغال­زایی خواهد شد (Kotler & Armstrong,2003).

این تحقیق در پی آن است تا با شناسایی عوامل ارزیابی آمادگی شرکت­های کوچک و متوسط فعال در صنعت فرش در به­کارگیری بازار الکترونیکی، به حضور موفق شرکت­ها در این بازارها کمک کند.

۱-۳. اهمیت و ضرورت تحقیق

قرن اطلاعات فاصله بین کشورهای فقیر و غنی، توسعه یافته و در حال توسعه را افزایش داده است. لذا جوامع و سازمان­ها، به شرط آنکه قادر به توسعه دانش در بستر فناوری اطلاعات و ارتباطات باشند، می­توانند به توسعه خود امیدوار باشند. بدین منظور جوامع و سازمان­ها در زمینه ورود به عرصه­های مختلف دیجیتال در حال برنامه ­ریزی هستند و ارزیابی از آمادگی الکترونیکی برای سنجش میزان و سطح موفقیت آنها از اهمیت ویژه­ای برخوردار است (موحدی و یاقوتی،۱۳۸۸). حضور در بازارهای جهانی با توسل به شیوه ­های موفق وکارآمد که خود، توانمندی اقتصادی کشورها رابه تصویر می­کشد، از جمله ضرورت­های تطبیق با نظام بین ­المللی کنونی به لحاظ پیشرفت­های حاصله در عرصه های اقتصادی وصنعتی آن استJoinandRavijain,2004) ).

مطلب دیگر :

منبع مقاله درباره علی بن الحسین

برای سهولت تجارت باید از شیوه ­های نوین بازرگانی بهره جست که شامل به­کارگیری استانداردهای مبادله الکترونیکی داده­ ها وانجام معاملات با بهره گرفتن از بازارهای الکترونیکی می­باشد. یکی از ویژگی­های استفاده از  بازارهای الکترونیکی، روان­سازی روش­های فعالیت و درنتیجه کاهش هزینه علمیات بازرگانی استفاده از بازار الکترونیکی، روان­سازی روش­های فعالیت و در نتیجه کاهش هزینه عملیات بازرگانی است. ایجاد بازارهای الکترونیکی باعث حضور بیشتر در مبادلات جهانی می­شود و با تسهیل ارتباط میان عوامل عرضه وخرید کالا و خدمات، حجم تجارت روند افزون یافته و مبادلات، سریع، مطمئن و کاراتر خواهد شد. از سوی دیگر مطالعات نشان داده است که شرکت­های کوچک و متوسط نقش مهمی را در توسعه اقتصادی کشورها ایفا کرده­اند. اما با وجود این، این شرکت­ها بایستی برای بقای بیشتر از چند سال خود در بازار در مقابل رقبای بزرگ یا از طریق اتحاد با شرکت­های مشابه برای افزایش نرخ نفوذ در بازار و کاهش ریسک­های مالی و یا از طریق استفاده از فناوری­های جدید مانند بازار الکترونیکی، مشکلات ناشی از اندازه خود را مرتفع سازند. شرکت­های کوچک و متوسط به دلیل منابع محدود و ناتوانی نسبی در جذب هزینه­ها، قادر به حضور در بازارهای جهانی نیستند (JoinandRavijain,2004).

در ایران علی رغم تلاش­های پراکنده­ای که برای به­کارگیری فناوری­های اطلاعات و ارتباطات در برخی صنایع و کسب و کارها انجام شده، به علت مهیا نبودن بسترها و زیرساخت­های مورد نیاز، آمادگی الکترونیکی کشور در مراحل ابتدایی خود قرار دارد و این امر چه بسا باعث افت شدید کارایی سرمایه ­گذاری­های انجام شده و عدم امکان برخورداری از مزایای فناوری اطلاعات و ارتباطات در زنجیره بین کسب و کارها بشود (موحدی،۱۳۹۰).

بنابراین صنایع ایران باید با بهره گرفتن از ابزار ارزیابی مناسبی سطح فعلی آمادگی صنعت خود را برای به­کارگیری فناوری ارزیابی کنند و سپس با انجام مطالعات تطبیقی و شناخت وضعیت مطلوب، سعی در کاهش شکاف میان این دو (آنچه که هست و آنچه که باید باشد) بنمایند. در واقع کاهش این شکاف بایستی اصلی­ترین هدف در برنامه ­ریزی­های راهبردی جهت به­کارگیری و بهره­مندی از فناوری جدید باشد. در این راستا مدل­های ارزیابی آمادگی الکترونیکی بیشترین کمک را به شناخت وضع موجود از نظر وضعیت عرضه و تقاضای فناوری ها اطلاعات می نمایند (یزدانی،۱۳۸۹).

نتایج این پژوهش به شرکت­های مختلف (به ویژه شرکت­های کوچک و متوسط) کمک می­نماید تا برای ورود به بازارهای الکترونیکی و استفاده از مزایای آن در تحقق اهداف استراتژیک سازمانی مانند ایجاد مزیت عملیاتی و توسعه بازارها و خدمات جدید ارزیابی مناسبی از میزان آمادگی خود داشته باشند. این ارزیابی امکان تعیین حوزه­های نیازمند مدیریت و سرمایه ­گذاری برای ایجاد آمادگی­های لازم را مشخص خواهد نمود.

۱-۴. اهداف تحقیق

۱-۴-۱. هدف اصلی

• شناسایی عوامل اصلی آمادگی یک سازمان کوچک و متوسط برای استفاده از بازارهای الکترونیکی

۱-۴-۲. اهداف فرعی

• استخراج عوامل آمادگی فنی سازمان­های کوچک و متوسط برای استفاده از بازارهای الکترونیکی
• استخراج عوامل آمادگی سازمانی سازمان­های کوچک و متوسط برای استفاده از بازارهای الکترونیکی
• استخراج عوامل آمادگی بین سازمانی سازمان­های کوچک و متوسط برای استفاده از بازارهای الکترونیکی

۱-۵. سوالات تحقیق

۱-۵-۱. سوالات و فرضیات اصلی

سوالات

1. ۱. حوزه­های اصلی عوامل ارزیابی میزان آمادگی یک شرکت کوچک و متوسط برای استفاده از بازارهای الکترونیکی کدامند؟
2. ۲. عوامل اصلی آمادگی یک شرکت کوچک و متوسط از بعد فنی کدام است؟
3. ۳. عوامل اصلی آمادگی یک شرکت کوچک و متوسط از بعد سازمانی کدام است؟
4. ۴. عوامل اصلی آمادگی یک شرکت کوچک و متوسط از بعد بین سازمانی کدام است؟

فرضیات اصلی

1. عوامل فنی جزو عوامل اصلی ارزیابی آمادگی یک شرکت کوچک و متوسط در استفاده از بازار الکترونیکی می­باشد.
2. عوامل سازمانی جزو عوامل اصلی ارزیابی آمادگی یک شرکت کوچک و متوسط در استفاده از بازار الکترونیکی می­باشد.
3. عوامل بین سازمانی جزو عوامل اصلی ارزیابی آمادگی یک شرکت کوچک و متوسط در استفاده از بازار الکترونیکی می­باشد.

۱-۵-۲. سوالات و فرضیات فرعی

سوالات فرعی

سئوال فرعی ۱-۱. عوامل آمادگی یک شرکت کوچک و متوسط از بعد قابلیت تبادل اطلاعات کدام است؟

سئوال فرعی ۱-۲. عوامل آمادگی یک شرکت کوچک و متوسط از بعد زیر ساخت الکترونیکی کدام است؟

سئوال فرعی ۱-۳. عوامل آمادگی یک شرکت کوچک و متوسط از بعد استانداردها کدام است؟

سئوال فرعی ۱-۴. عوامل آمادگی یک شرکت کوچک و متوسط از بعد سازگاری کدام است؟

سئوال فرعی۲-۱. عوامل آمادگی یک شرکت کوچک و متوسط از بعد زیرساخت تغییر کدام است؟

سئوال فرعی۲-۲. عوامل آمادگی یک شرکت کوچک و متوسط از بعد رهبری و مدیریت کدام است؟

سئوال فرعی۲-۳. عوامل آمادگی یک شرکت کوچک و متوسط از بعد فرهنگ سازمانی کدام است؟

سئوال فرعی۲-۴. عوامل آمادگی یک شرکت کوچک و متوسط از بعدزیر ساخت مالی کدام است؟

سئوال فرعی۲-۵. عوامل آمادگی یک شرکت کوچک و متوسط از بعد ساختار سازمانی کدام است؟

سئوال فرعی ۲-۶. عوامل آمادگی یک شرکت کوچک و متوسط از بعد محصولات /خدمات کدام است؟

سئوال فرعی۳-۱. عوامل آمادگی یک شرکت کوچک و متوسط از بعد مشتریان/تامین کنندگان کدام است؟

سئوال فرعی۳-۲. عوامل آمادگی یک شرکت کوچک و متوسط از بعد رقبا کدام است؟

سئوال فرعی۳-۳. عوامل آمادگی یک شرکت کوچک و متوسط از بعد محیطی کدام است؟

فرضیات فرعی

فرضیه فرعی۱-۱. عامل قابلیت تبادل اطلاعات جزو عوامل ارزیابی آمادگی یک شرکت کوچک و متوسط در استفاده از بازار الکترونیکی می­باشد.

فرضیه فرعی ۱-۲. عامل زیر ساخت الکترونیکی جزو عوامل ارزیابی آمادگی یک شرکت کوچک و متوسط در استفاده از بازار الکترونیکی می­باشد.

فرضیه فرعی ۱-۳. عامل استاندارد جزو عوامل ارزیابی آمادگی یک شرکت کوچک و متوسط در استفاده از بازار الکترونیکی می­باشد.

فرضیه فرعی ۱-۴. عامل سازگاری جزو عوامل ارزیابی آمادگی یک شرکت کوچک و متوسط در استفاده از بازار الکترونیکی می­باشد.

فرضیه فرعی ۲-۱. عامل زیر ساخت تغییر جزو عوامل ارزیابی آمادگی یک شرکت کوچک و متوسط در استفاده از بازار الکترونیکی می­باشد.

فرضیه فرعی ۲-۲. عامل رهبری و مدیریت جزو عوامل ارزیابی آمادگی یک شرکت کوچک و متوسط در استفاده از بازار الکترونیکی می­باشد.

فرضیه فرعی ۲-۳. عامل فرهنگ سازمانی جزو عوامل ارزیابی آمادگی یک شرکت کوچک و متوسط در استفاده از بازار الکترونیکی می­باشد.

فرضیه فرعی ۲-۴. عامل زیر ساخت مالی جزو عوامل ارزیابی آمادگی یک شرکت کوچک و متوسط در استفاده از بازار الکترونیکی می­باشد.

موانع و راهکارهای ارتقای مدیریت بصری شهر

۲-۲-۱- مدیریت شهری                                                                                       ۲۵

۲-۲-۲- مدیریت بصری شهر                                                                                  ۲۶

۲-۲-۲-۱- اهمیت محیط بصری شهر                                                                       ۲۷

۲-۲-۳-         رویکردها و معیارهای مدیریت بصری                                                                ۲۹

۲-۲-۳-۱-رویکرد ها                                                                                           ۳۰

۲-۲-۳-۱-۱- رویکرد ادراکی                                                                                 ۳۲

۲-۲-۳-۱-۲-رویکرد کالبدی – تاریخی                                                                      ۳۳

۲-۲-۳-۱-۳- رویکرد طبیعت محور                                                                         ۳۴

۲-۲-۳-۱-۴-رویکرد کالبدی- بصری                                                                        ۳۵

۲-۲-۳-۱-۵-تلفیق رویکرد کالبدی- بصری و اداراکی                                                      ۳۷

۲-۲-۳-۱- معیارها                                                                                            ۳۹

۲-۲-۴-پیشینه پژوهش                                                                                       ۴۰

۲-۲-۴-۱- پژوهش های انجام شده در جهان                                                               ۴۱

۲-۲-۵- تهران                                                                                                  ۵۱

۲-۲-۵-۱- اهمیت مدیریت بصری شهر تهران                                                              ۵۱

۲-۲-۵-۲- سازمانها و مجموعه های مرتبط با مدیریت بصری شهر تهران                                ۵۲

۲-۲-۵-۳- عوامل موثر بر مشکلات بصری در ایران                                                                  ۵۳

۲-۲-۶- نتیجه گیری و مدل تحلیلی                                                                         ۶۰

فصل سوم : روش تحقیق

مقدمه                                                                                                            ۶۲

۳-۱-روش تحقیق                                                                                              ۶۲

۳-۲-جامعه آماری                                                                                              ۶۲

۳-۳-حجم نمونه                                                                                                         ۶۴

۳-۴-روش نمونه گیری                                                                                        ۶۴

۳-۵-محدوده زمانی و مکانی                                                                                   ۶۴

۳-۶- ابزار و روش های گردآوری                                                                             ۶۵

۳-۷- پرسشنامه پژوهش                                                                                                ۶۵

۳-۸-پایایی و روایی پژوهش                                                                                   ۶۸

۳-۹- روش تجزیه و تحلیل داده ها                                                                           ۶۸

۳-۱۰-ملاحظات اخلاقی                                                                                                ۷۱

فصل چهارم: تجزیه و تحلیل یافته های پژوهش

مقدمه                                                                                                            ۷۳

۴-۱-تحلیل جمعیت شناختی نمونه                                                                          ۷۴

۴-۱-۱-بررسی جنسیت پاسخگویان                                                                          ۷۵

۴-۱-۲-بررسی سن پاسخگویان                                                                               ۷۶

۴-۱-۳-بررسی سطح تحصیلات پاسخگویان                                                                 ۷۷

۴-۱-۴-بررسی وضعیت رده سازمانی                                                                         ۷۸

۴-۱-۶-بررسی وضعیت سابقه کاری                                                                         ۷۹

۴-۱-۷-بررسی محل اشتغال به کار پاسخگویان                                                             ۸۰

۴-۲-تحلیل توصیفی                                                                                           ۸۲

۴-۲-۱-شاخص های توصیفی سوالات                                                                       ۸۳

۴-۲-۲-بررسی الگو فرضیه‌های تحقیق                                                                      ۸۴

۴-۲-۳-تحلیل سوالات پژوهش                                                                               ۸۵

۴-۲-۳-۱-تحلیل سوال اول پژوهش                                                                         ۸۶

۴-۲-۳-۱-۱-پاسخ جمع بندی شده سوال اول تحقیق                                                    ۹۲

۴-۲-۳-۲-تحلیل سوال دوم پژوهش                                                                         ۱۰۴

۴-۲-۳-۲-۱-پاسخ جمع بندی شده سوال دوم                                                            ۱۰۶

۴-۳-آزمون های تکمیلی                                                                                                ۱۰۷

۴-۳-۱-مقایسه میانگین متغییرهای تحقیق در سطوح مختلف شغل و رده سازمانی                     ۱۰۸

۴-۳-۲-مقایسه میانگین متغییرهای تحقیق در سطوح مختلف شغل و رده سازمانی                     ۱۱۱

۴-۴-یافته های حاصل ازسوالات تشریحی                                                                             ۱۱۶

۴-۴-۱-جمع بندی پاسخ های سوالات تشریحی                                                            ۱۱۸

فصل پنجم: نتیجه گیری و پیشنهادات پژوهش

مقدمه                                                                                                            ۱۲۳

۵-۱-جمع بندی و خلاصه                                                                                    ۱۲۴

۵-۲-یافته های حاصل برای سوال اول پژوهش                                                              ۱۲۵

۵-۳-یافته های حاصل برای سوال دوم پژوهش                                                             ۱۲۶

۵-۴-یافته ها برای پاسخ به سوال سوم                                                                       ۱۲۷

۵-۵-پیشنهادات پژوهش                                                                                                ۱۲۸

۵-۶-پیشنهادات برای پژوهش های آتی                                                                      ۱۳۱

۵-۷-محدودیت ها و تنگناهای تحقیق                                                                       ۱۳۱

منابع فارسی                                                                                                     ۱۳۲

منابع انگلیسی                                                                                                   ۱۳۴

پیوست ها

مقدمه :

توسعه بی رویه شهرها، تغییرات ساختار اقتصادی _ اجتماعی، ترافیک و آلودگی، وجود تشکیلات متعدد و موازی در زمینه مدیریت شهری و مهم‌تر از همه بی‌توجهی مدیریت و برنامه‌ریزی شهری  به  جنبه های بصری و ادراکی شهر در ذهن شهروندان باعث افت و نزول کیفیت زندگی در شهرها می شود. در ادراک شهر اولین حسی که به ما کمک خواهد کرد حس بینایی است. اما اگر درک ما محدود به درک بصری شود، فقط بر شکل ها تمرکز کرده‌ایم در واقع درک مکانی، زمانی آغاز می‌شود که از ظواهر فراتر برویم.

ارزش‌های بصری ، مهم ترین بخش کیفیات محیطی محسوب می‌گردند که عامل تقویت و یا تضعیف حس مکان و در نهایت حس تعلق خاطر افراد به محیط خود میگردند. این پدیده نقش کلیدی و تاثیر گذار  در  هویت و مطلوبیت یک مکان و جامعه را دارد که در آخر دارای تبعات سازنده در اقتصاد  مکان  و  جایگاه  گردشگری می‌باشد.

مطلب دیگر :

پایان نامه ارشد رایگان درباره سازمان ملل

 کیفیت‌های بصری نه تنها منعکس‌کننده ارزش‌های مذکور است بلکه در مواردی سمبل و هویت ملی، منطقه‌ای به شمار می‌آید. (سلیمه خداوردی،۱۱:۱۳۹۳)

سیما و منظر عمومی موجود شهرهای کشور بدون شک، مورد تایید متخصصین در امر شهرسازی و صاحبنظران امور شهری نیست. این شرایط در مورد مردم عادی و غیر متخصص نیز به صورت دیگری صدق میکند. با تاملی در عکس العمل های توام با آرامش مردم به هنگام بازدید از بافت های تاریخی و آثار معماری ایرانی و اسلامی موجود در شهرهای مختلف کشورمان و مقایسه آن با رفتار های پرخاشگرایانه در داخل خیابانها و محلات اغلب شبیه به یکدیگر موجود در شهر های مختلف میتوان به میزان اهمیت و اثرگذاری این مقوله در جسم و روح انسان‌ها پی برد.

اشکال بسیار متفاوت و بی ارتباط نماها ، ارتفاع‌ها و رنگ‌های متفاوت انواع و اقسام مصالح ، فرم های متفاوت، وضعیت بناهای واقع در طرفین کوچه ها و خیابان‌ها ، بالکن‌های عمدتا بی‌منطق که به انباری تبدیل می‌شوند، تابلوهای متفاوت، دود کش‌ها ، آنتن‌ها و خرپشته‌ها و تاسیسات گرمایشی و سرمایشی که در پشت بام‌ها و در نمای ساختمان‌ها خود نمایی می‌کند و بسیار دیگری از جزئیات موجود در شهرها باعث گردیده است تا مجموعه ای ناهماهنگ از سیما و منظر شهری در پیش روی شهروندان قرار گیرد.

• طرح مساله:

فقدان طرح یا نظام بصری مشخص، اندیشیده شده ودرعین حال انعطاف‌پذیر و متناسب با زمینه در بسیاری از شهرها موجب بروز اغتشاشات بصری شده است. این آشفتگی های بصری مانند ابهام در فرم، فقدان پیوستگی کالبدی- بصری و عدم پیوند بصری حوزه‌های شهری، در منظر شهرهای امروزی خودنمایی می‌کنند. محصول این اغتشاشات بصری، پیچیدگی حس شناسایی و جهت یابی شهروندان در شهر و در نتیجه عدم دسترسی راحت به نقاط شهری  خصوصا در شهرهای بزرگ است. تاثیر این آشفتگی و نابه‌سامانی بر روح و روان شهروندان و همچنین تاثیر آن بر عملکرد نامطلوب شهرها موجب گسست پیوند معنایی و رابطه شناختی ـ ادراکی بین شهر و ساکنان آن شده است.

امروزه بر خلاف دیدگاه‌های کمی گذشته توجه به کیفیت محیط شهری یکی از دغدغه‌های مردم و حکومت راتشکیل داده است. از آنجاییکه چارچوب مدیریت بصری وظیفه کنترل و جهت دهی به نظم بصری شهر را دارد و مکانهایی که بر پایه ویژگیها و شخصیت محلی خود توسعه می یابند قابلیت زیادی برای پایداری، دلپذیری و جذب سرمایه های فرهنگی و مالی ایجاد می‌کنند،در سال‌های گذشته پروژه های بسیاری با مضامین سیما و منظر شهر تعریف شده ،در قانون برنامه سوم توسعه اقتصادی ،اجتماعی و فرهنگی جمهوری اسلامی ایران بند ب ماده ۱۳۷به منظور هویت بخشی به سیما و کالبد شهرها و روستاهای کشور انطباق مشخصات کلیه ساختمان های مسکونی و غیرمسکونی کشور باویژگی های فرهنگ معماری و شهرسازی ایرانی – اسلامی ( بومی) و رعایت اصول و ضوابط مربوطه در نماسازی و طراحی شهری و روستائی کشور و جلوگیری از تخریب ساختمان ها و نماهای با ارزش در شهرها،به عهده وزارت مسکن و شهرسازی بوده ،همچنین در قانون برنامه چهارم ماده ۳۰ ، تحت عنوان ضوابط و مقررات نمای شهری و به منظور ارتقای کیفی بصری و ادراکی سیما و منظر شهری ، شورای عالی شهرسازی و معماری ایران ضوابط و مقررات ارتقای کیفی سیما و منظر شهری را با اهدافی از جمله جلوگیری از بروز ناهماهنگی‌های بصری و کارکردی در فضا ها و فعالیت‌های شهری تصویب نموده است.

با اینکه در ایران تحقیقات بسیار محدودی در این مورد انجام شده است، ولی از تجربیات جهانی و اظهار نارضایتی مردم از محیط های زیست شهری فعلی در ایران می توان ادعا کرد که آنچه یک انسان می باید از ارتباط طبیعی و سالم خود با محیط زیستش کسب کند، از او  در شهرهای ما دریغ شده است. نمی توان پذیرفت که در این شرایط انسان‌های شهر نشین از نظر سلامتی روانی و جسمانی، از شرایط طبیعی و قابل قبولی برخوردار باشند. شهر تهران به دلیل داشتن طبیعتی زیبا و خصائص توپوگرافیک منحصر به فرد حوزه های مسلط دید،کانون های دریافت منظرمتعدد و ارزش‌های قابل رویت از عرصه‌های عمومی درونی شهر و مکانهای تفریحی و گردشگری و پتانسیل‌های فراوان در زمینه بصری و از طرف دیگر تهدید از بین رفتن آنها توسط فرایند توسعه و ساخت ابنیه بلند مرتبه در مکان‌های نامناسب ،مستلزم هدایت و مدیریت است. عدم توجه کافی به مساله مدیریت بصری شهر در رشد کالبدی شهر و عدم وجود هماهنگی در بین ساختمانهای در دست احداث که باعث شده شهروندان نیز از ناهماهنگی‌های بصری رنج ببرند، این موضوع را به یکی از دغدغه‌های اصلی مدیریت شهری و بسیاری از متخصصین تبدیل کرده است.

• اهمیت و ضرورت موضوع:

ﺍﻫﻤﻴﺖ ﺍﺭﺯﺵﻫﺎﻱ ﺑﺼﺮﻱ ﺑﻪ ﻋﻨﻮﺍﻥ ﺑﺨﺶ ﻣﻬﻤﻲ ﺍﺯ کیفیت‌های زیست محیطی سبب شده است ﺗﺎ ﻣﻨﺎﻇﺮ ﺍﺳﺘﺮﺍﺗﮋﻳﮏ ﺷﻬﺮﻱ، ﺩﺭ ﺗﺸﺨﻴﺺ ﻫﻮﻳﺖ ﻣﮑﺎﻧﻲ، ﻋﺮﺻﻪ ﺭﻗﺎﺑﺖﻫﺎﻱ ﺷﻬﺮﻱ ﻭ ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺟﺎﻳﮕﺎﻩ ﺑﻴﻦ ﺍﻟﻤﻠﻠﻲ ﺷﻬﺮ ﻳﺎ ﮐﺸﻮﺭ ﺑﻪ ﻣﻴﺰﺍﻥ ﺯﻳﺎﺩﻱ ﻣﻮﺛﺮ ﻭﺍﻗﻊ ﺷــﻮﻧﺪ. ﺑﻪ ﺍﻳﻦ ﺗﺮﺗﻴﺐ ﺷــﻨﺎﺧﺖ ﻣﻨﺎﻇﺮ ﺍﺳﺘﺮﺍﺗﮋﻳﮏ ﺷــﻬﺮﻫﺎﻱ ﺍﻳﺮﺍﻧﻲ ﻻﺯﻡ ﺑﻪ ﻧﻈﺮ می‌رسد. اهمیت بصر شهری به عنوان واسطه میان انسان و پدیده شهر به اندازه‌ای است که در برخی اوقات در تعریف طراحی شهری گفته‌اند طراحی شهری، مدیریت منظر یا بصر شهری است.

منظر شهری امکان انجام آسیب‌شناسی(پاتولوژی) شهری را فراهم می‌سازد. همچنین نقش و اهمیت منظر شهری در ترویج فرهنگ هنری و ارتقای ذائقه زیباشناختی شهروندان غیر قابل انکار است. به علاوه اینکه منظر شهری خوب می‌تواند توان رقابتی شهرها را افزایش دهد.(گلکار،۳:۱۳۸۷)

• اهداف تحقیق

هدف اصلی این پژوهش بررسی موانع مدیریت بصری شهر می‌باشد، که نمونه موردی پژوهش، شهر تهران در نظر گرفته شده است و هدف کلی در قالب اهداف فرعی زیر دنبال خواهد شد:

• سنجش ظرفیت سازمانی لازم برای مقابله با موانع مدیریت بصری تهران
• ارائه راهکارهای مدیریتی لازم برای تقویت مدیریت بصری شهر تهران

۱-۴- سوالات تحقیق:

• موانع مدیریت بصری شهر تهران کدامند؟
• ظرفیت سازمانی لازم برای مقابله با موانع مدیریت بصری تهران به چه میزان وجود دارد؟
• راهکار های مدیریتی لازم برای تقویت مدیریت بصری شهر تهران کدامند؟
  • روش‌شناسی تحقیق

۱-۵-۱- روش تحقیق

روش کلی این پژوهش توصیفی می‌باشد. همچنین از لحاظ ماهیت داده‌ها، کمی و به لحاظ هدف کاربردی و از نظر زمان، مقطعی می باشد. از آنجا که پژوهش به بررسی موانع و راهکارهای مدیریت بصری شهر از دیدگاه متخصصان می‌پردازد، پیمایشی است، در این پژوهش ابتدا داده‌ها از طریق  پرسشنامه که نمونه آماری پاسخگویان آن به صورت تصادفی از بین ۵ خوشه (واحد سازمانی) جمع آوری شد و پس از آن با توصیف داده‌ها و با بهره گرفتن از نرم‌‎افزار آماری SPSS به تجزیه و تحلیل داده‌ها پرداخته شد.

مکان­یابی استقرار کیوسک­های خودپرداز بانک ملت با بهره گرفتن از مدل ریاضی حداکثر پوشش، با راه حل الگوریتم ژنتیک

۲-۴- الگوریتم ژنتیک– ۲۳

۲-۴-۱- الگوریتم- ۲۳

۲-۴-۲- مسائل NP-Hard- 27

۲-۴-۳-  هیوریستیک– ۲۹

۲- ۵-  مرورادبیات کاربرد الگوریتم ژنتیک درمسایل مکان­یابی————————————— ۴۹

۲- ۶- سابقه پژوهش­های دارای موضوعات مشابه ۵۱

فصل سوم: روش اجرای پژوهش– ۵۸

۳-۱- مقدمه ۵۹

۳-۲- مدل مسائل پوشش حداکثر (MCLP) 60

۳-۳- پارامترها و مدل مساله ۶۲

۳-۴- الگوریتم ژنتیک پیشنهادی- ۶۵

۳-۴-۱- روش Non-dominated Sorting Genetic Algorithm-II  (NSGA-II) 66

۳-۴-۲- پیاده سازی الگوریتم NSGA-II 72

فصل چهارم: تحلیل داده­ ها ۷۴

۴-۱- مقدمه ۷۵

۴-۲- یافته­ های پژوهش– ۷۶

۴-۲-۱- مکان­های کاندید- ۷۶

۴-۲-۲- گردآوری داده­ ها ۷۸

فصل پنجم: نتیجه ­گیری و پیشنهادها ۸۷

۵-۱- مقدمه ۸۸

۵-۲- نتیجه ­گیری- ۸۹

۵-۳- محدودیت ها ۹۲

۵-۴- پیشنهادها ۹۲

منابع- ۹۴

۱-۱-   مقدمه

مسأله مکان‌یابی، در سطوح استراتژیک تصمیم‌گیری بوده و اهمیت اساسی در موفقیت آن دارد. مکان مناسب نقش مهمی در رقابت‌پذیری یک شرکت در بازار داشته و باید به گونه‌ای انتخاب شود که باعث دستیابی به مزایای رقابتی و استراتژیک در مقایسه با سایر رقبا شود. پیشینه نظری مکان‌یابی تسهیلات، به خوبی توسعه یافته است. از زمانی که‌ مسأله کلاسیک وبر فرمول‌بندی شده است تاکنون نظریه مکان‌یابی بخش فعالی از پژوهش­هایی را مخصوصا در ۳۰ سال گذشته به خود اختصاص داده است. در حال حاضر، مکان‌یابی تسهیلات می‌تواند به صورت بدنه بزرگی از دانش، مدل‌های متنوع، متدولوژی‌ها و تکنیک‌های حل مختلف در زمینه‌های مختلفی از جمله مهندسی صنایع، پژوهش در عملیات، مدیریت عملیات، اقتصاد شهری و علوم سیاسی دیده شود (پرتوی، ۲۰۰۶).

بانکداری نیز به عنوان یک فعالیت اقتصادی به دنبال استفاده از روش­های علمی جهت حداکثر نمودن پوشش خدماتی و کارایی و حداقل نمودن هزینه­هاست. اگرچه ظهور خودپردازها در ابتدا در بانکها بوده است و سالهاست که به ارائه خدمت در بانکها می­پردازند ولی قابلیت­های خودپردازها موجب شده است که از آن­ها در سایر اماکن حتی نقاط رو باز استفاده شود. بدین جهت دستگاه های خودپرداز در قالب کیوسک در نواحی مختلف شهر نصب می­گردند و متعاقباً تعیین مکان مناسب برای آن­ها به میزان مکان­یابی شعبات بانک حائز اهمیت است (سلطانی، ۱۳۸۳).

مطالعه­ حاضر به عنوان یک پژوهش کاربردی با بهره گرفتن از تکنیک مکان­یابی حداکثر پوشش به ارائه مدلی با محدودیت­ پارامترهای صف برای انتخاب مکان ۱۰ کیوسک­ خودپرداز بانک ملت از میان  ۳۰ پارک منتخب در مناطق ۱ تا ۵ شهرداری تهران، با هدف حداکثر نمودن درآمد حاصل از این دستگاه­ها پرداخته است. مدل ارائه داده شده توسط الگوریتم ژنتیک چند هدفه و نرم افزار MOEA Framework حل و نتایج حاصل ضمن تعیین گزینه­های منتخب جهت استقرار کیوسک های خودپرداز، نشان دهنده عملکرد مطلوب این الگوریتم نیز می­باشند.

۱-۲-    بیان مساله پژوهش

مکان یابی یک فعالیت اقتصادی اعم از یک بنگاه خرده فروشی، کارخانه، مرکز خدماتی یا . یکی از مهمترین سوالات پیش روی یک بنگاه اقتصادی است تا آنجا که این مساله میتواند تعیین کننده موفقیت یا شکست بنگاه باشد. یک انتخاب ضعیف مکان ممکن است منتج به هزینه­ های اضافی حمل و نقل، از دست دادن نیروی کار توانا، مزیت

 رقابتی یا بعضی شرایط مشابه شود که برای عملیات تعیین کننده است. هر بنگاه از لحاظ مکانی دامنه نفوذی دارد که اکثریت مشتریان خود را از داخل این محدوده جذب می نماید. این محدوده تحت عنوان منطقه خدماتی یا تجاری شناخته می شود، البته باید توجه داشت که این منطقه از لحاظ مسافتی دارای محدودیت می باشد و بنگاه دارای دامنه نفوذ محدودی می باشد، حال اگر مکان انتخاب شده برای بنگاه به نحوی باشد که در دامنه نفوذ بنگاه، مشتریان بالقوه زیادی وجود داشته باشد امکان موفقیت بنگاه به شدت افزایش می یابد و یک انتخاب نامناسب بعلت عدم وجود زمینه بالقوه فعالیت، می تواند منجربه شکست بنگاه گردد (عزیزی، ۱۳۸۸). امروزه خودپردازها با توجه به مزایایی که دارند و همچنین دامنه­ی گسترده  خدماتی که ارائه می­ دهند، در بسیاری از موارد به عنوان جایگزین شعبات بانکها بکار گرفته می­شوند لذا، انتخاب مکان مناسب برای آن­ها نیز به میزان مکان­یابی شعبات حائز اهمیت می­باشد.

تاکنون مدل های زیادی به منظور کمک به اتخاذ تصمیم در حوزه مکان­یابی ایجاد شده ­اند. به­طور کلی مطالعات مکان­یابی از دهه ۱۹۱۰ آغاز شد، ولی ورود مدل های کمی به عرصه مکان­یابی تسهیلات شهری در اواخر دهه ۱۹۶۰ در ایالات متحده با مطرح شدن رویکرد سیستمی در برنامه ریزی شهری اتفاق افتاد. در سال ۱۹۶۳ مدل بسیار مهم لاری، که روی سه مشخصه مرتبط شهری یعنی اشتغال، جمعیت و حمل ونقل متمرکز میشد، مطرح گردید. روش شبیه­سازی کامپیوتر در سال ۱۹۷۳ توسط مارکلند ارائه گشت گه در سال ۱۹۸۶، فردی به نام جان کرسین ، مدل لاری را پویا نمود یعنی عامل زمان را نیز در تحلیل­های مدل وارد کرد. در اوخر همین دهه، تلاش­هایی که برای یکپارچه­سازی مدل­های کمی صورت گرفت، در ابتدای دهه ۹۰ به ثمر نشست و GIS پا به عرصه نهاد. در سال ۱۹۹۹ لیانگ و لانگ پیشنهاد یک الگوریتم برای مکان یابی با بهره گرفتن از مفاهیم تئوری فازی را دادند(ساده­وند، ۱۳۹۰).

یکی از مشهورترین مدل ها در میان مدل های مکان­یابی تسهیلات، مدل مساله پوشش است. درحالیکه مدل های پوشش مدلهای جدیدی نیستند اما همواره توجه زیادی از طرف محققان را به خود جلب کرده­اند. که دلیل این امر قابلیت بکارگیری آن­ها در دنیای واقعی خصوصا برای تسهیلات خدماتی و اورژانسی است. با توجه به تاریخچه و منشا کارهای انجام شده، حکیمی در سال ۱۹۶۵ برای اولین بار مسائل پوشش را معرفی کرد.

برخی[۱]، شیلینگ[۲] و جایارامن[۳] در سال ۱۹۹۳ مدل­هایی که از مفهوم پوشش استفاده می­ کنند را در دو گروه دسته­بندی کرده­اند : ۱) مسائل پوشش مجموعه (SCP) در مسائلی که پوشش مورد نیاز است و ۲) مساله­ی مکان­یابی حداکثر پوشش (MCLP) هنگامی که پوشش بهینه می­شود (زنجیرانی فراهانی و دیگران، ۲۰۱۲).

در این پژوهش، سعی بر توسعه­ی مدلی از مساله پوشش (گروه MCLP) شده است که علاوه بر حداکثر نمودن سود بنگاه، از طریق قرار دادن محدودیت حداکثر طول مطلوب صف، میزان رضایتمندی متقاضیان را افزایش دهد.

۱-۳-    اهمیت وضرورت مساله پژوهش

انتخاب مکان بهینه همواره یکی از اصلی ترین تصمیماتی است که مدیران با آن مواجه هستند زیرا اخذ تصمیم نادرست در این زمینه در بلند مدت زمینه ساز نابودی سازمان می گردد. امروزه ارزش یک مدیر وابسته به تصمیماتی است که می گیرد و از طرفی تصمیماتی دارای ارزش است که برگرفته از اطلاعات دقیق باشد. انجام مطالعات مکان یابی درست و مناسب، علاوه بر تاثیر اقتصادی بر عملکرد یک بنگاه، اثرات اجتماعی، محیط زیستی، فرهنگی و اقتصادی در منطقه محل احداث خود خواهد داشت (موسوی، ۱۳۸۰). ((محل مناسب)) یک تسهیل از جمله عوامل موثر در موفقیت آن واحد است که باید قبل از احداث و راه اندازی به آن توجه شود . لذا تعیین محل را یکی از کلیدی ترین قدم های تاسیس آن میدانند چرا که نتایج این تصمیم در درازمدت اثرات بسزایی از بعد اقتصادی، اجتماعی و . خواهد داشت (عزیزی،۱۳۸۸).

همچنین در راستای تعیین بهترین مکان ممکن برای تسهیلات، انتخاب تکنیکی جامع جهت مکان­یابی حائز اهمیت زیادی می­باشد، چراکه فرایند مکان­یابی، خود نیازمند صرف هزینه است لذا تعیین مدلی که قادر به استفاده­ی بلند مدت برای تاسیس شعبات جدید بنگاه بوده و در عین حال، علاوه بر کارایی بالا حداقل هزینه را بر بنگاه تحمیل کند نیز دارای حساسیت و اهمیت بالایی خواهد بود.

مطلب دیگر :

دانلود پایان نامه اظهار نظر حسابرسی، تکنولوژی اطلاعات

۱-۴-    اهداف پژوهش

تعیین مکان مناسب برای استقرار کیوسک خودپرداز با بهره گرفتن از تکنیک ریاضی کاورینگ

۱-۵-   سوالات پژوهش

با توجه به عوامل موثر در تعیین محل مناسب جهت استقرار کیوسک خودپرداز ، اولویت گزینه­های موجود چیست؟

مدل ریاضی و روش حل مناسب آن برای مکان­یابی استقرار کیوسک خودپرداز چیست؟

۱-۶-   فرضیات پژوهش

با توجه به ماهیت مساله نمی­توان برای مساله فرضیات از پیش تدوین یافته ای را قائل شد.

– مقدمه

شناخت مبانی نظری و ادبیات مربوط به موضوع مکان­یابی و تناسب هر کدام از روش­های مکانیابی برای بکارگیری در مورد سیستم­های خدماتی یا عملیاتی و همچنین بررسی اجمالی پژوهش­هایی که در ارتباط تنگاتنگ با موضوع مکانیابی سیستم­های خدماتی انجام گرفته است و نیز بکارگیری نرم افزار مناسب جهت کسب یافته­ های دقیق باعث می­شود تا پژوهش از چارچوب و بنیان قوی­تری برخوردار شود. بنابراین در این فصل تلاش می­شود تا در حد امکان مبانی نظری مبحث مورد توجه قرار گیرد. بدین منظور در این فصل ابتدا مبانی و نظریه­ های مربوط به مکانیابی بیان گردیده، سپس به تشریح کامل نظریات، مدل­ها و سوابق پژوهشی مساله حداکثر پوشش پرداخته و پس از آن به توضیح و تفسیر الگوریتم ژنتیک به عنوان روش بکار گرفته شده جهت حل مدل مساله خواهیم پرداخت و درنهایت به سوابق پژوهش­های مشابه پژوهش حاضراشاره خواهیم داشت.

دراین فصل ادبیات موضوعی در سه بخش زیر ارائه می­گردد :

• مکان­یابی ۲- مدل­های مساله حداکثر پوشش      ۳- الگوریتم ژنتیک

۲-۲- مکان­یابی

مکان­گزینی صنعتی از جمله مباحثی است که از گذشته­های دور ذهن جغرافی­دانان را به خود معطوف داشته است. ولی بیش از آنان بیشترین رسالت را اقتصاد دانان در تکمیل تئوریهای مکان­گزینی به عهده داشته اند اما با توجه به اینکه، استخراج الگوهای مقیاس و درک تفاوتها و تشابهات موضوع اصلی علم جغرافیاست، مکان­گزینی صنعتی نیز در دستور کار علم جغرافیا قرار می­گیرد.

منظور از تئوریهای مکان­گزینی، ارائه کلیه اصولی است که به موجب آن فعالیت­های صنعتی، مکان بهتر خود را که منطبق با حداکثر سود است تعیین می­ کند.

۲-۲-۱- دیدگاه­های مطرح در مکان­یابی صنایع

دیدگاه­های کلاسیک نوین

در این دیدگاه که از آن بعنوان اندیشه حداقل­سازی هزینه نیز یاد می­شود، مکان­یابی بهینه صنایع صرفاً تحت تاثیر عوامل مشخص و قراردادی، نظیر دسترسی به مواد اولیه، نیروی کار، بازار و . قرار دارد. این عوامل و دیگر عوامل تولید لزوماً در یک نقطه متمرکز نبوده و جدایی فضایی آن­ها مستلزم پیمودن مسافت و صرف هزینه است.

براساس این دیدگاه مطالعه درباره مکان­یابی صنایع در قالب اقتصاد خرد و بمنظور تعیین محل دقیق صنایع بر مبنای هزینه و منفعت مطرح است. این نگرش غالباً به هدف­های بخش خصوصی توجه دارد که همواره با هدف­های اجتماعی، سیاسی و عدالت اجتماعی نمی ­تواند همخوانی داشته باشد در صورت پیاده شدن فروض کلاسیک نوین تمرکز صنایع فقط در یک یا چند شهر یک کشور صورت خواهد گرفت که گرچه از دید بخش خصوصی منطقی می­باشد ولی طبیعتاً هزینه­ های زیادی را بر اجتماع تحمیل خواهد کرد.

دیدگاه رفتاری

رفتارگرایی مکتبی استقراری در روان­شناسی است که مدعی تبیین تمامی حیات روانی از طریق قوانین تعامل میان انسان و محیط است. این روش در دهه هفتاد پاسخی بود به انتقادهایی که از بعضی جنبه­ های تحلیل فضا میشد.

دیدگاه رفتارگرایی یک نوع رهایی از وابستگی شدید به نظرهایی بود که بر پایه انسان اقتصادی از محیط او اثر می­پذیرد. رفتارگرایان بجای آنکه درصدد تغییر انسان باشند، دگرگونی محیط را پیشنهاد می­ کنند. آن­ها معتقدند این عوامل خارجی است که انسان را از هر جهت تحت کنترل قرار می­دهد. از جمله کارهای آنان، تشخیص عوامل ذهنی مهمی است که در تاسیس و ادامه حیات موسسات اقتصادی موثر می­باشند و از جمله ویژگی­های شاخص آن، جایگزینی رفتار رضایتبخش بجای رفتار بهینه می­باشد که رضایت فرد را بجای بهینه شدن یا بیشینه شدن در نظر میگیرد. در اینگونه از رفتار، معیار ممکن است شخصی و یا غیر اقتصادی باشد.

آلن پرو که از سردمداران این نگرش است اعتقاد دارد که تصمیمات مکان­یابی در شرایط گوناگون به لحاظ دانش، اطلاعات و توانایی انسان­ها در بکارگیری این اطلاعات اتخاذ می­گردد. وی ماتریس رفتاری را بعنوان ایده جایگزین انسان اقتصادگرا در تحلیل و فهم مسایل واقعی مکان­یابی ارائه مینماید. در این ماتریس تصمیم ­گیری­ها تابعی از دو بردار می­باشند، یکی کمیت و کیفیت اطلاعات دریافتی و دیگری قابلیت استفاده فرد یا گروه از این اطلاعات.

دیدگاه ساختاری

بروز بحران اقتصادی در سطح جهان و پیامدهای مترتب بر بخش صنعت لزوم دیدگاه دیگری را در مطالعات صنعتی اقتضا نمود. دیدگاهی که در آن مسایل واحدهای صنعتی را در چارچوب نظام یک کشور تعیین می­ کند.

براساس این دیدگاه که نزدیکی خاصی با نگرش سیستمی دارد. پدیده­های گوناگون فضای زندگی را نمی­توان به صورت جداگانه و مستقل از یکدیگر مطالعه کرد بلکه هر پدیده­ای جزیی از کل یک ساختار است و تنها در درون این ساختار می­توان آن را تحلیل کرد.

در مکان­یابی صنعتی، دیدگاه ساختاری توجه خود را به اقتصاد سیاسی و تاثیر آن بر روی مکان­یابی متمرکز می­ کند زیرا فضا توسط اقتصاد سیاسی تعیین می­یابد و عقلایی بودن خود را از آن میگیرد بدون تردید این قبیل ساخت­های فضایی بر اقتصاد سیاسی کشور اثر بازخوردی دارند.