دانلود پایان نامه ها
سایت مرجع دانلود پایان نامه های ارشددانلود پایان نامه ها
سایت مرجع دانلود پایان نامه های ارشدمعاذیر قراردادی در شرایط تحریم
عنوان ______________________________________________________ صفحه
مبحث یازدهم: تاریخچه و مفاهیم تحقیق ۱۰
مبحث دوازدهم: مفاهیم تحقیق ۱۰
گفتار اول: تعریف قرارداد. ۱۱
گفتار دوم: تعریف قانون مدنی از عقد. ۱۲
گفتار سوم: تعریف پیشنهادی. ۱۲
گفتار چهارم: مفهوم اجتماعی قرارداد ۱۳
مبحث سیزدهم: تعریف و مفهوم (معاذیر و عذر در قرارداد). ۱۳
گفتار اول: مفهوم خیار تعذر ۱۴
گفتار دوم: انحلال قهری قرارداد طرفین در صورت حدوث تعذر قراردادی. ۱۷
گفتار سوم: اﺷﻜﺎل ﺗﻌﺬر و آﺛﺎر آن ۱۷
بند اول: ﺗﻌﺬر اﺻﻠﻲ و ﻃﺎری. ۱۸
بند دوم: ﺗﻌﺬر داﺋﻤﻲ و ﻣﻮﻗﺘﻲ. ۱۸
بند سوم: ﺗﻌﺬر ﻛﻠﻲ و ﺟﺰﺋﻲ. ۱۹
بند چهارم: ﺗﻌﺬر ﻣﻄﻠﻖ و ﻧﺴﺒﻲ . ۱۹
بند پنجم: تعدر واقعی و اعتباری ۱۹
فصل دوم
تحلیل نظام سکونتگاهی شهرستان لارستان
2 -3 -1 – نظریه های اندازه بهینه شهر. ۳۰
2 -3 -1 -1 – نظریه های موافق وجود یک اندازه بهینه. ۳۱
2 -3 -1 -2 – نظریه های مخالف اندازه بهینه. ۳۱
2 -3 -1 -3 – نظریه های مدافع شهر های کوچک و میانی ۳۳
2 -3 -1 -4 – نظریه های مدافع شهر های بزرگ ۳۳
2 -3 -1 -5 – نظریه های مدافع اندازه بهینه شهر در چارچوب شبکه شهری ۳۴
2 -3 -2 – نظریه های توسعه فضایی ۳۵
2 -3 -2 -1 – دیدگاه نوسازی و نظریه قطب رشد ۳۵
2 – 3 – 2 -2 – دیدگاه وابستگی ۳۷
2 -3 -2 -2 -1 – نظریه مرکز پیرامونی ۳۷
2 -3 -2 -2 -2 – نظریه توسعه روستا- شهر. ۴۰
2 -3 -2 -3 – نظریه های سلسله مراتبی سکونتگاه ها ۴۲
2 -3 -2 -3 -1 – نظریه مکان مرکزی ۴۲
2 -3 -2 -3 -2 – نظریه عملکردهای شهری در توسعه روستایی (مدل یوفرد) ۴۳
2 -3 -2 -3 -2 -1 – وظایف تحلیلی یوفرد ۴۴
2 -3 -2 -3 -2 -2 – فرایند برنامه ریزی و تحلیل منطقه ای در رویکرد یوفرد ۴۵
2 -3 -2 -3 -2 -2-1 – تحلیل کلی منابع ناحیه ای ۴۵
2 -3 -2 -3 -2 -2 -2 – تحلیل سیستم سکونتگاهی ۴۶
2 -3 -2 -3 -2 -2 -3 – تحلیل پیوند فضایی ۴۷
2 -3 -2 -3 -2 -2 -4 – تهیه نقشه های تحلیلی ۴۸
2 -3 -2 -3 -2 -2 -5 – تحلیل قابلیت دسترسی ۴۸
2 -3 -2 -3 -2 -2- 6- تحلیل خلاء عملکردی ۴۹
2 -3 -2 -3 -2 -2 -7 – تدوین راهبرد های توسعه فضایی ۴۹
2 -3 -2 -3 -2 -2-8 – شناسایی پروژه ها و برنامه های سرمایه گذاری ۴۹
2 -3 -2 -3 -2 -2 -9 – بازنگری و ارزیابی ۵۰
2 -3 -2 -3 -2 -2-10 – نهادینه کردن تحلیل فضایی در فراینده برنامه ریزی ناحیه ای ۵۰
2 -3 -2 -3 -2 -3 – طبقه بندی وابستگی های مهم فضایی از نظر راندینلی ۵۰
2 -3 -2 -3 -2 -4 – ارزیابی نهایی از رویکرد یوفرد ۵۱
2 -3 -2 -3 -2 -4 -1 – قابلیت ها ومزیت های رویکرد کارکردهای شهری در توسعه روستایی ۵۲
2 -3 -2 -3 -2 -4 -2 – کاستی و محدودیت های رویکرد کارکردهای شهری در توسعه روستایی. ۵۳
2 -3 -2-3 -3 – نظریه مراکز رشد میسرا ۵۴
2 -3 -2 -3 -4 – سلسله مراتب فضایی و قاعده رتبه- اندازه ۵۶
2 -4 – پیشینه تحقیق. ۵۷
2 -4 -1 – جهان. ۵۷
2 -4 -2 – ایران. ۶۱
2 -5 – نتیجه گیری و ارائه چارچوب نظری تحقیق. ۶۶
فصل سوم: معرفی محدوده مورد مطالعه و روش شناسی تحقیق
مقدمه. ۷۲
3 -1 – معرفی قلمرو مطالعه. ۷۲
3 -1 -1 – موقعیت جغرافیای شهرستان لارستان. ۷۲
3 -1 -2 – ویژگی توپوگرافی و ارتفاعات شهرستان لارستان. ۷۳
3 -1 -3 – ویژگی های اقلیمی شهرستان لارستان. ۷۴
3 -1 – 4 – تقسیمات سیاسی شهرستان. ۷۵
3 -1 -5 – ویژگی های انسانی شهرستان لارستان. ۷۷
3 -1 -6 – تحولات جمعیتی در شهر لارستان. ۷۸
3 -1 -7 – جایگاه جمعیتی شهرستان لارستان در استان. ۷۹
3 -2 – تعریف عملیاتی مفاهیم اصلی تحقیق. ۸۰
3 -2 -1- تعادل توزیع و تراکم فضایی جمعیت و سکونتگاه ها ۸۰
3 -2 -2 – تمرکز و نخست شهری ۸۲
3 -2 -3 – سازمان یافتگی مکان های مرکزی ۸۳
3 -3 – روش تحقیق. ۸۴
3 -4 – روش جمع آوری و طبقه بندی اطلاعات ۸۴
3 -5 – روش تجزیه و تحلیل و آزمون فرضیه ها ۸۴
فصل چهارم: یافته ها و آزمون فرضیه ها
مقدمه. ۸۶
4 -1 – توزیع و تعادل و تراکم فضایی جمعیت و سکونتگاه ها ۸۶
4 -1 -1 – تقسیمات سیاسی شهرستان و توزیع جمعیت شهری و روستایی ۸۶
4 -1 -2 – تحلیل میزان تعادل توزیع جمعیت در ناحیه با ضریب آنتروپی ۹۰
4 -1 -3 – تحلیل میزان تعادل توزیع جمعیت در شهرستان با سطح تمرکز و ضریب توزیع. ۹۳
4 -1 -4 – تحلیل میزان تعادل توزیع جمعیت در شهرستان با ضریب جینی ۹۹
4 -1 -5 – تحلیل بر حسب قاعده رتبه- اندازه ۱۰۱
4 -1 -6 – بررسی نظام شهری شهرستان لارستان بر حسب ضریب پاره تو. ۱۰۸
4 -1 -7 – جمع بندی و آزمون فرضیه اول. ۱۰۹
4 -2 – تحلیل تمرکز و نخست شهری (فرضیه دوم) ۱۱۰
4 -2 -1 – بررسی شاخص نخست شهری در شهرستان لارستان. ۱۱۰
4 -2 -2 – بررسی تغییرات شاخص دو شهر. ۱۱۱
4 -2 -3 – بررسی تغییرات شاخص کینزبرگ ۱۱۲
4 -2 -4- بررسی تغییرات شاخص چهار شهر مهتا ۱۱۳
4 -2 -5 – بررسی تغیییرات شاخص موماو و الوصابی ۱۱۳
4 -2 -6 – بررسی تغییرات شاخص موسوی ۱۱۴
4 -2 -7 – بررسی تغییرات شاخص هرفیندال. ۱۱۵
4 -2 -8 – بررسی تغییرات شاخص هندرسون. ۱۱۶
4 -2 -9- جمع بندی و آزمون فرضیه دوم ۱۱۷
4 -3 – تحلیل سازمان یافتگی مکان های مرکزی (فرضیه سوم) ۱۲۰
4 -3 -1 – سطح بندی سکونتگاه ها براساس مقیاس گاتمن. ۱۲۰
4 – ۳ -۲ – نتیجه گیری فرضیه سوم ۱۳۱
فصل پنجم: بحث، نتیجهگیری و پیشنهادات
مقدمه. ۱۳۳
5 -1 – جمع بندی ۱۳۳
5 -2 – بحث و نتیجه گیری ۱۳۶
5-3- پیشنهادات ۱۴۲
5-3 -1 – پیشنهادات برنامه ریزی و راهبردی ۱۴۲
5- 3- 2- پیشنهادات پژوهشی ۱۴۳
منابع و مراجع. ۱۴۴
فهرست جداول
عنوان صفحه
جدول (۲-۱) جمع بندی نظرات تعدادی از محققین در مورد اندازه بهینه شهر. ۳۲
جدول (۲-۲) مراحل رشد اقتصادی مکان و سازمان یابی فضایی نظریه مرکز پیرامون فریدمن. ۳۹
جدول (۲-۳) وابستگی های مهم فضایی از نظر راندینلی. ۵۱
جدول (۲-۴) سطوح کانون های رشد پیشنهادی میسرا در مورد ایران. ۵۶
جدول (۲ -۵) عناصر اصلی نظریه های سه گانه مرتبط با الگوی شبکه شهری. ۶۷
جدول (۳ -۱) تقسیمات سیاسی ۱۳۹۰ شهرستان لارستان. ۷۶
جدول (۳ -۲) روند افزایش رشد جمعیت در شهرستان لارستان. ۷۷
جدول(۳ -۳) تحولات خانوار و جمعیت و نرخ رشد متوسط سالانه شهر لارستان. ۷۹
جدول (۳-۴) ضریب شهر نشینی و روستا نشینی لارستان در سال ۱۳۹۰. ۸۰
جدول (۴ -۱) تقسیمات سیاسی شهرستان لارستان. ۸۷
جدول (۴ -۲) سیر افزایش جمعیت در شهرستان لارستان و تعداد جمعیت شهری و روستایی. ۸۷
جدول (۴- ۳) جمعیت و خانوار و بعد خانوار در شهرستان لارستان. ۸۷
جدول (۴- ۴) تراکم جمعیت و تراکم خانوار در بین بخش های شهرستان لارستان. ۸۸
جدول (۴ -۵) تراکم جمعیت روستایی بر حسب دهستان. ۸۹
جدول (۴ -۶) تراکم در واحد سطح کل جمعیت ناحیه بر اساس دهستان. ۹۰
جدول (۴ -۷) ضریب آنتروپی چگونگی توزیع جمعیت روستایی بر حسب دهستان ها ۹۱
جدول (۴- ۸ ) ضریب آنتروپی طبقات جمعیتی روستایی. ۹۲
جدول (۴- ۹) ضریب آنتروپی برای جمعیت شهری بر اساس شهرها ۹۲
جدول (۴- ۱۰) محاسبه سطح تمرکز و تمرکز ضریب توزیع و جمعیت روستایی دهستان های شهرست۹۴ان لارستان در سال ۱۳۹۰. ۹۴
جدول (۴- ۱۱) محاسبه ضریب توزیع و شاخص تمرکز جمعیت روستایی دهستان های شهرستان لارستان ۱۳۸۵. ۹۵
جدول (۴- ۱۲) محاسبه ضریب توزیع و شاخص تمرکز برای مجموع جمعیت شهرستان لارستان ۱۳۸۵. ۹۷
جدول (۴- ۱۳) محاسبه ضریب توزیع و شاخص تمرکز برای مجموع جمعیت شهرستان لارستان سال ۱۳۹۰. ۹۸
جدول (۴- ۱۴) توزیع جمعیت بین نقاط روستایی. ۹۹
جدول (۴- ۱۵) توزیع جمعیت بین نقاط شهری. ۱۰۰
جدول (۴- 16) رتبه- اندازه در شهرهای شهرستان لارستان. ۱۰۲
جدول (۴- ۱۷) بررسی رتبه اندازه آبادی های شهرستان لارستان. ۱۰۳
جدول (۴- ۱۸) تغییرات شاخص های تعادل نظام شهری و روستایی در شهرستان لارستان طی سالهای ۹۰- ۱۳۵۵. ۱۱۰
جدول (۴- ۲۰) تغییرات شاخص های نخست شهری در شهرستان لارستان طی سال های ۹۰- ۵۵. ۱۱۹
جدول (۴- 21) شاخص های تمرکز در شهرستان لارستان طی سال های ۹۰- ۵۵. ۱۱۹
جدول (۴- ۲۲) سطح بندی آبادی های شهرستان لارستان براساس مقیاس گاتمن. ۱۲۱
جدول (۴- ۲۳ ) نتایج سطح بندی به روش ضریب مکانی و سطوح برخوداری. ۱۲۶
جدول (۵- ۱) نقش و جایگاه شبکه شهری شهرستان لارستان در دورههای تاریخی و مطالعاتی مختلف در استان فارس ۱۳۷
جدول شماره (۵- ۲) سطوح خدمات پیشنهادی در شهرهای موجود و آتی شهرستان لارستان. ۱۳۹
جدول (۵- ۳) سطح بندی خدماتی سکونتگاه ها در شهرستان لارستان. ۱۴۱
فهرست اشکال
عنوان صفحه
شکل (۲-۱) الگوهای سیستم های شهری در کشورهای در حال توسعه و توسعه یافته (شکویی، ۱۳۷۳: ۳۴۴-۳۴۵) ۳۰
شکل (۳- ۱) موقعیت جغرافیایی استان فارس، شهرستان لارستان به تفکیک دهستان (نگارنده) ۷۳
شکل (۳-۲) روند افزایش رشد جمعیت در شهرستان لارستان. ۷۷
شکل(۳-۳) نرخ رشد جمعیت در شهرستان لارستان. ۷۸
شکل (۴- ۱) منحنی لورنز مربوط به توزیع جمعیت روستایی. ۱۰۰
شکل (۴- ۲) نمودار رتبه اندازه شهرهای شهرستان لارستان. ۱۰۲
شکل(۴- ۳) نمودار رتبه اندازه روستاهای شهرستان لارستان. ۱۰۸
شکل (۴- 4) تغییرات ضریب پاره تو در نظام شهری شهرستان لارستان در سال های ۹۰- ۵۵. ۱۰۹
شکل (۴- ۵) تغییرات میزان نخست شهری شهرهای شهرستان لارستان طی سال های ۹۰- ۱۳۵۵. ۱۱۱
شکل (۴- ۶) تغییرات شاخص دو شهر شهرهای شهرستان لارستان طی سال های ۹۰- ۵۵. ۱۱۲
شکل (۴- ۷) تغییرات میزان شاخص کینزبرگ شهر های شهرستان لارستان طی سال های ۹۰- ۵۵. ۱۱۲
شکل (۴- ۸)تغییرات میزان شاخص چهار شهر مهتا شهرهای شهرستان لارستان طی سال های ۹۰- ۵۵. ۱۱۳
شکل (۴- ۹) تغییرات میزان شاخص موماو و الوصابی شهرهای شهرستان لارستان ۹۰- ۵۵. ۱۱۴
شکل (۴-۱۰) تغییرات میزان شاخص موسوی شهرهای شهرستان لارستان طی سال های ۹۰- ۵۵. ۱۱۵
شکل (۴- ۱۱) تغییرات میزان شاخص هرفیندال شهر های شهرستان لارستان طی سال های ۹۰- ۵۵. ۱۱۶
شکل (۴- ۱۲) تغییرات میزان شاخص هندرسون در شهرهای شهرستان لارستان طی سالهای ۹۰- ۵۵. ۱۱۶
شکل (۴- ۱۳) مقایسه روند تغییرات شاخص های میزان نخست شهری در شهرستان لارستان طی سال های ۹۰- ۵۵. ۱۱۸
شکل (۴- ۱۴ ) توزیع فضایی کانون های برتر روستایی براساس شاخص مرکزیت ۱۳۱
مقدمه
انباشتگی بیش از حد جمعیت روستایی در شهرهای کشورهای کم رشد، یکی دو شهر را به شکل شهرهای “ماکروسفال” یا بزرگ سر در می آورد، به گونه ای که از لحاظ جمعیتی و اقتصادی نسبت به سایر شهرهای ناحیه و حتی کل جمعیت کشور رشد غیرطبیعی می یابند و به موازات غلظت تراکم شهری، سرمایه و ثروت کشور نیز در این شهرها تمرکز یافته و عملا توزیع متوازن و هماهنگ جمعیت و کار در مقیاس ناحیه و ملی از بین می رود و رشد ناموزون شهری به عنوان مانع عمران های ناحیه ای و همه جانبه ملی مطرح می شود (فرید، ۱۳۸۶: ۲۳۶).
چنین جریاناتی که در کشورهای مختلف با شدت و ضعف و با تقدم و تاخر رخ داده است، توجه سیاستگذاران و محققان را به خود جلب کرده و با جهت گیری در باز توزیع جمعیت و به تبعیت از آن کاهش مشکلات نخست شهرها، روند فراینده ای به خود گرفته است. بنابراین در حال حاضر یکی از چالش های اساسی دولت ها به ویژه در کشورهای در حال توسعه سازماندهی ساختار فضایی مطلوب ملی می باشد. چنین ساختاری به تقسیم کارکردی اقتصادی- اجتماعی متعادلی در سلسله مراتب شهری و
منطقه ای امکان می دهد. (نظریان، ۱۳۸۸: ۲۹۱- ۱۸۴)
در ایران نیز چنین وضعیتی قابل مشاهده است. درواقع نظام پخشایش جمعیت و شهرها تصویر مناسبی را بدست نمی دهد. در سطح منطقه ای نیز، مناطق و استان های مختلف کشور به نوعی از نظر تعادل توزیع جمعیت و فعالیت ها و نیز الگوی نظام شهری دارای مسئله هستند. البته از سال ۱۳۰۰ تا کنون و به ویژه از دهه ۴۰ به بعد نظام شهری ایران دچار تحول شده است. سیاست های مبتنی بر صنعتی شدن و قطب رشد رد دهه های ۳۰ تا ۵۰ از یک طرف، به نوعی در جهت تمرکز و تشدید عدم تعادل نظام شهری بوده است. از طرف دیگر تلاش هایی که به نوعی از دهه های ۴۰ و ۵۰ به بعد در راستای توسعه قطب های منطقه ای، تمرکز زدایی از تهران و نیز در دهه های ۶۰ و ۷۰ در قالب توسعه شهرهای کوچک و میانی؛ اتفاق افتاده است. در تحولات نظام شهری و روستایی کشور تأثیر داشته است. بنابراین بررسی تحولات نظام شهری و روستایی کشور و مناطق در ارتباط با تحولات مذکور می توان مفید و مؤثر باشد.به نظر می رسد در شهرستان لارستان نیز نابرابری و فقدان تعادل در توزیع بهینه جمعیت، امکانات و منابع تمرکز امکانات و خدمات در تک شهر مسلط شهرستان، واگرایی، و شکاف توسعه بین نواحی را موجب شده است. این امر از دهه ۵۵ تا ۹۰ نیز تحولاتی در جهت تشدید و نیز تعدیل نظام شهری و روستای داشته است. بنابراین بررسی تحولات و چگونگی نظام شهری و روستای شهرستان در طی دوره مذکور جهت دست یابی به سیاست های مناسب امری ضروری است. براین اساس این پژوهش بر محوریت این سؤال اصلی شکل گرفت: «آیا شهرستان لارستان از یک نظام سکونتگاهی متعادل و مطلوبی برخودار است؟»
جهت بررسی و پاسخ به سؤال مذکور، با توجه به ابعاد مختلف توزیع و تمرکز نظام شهری، سه سؤال فرعی طرح شد. در مجموع این پایان نامه در پنج فصل و بشرح ذیل تنظیم گردید:
فصل اول: کلیات تحقیق؛ در این فصل به بیان مسأله و تشریح ابعاد آن، ضرورت و اهمیت مطالعه، سؤال ها، پیشینه تحقیق، فرضیه ها و چارچوب کلی روش تحقیق پرداخته شد.
فصل دوم: مبانی و چارچوب نظری تحقیق؛ جهت طرح فرضیه و ارائه پاسخ های نظری به سؤال های تحقیق لازم بود، تعاریف و مبانی نظری مرتبط با موضوع و مسئله تحقیق بررسی گردد و بر اساس آنها و با توجه به پیشینه تحقیق، چارچوبی برای پاسخ به سؤال های تحقیق در قالب فرضیه ها فراهم آید. بنابراین ابعاد نظری و مفهوم مسئله تحقیق در فصل دوم مورد بررسی قرار گرفت.
فصل سوم: معرفی محدوده و روش شناسی تحقیق؛ در این فصل به معرفی و بررسی اجمالی ویژگی های انسانی- محیطی شهرستان پرداخته شد. در ادامه علاوه بر تعاریف عملیاتی مفاهیم مورد نیاز، روش تحقیق، روش جمع آوری اطلاعات و روش های تجزیه تحلیل و ازمون فرضیه ها ارائه گردید.
فصل چهارم: در این فصل یافته های تحقیق، نتایج تحلیل و آزمون فرضیه ها بطور منظم ارائه گردید.
فصل پنجم: به بحث، نتیجه گیری و ارائه پیشنهادات اختصاص یافت.
فصل اول
کلیات تحقیق
1 – ۱ – بیان مسأله و ضرورت تحقیق
یکی از مهم ترین جنبه های توسعه اقتصادی بعد از جنگ جهانی دوم، به کارگیری نظریات اقتصاد فضا بود. این نظریات با زیربنای تفکر رشد ناموزون و رویکرد قطب رشد، از طریق تجمع زیرساخت ها و فعالیت های مولد در یک نقطه، تأثیر بسزایی بر سیاست های نظامی سکونتگاهی در کشورهای جهان برجا گذاشت و عملاً سیاست های توسعه را متوجه پدیده شهرنشینی و صنعتی شدن نمود. بروز وضعیت فوق برای کشورهای جهان به ویژه کشورهای جهان سوم، مسایل و مشکلات عدیده ای را از جمله توزیع فضایی نامتعادل جمعیت وافزایش تفاوت ها و نابرابری های منطقه ای در برداشته است. (نوری و همکاران، ۱۳۸۸: ۶۲)
الگویی قطب رشد یکی از نظریاتی بود که موضوع رشد نامتعادل از طریق اولویت دادن و انتخاب بخشی از اقتصاد به عنوان بخش پیشتاز و تمرکز سرمایه در مراکز شهری
مطلب دیگر :
منابع تحقیق با موضوع چند رسانه ای، داده پردازی
تأکید داشت (روزبهان، ۱۳۷۱: ۲۰۰). این نظریه مورد استقبال عمده ی کشورهای جهان درحال توسعه از جمله ایران واقع شد. مشکل عمده ای که در استفاده از این تئوری به عنوان ابزار سیاست گذاری منطقه ای، حداقل درمراحل اولیه توسعه ایجاد گردید، تشدید عدم تعادل منطقه ای بود. (کلانتری، ۱۳۸۰: ۷۸)
شکل گیری و توسعه شهرها کوچک و بزرگ در سیستم های کشورهای صنعتی عمدتا هماهنگ با مراحل رشد و توسعه صنعتی بوده و دارای الگوی متعادل است. اما در کشورهای در حال توسعه، رشد سریع شهرنشینی و عدم هماهنگی آن با مراحل توسعه صنعتی، مشکلات جدیدی در نظام شهری این کشورها به وجود آورده است. ( پارتر و ایوانز، ۱۳۸۴: ۲۶- ۲۸) یکی از مشخصه های اصلی شهرنشینی در کشورهای در حال توسعه از جمله ایران، توزیع فضایی نامناسب شهرها در سطح این مناطق می باشد. (نظریان، ۱۳۷۳: ۶۶) در این قبیل کشورها یک شهر متروپل چند میلیون نفری به عنوان شهر برتر، بی رقیب، در سطح بسیار بالایی توسعه یافته و تمامی کشور را در حوزه نفوذ سیاسی، اداری واقتصادی- اجتماعی خود قرار می دهد.بنابراین اکثر کشورهای در حال توسعه از روند توسعه فضایی سکونتگاه ها ونحوه توزیع منطقه ای جمعیت و فعالیت های اقتصادی خود ناراضی اند. (زبردست، 1383: 3) مهاجرت عمده از روستاها و شهرهای کوچک به سمت شهرهای بزرگ و در نتیجه تمرکز فزاینده در یک یا چند شهر عمده و به چالش کشید شدن توسعه پایدار در مناطق خشک، موجب گسیختگی نظام سلسله مراتب شهری در بیشتر کشورها شده است. در این میان رشد سریع شهرنشینی دنیا در همه شهرها به صورت متعادل صورت نگرفته است. تمرکز جمعیت در شهرها بزرگ گویایی این واقعیت است. (نوربخش، ۱۳۸۱: ۱۹)
با به هم خوردن نظام منطقی سلسله مراتبی سکونتگاه های انسانی به خصوص شهرها موجب پیدایش مشکلات بسیاری در کلیه مقیاس های سکونتگاهی از روستا گرفته تا مقیاس ملی شده است. در نتیجه این فرایند رابطه منطقی و مکمل موجود شهر با سکونتگاه های روستایی پیرامون گسیخته شده بدنبال آن شهر که رشد موزون و هماهنگ با تحولات نواحی پیرامون داشت به شکل مستقل از این نواحی، توسعه خود را با بهره گیری ناعادلانه از منابع و امکانات ملی و انتقالی مازاد و سرمایه نواحی پیرامونی و تمرکز آن ها در شهر، ادامه داده و روابطی با ماهیت نابرابر و یک سویه را با نقاط پیرامون برقرار می سازد که پیامده آن ضعف، نابسامانی و واپسگرائی نواحی پیرامون و قطبی شدن جمعیت، فعالیت و امکانات در شهر بوده است. (وزارت جهادسازندگی، ۱۳۷۷: ۳۷) بر این اساس است که امروزه موضوع نابرابری و عدم تعادل های فضایی میان سکونتگاه های شهری و روستایی از مباحث مهم اقتصاددانان و برنامه ریزان منطقه ای می باشد. وجود دوگانگی اقتصادی، قطب رشد و پراکندگی نقاط روستایی از آثار این پدیده است. (نوری، ۱۳۸۸: ۶)
در ایران نیز در ابتدا، سیاست گذاری های توسعه طی دهه های اخیر، به رشد ناموزون و عدم تعادل های شدید در توسعه چه به لحاظ بخشی (میان بخش های کشاورزی، صنعت و خدمات یا بخش های سنتی و مدرن) و چه به لحاظ فضایی- مکانی میان شهرها و روستاها و حتی در سطوح مختلف جوامع شهری منجر شده است. جهت گیری این سیاست ها از دیده گاه توسعه فضایی همواره به سود مرکز و فعالیت های شهری عمل نمود و روستاها به بیش از بیش در حاشیه قرار گرفته اند. پیامد مستقیم این تحولات، حرکت جمعیت از روستاها به سوی شهرها می باشد. (علی اکبری، ۱۳۸۳: ۵۵) از طرفی نیز تسلط یک سویه شهر بر روستا در دهه اخیر و در ایران مخصوصاً بعد از اصلاحات ارضی و به هم خوردن روابط متقابل شهر و روستا دست به دست هم داده و در حال حاضر به تضعیف هر چه بیشتر روستا- شهری را فراهم، بلکه تشدید نموده است. (مزیدی و زارع شاه عباسی، ۱۳۸۵: ۱۵۱)
بنابراین، یکی از مشکلات اساسی توسعه فضایی و ناحیه ای در ایران، گسیختگی سازمان فضایی و نبود سلسل مراتب مبتنی بر رابطه ی تعاملی میان سکونتگاه هاست. (حکمت نیا و موسوی، 1385: 209)
اما با شکست سیاست قطب رشد و تبعات منفی ناشی از آن، بعد از جنگ، سیاست کلی ایران به سمت سیاست توسعه روستا- شهری به خصوص راهبرد یوفرد حرکت نمود. این راهبرد که مبنای آن عدم تمرکز سرمایه گذاری ها در سکونتگاه های انسانی با تأکید براستراتژی توسعه بر محور شهری در تأمین حداقل شرایط برای مردم روستایی که آنها را قادر می سازد تا جوامع روستایی خود را به توسعه اجتماعی- اقتصادی برسانند. این راهبرد در ایران به شکل تبدیل روستا بزرگ به شهرهای کوچک در جهت خارج نمودن روستاها از انزوای جغرافیایی و تحقیق تعادل های ناحیه ای نمود پیدا کرد. (سرایی و اسکندرثانی، ۱۳۸۶: ۱۶۹)
هرگاه در روند توسعه و تکامل سازمان فضایی سکونتگاه ها وقفه ای ایجاد شود، در نظام و عملکرد این سازمان نابسامانی هایی به وجودمی آید که منجربه ناپایداری سکونتگاه های روستایی می شود. (رضوانی، ۱۳۷۶: ۴۰). بنابراین، دستیابی به توسعه متوازن و یکپارچه در فضای منطقه ای نظام یافته سکونتگاه ها امری ضروری است. در این راستا، نواحی و شهرستان هایی استان فارس با تدارک ساختار فضایی مناسب و پذیرش نقش های ناحیه ای و منطقه ای می توانند به تعادل ناحیه ای، منطقهای و ملی کشور کمک کنند.
در این رابطه، شهرستان لارستان با جمعیتی حدود ۲۲۶۸۷۹ هزار نفر در جنوب استان فارس و با فاصله ۳۴۰ کیلومتری با مرکز استان (شیراز)، با تدارک ساختار فضایی متعادل می تواند ضمن تعادل بخشی به توسعه ناحیه ای خود، در راستای تحقق بخشی به تعادل منطقه ای در استان فارس گام بردارد. این در حالیست که این شهرستان با توجه به ویژگی های طبیعی و توسعه انسانی و فضایی خود، نیازمند مطالعه و برنامه ریزی مناسبی در این زمینه می باشد. لذا این تحقیق با هدف تنظیم فضایی توسعه در مقیاس ناحیه ای، به تحلیل نظام سکونتگاهی شهرستان لارستان در استان فارس می پردازد. مسئله این است که این شهرستان برای ایفای نقش ناحیه ای و منطقه ای خود یعنی به فضایی توسعه ای (شهری و روستایی ) و منطقه ای (استان)، به یک ساختار فضایی متعادل و منظم که در برگیرنده سلسله مراتبی از کانون های زیستی باشد نیازمند می باشد. براین اساس سؤال اصلی این تحقیق به عبارت ذیل تعریف گردید است:
آیا شهرستان لارستان از یک نظام سکونتگاهی متعادل و مطلوبی برخودار است؟
در این ارتباط، نظام شهری یا شبکه شهری عبارت است از مجموعه ای از شهرهای وابسته به هم که ساختار نظام سکونتگاه های شهری را در ناحیه، منطقه، کشور و جهان پدید می آورند. نظام شهری تنها محدود به مجموعه کالبدی از سکونتگاه های شهری نیست، بلکه جریان ها و ارتباطات میان این سکونتگاه ها را نیز در بر می گیرد. این جریان عبارت انداز: جمعیت، سرمایه، عوامل تولید، ایده ها، اطلاعات و نوآوری (عظیمی، ۱۳۸۱: ۵۳). پویایی این شبکه به میزان جابه جایی کالا، خدمات، افکار وتحرک های جمعیتی میان شهرک ها و حوزه های روستایی بستگی دارد. (شکویی، ۱۳۷۳: ۳۳۷) در حقیقت وابستگی و ارتباط سکونتگاه ها به یکدیگر مهم ترین ویژگی این سیستم های شهری را تشکیل می دهد. در یک نظام شهری متعادل به دلیل وجود عملکردها و فعالیت های سلسله مراتبی در شهرهای مختلف و نیز یکنواخت و همگونی نسبی امکانات اقتصادی- اجتماعی و فضایی، معمولاً رابطه بین شهرهای مختلف از نظر فضایی و نیز از لحاظ اقتصادی- اجتماعی به صورت کهکشانی است. به طور نسبی هیچ شهری ارجحعیت فوق العاده ای در کل شبکه دارا نمی باشد. (حسامیان و دیگران، ۱۳۸۵: ۱۱۵) همچنین در چنین نظامی پدیده نخست شهری وجود ندارد. در چنین ساختار و سازمان متعادلی است که می توان بتدریج از مشکلات و مسائل ناحیه ای (شهری وروستایی) کاست و توسعه متوازن و پایدار را در سطوح مختلف فضایی ناحیه ای فراهم نمود. چرا که لازمه داشتن یک نظام سکونتگاهی متعادل، مدیریت و راهبرد صحیح و برنامه ریزی شده در رابطه با فضای سکونتگاه هاست. این در حالی است که در نبود برنامه ریزی و مدیریت درست، نظام سکونتگاهی از تعادل و یکپارچگی به سمت عدم تعادل و گسیختگی فضای سکونتگاهی حرکت می کند.
بر این اساس و با توجه به چارچوب نظری مرتبط با نظریه توسعه فضایی و با تأکید بر نظریه یوفرد برای بررسی و پاسخ به سؤال اصلی تحقیق، سؤال های فرعی به شرح ذیل طرح شدند:
- آیا توزیع و تراکم فضایی جمعیت و سکونتگاه ها در بخش های مختلف شهرستان لارستان متعادل است؟
- آیا در شهرستان لارستان پدیده تمرکز و نخست شهری وجود دارد؟
- آیا شهرستان لار دارای سلسله مراتب منظم و سازمان یافته ای از مکان های مرکزی می باشد؟
در مجموع، انجام این تحقیق و پاسخ به سؤالات فوق، دو نتیجه کلی ذیل را بدنبال خواهد داشت:
- شناخت نقاط قوت و ضعف، فرصت ها و تهدیدهای نظام سکونتگاهی موجود در شهرستان لارستان؛
- ارائه راهکار مناسب به منظور اصلاح سازمان و ساختار فضایی سکونتگاه ها با تأکید بر ایجاد و تقویت روابط منطقی بین آنها پیشنهاد می دهد.
1 -2 – اهداف تحقیق
نظام سکونتگاهی پیشنهادی بر اساس هدف های ذیل تنظیم می گردد:
- تدارک سلسله مراتب مناسب از مکان های مرکزی؛
- تدارک دسترسی مناسب روستاییان به امکانات و خدمات شهری؛
- تنظیم یکپارچه فضایی توسعه برای تقویت و ارتقاع سطح توسعه و کاهش نابرابری های محلی و ناحیه.
ارزیابی پتانسیلهای گردشگری پایدار در شهر کرمانشاه با بهره گرفتن از مدلSWOT
از نظر پوشش گیاهی (جنگل و مراتع) نیز این ناحیه به دو بخش قابل تقسیم است:. ۶۶
الف ـ ناحیه شرق و شمال شرقی : شامل شهرستانهای کرمانشاه، کنگاور، صحنه و قسمتهایی از هرسین میباشد. پوشش جنگل در این ناحیه جز در برخی بخش ها وجود ندارد و تحت تأثیر آب و هوای سرد استپی قرار دارد ۶۶
۳-۲-۶. خصوصیات جمعیتی و اجتماعی شهر ۶۷
۳-۲-۶-۱. خصوصیات جمعیتی و ترکیب آن ۶۷
۳-۲-۶-۲. تعداد جمعیت و روند تحول آن ۶۷
۳-۲-۶-۳. نسبت جنسی جمعیت در شهر کرمانشاه. ۷۳
۳-۲-۷. مطالعات اقتصادی ۷۳
۳-۲-۷-۱. ویژگیهای اقتصادی شهر کرمانشاه. ۷۳
۳-۲-۸. مونوگرافی آثار مذهبی، فرهنگی، تاریخی و طبیعی در شهر کرمانشاه. ۷۴
۳-۲-۸-۱. مساجد:. ۷۵
۳-۲-۸-۲. حسینیه و تکایا ۷۶
۳-۲-۸-۳. مقبرهها ۷۹
۳-۲-۸-۴. بافت و خانه های تاریخی :. ۸۰
۳-۲-۸-۵. حمامها ۸۲
۳-۲-۸-۶. سنگ نگارهها ۸۳
۳-۲-۸-۷. بازار کرمانشاه و مرکز شهر ۸۴
۳-۲-۸-۸. مناظر طبیعی ۸۴
۳-۲-۸-۹. موزه ها و مراکز فرهنگی دیگر ۸۵
۴-۱. تحلیل SWOT در مقوله گردشگری ۸۸
۴-۱-۱. عوامل مؤثر درونی بر گردشگری در شهر کرمانشاه. ۸۹
۴-۱-۲. عوامل مؤثر بیرونی در گردشگری شهر کرمانشاه. ۹۳
۴-۱-۳. رتبه بندی عوامل داخلی و خارجی بر حسب امتیاز وزنی ۹۶
۴-۱-۴. تجزیه و تحلیل عوامل استراتژیک ۱۰۲
۴-۱-۵. ترسیم ماتریس عوامل داخلی و خارجی(IE) گردشگری کرمانشاه. ۱۰۴
۴-۱-۶. راهبردها و راهکارهای توسعه گردشگری در شهر کرمانشاه:. ۱۰۵
۴-۱-۶-۱. راهبردهای تنوع(ST):. 106
4-1-6-2. راهبردهای بازنگری(WO):. 106
4-1-6-3. راهبردهای تدافعی(WT):. 107
فصل پنجم: نتیجه گیری و پیشنهاد ۱۱۰
۵-۱. فرضیه ها:. ۱۱۱
۵-۲. نتیجه گیری ۱۱۲
۵-۳. پیشنهادها:. ۱۱۴
منابع. ۱۱۶
فهرست جداول
جدول شماره(۲-۱) : راهبردهای چهارگانه بر اساس تحلیلSWOT 46
جدول شماره(۳-۱): میانگین ماهیانه و سالانه دمای هوا در دوره 1385- 1355. 57
جدول شماره(۳-۲): میانگین دمای حداکثر هوا در دوره ۱۳۸۵- ۱۳۵۵. ۵۸
جدول شماره(۳-۳): میانگین دمای حداقل هوا در دوره ۱۳۸۵- ۱۳۵۵. ۵۸
جدول شماره(۳-۴) : میزان بارش ماهیانه و سالیانه در سال ۱۳۸۵. ۵۹
جدول شماره (۳-۵): میزان رطوبت نسبی هوا در سال ۱۳۸۵. ۶۰
جدول شماره(۳-۶): میزان تعداد روزهای یخبندان در سال ۱۳۸۵. ۶۱
جدول شماره(۳-۷): سرعت بادهای غالب در ایستگاه شهر کرمانشاه در سال ۱۳۸۵. ۶۱
جدول شماره (۳-۸ ) : تیپ خاک و اراضی ناحیه. ۶۲
جدول شماره(۳-۹): مشخصات کوههای مهم استان کرمانشاه ۶۴
جدول شماره(۳-۱۰): مشخصات تعدادی از دشت های استان کرمانشاه ۶۵
جدول شماره (۳-۱۱): وضعیت اراضی دشتهای کرمانشاه به تفکیک کیفیت ۶۶
جدول شماره(۳-۱۲) : آبادیهای ادغام شده در شهر کرمانشاه ۶۸
جدول شماره (۳-۱۳) : روند جمعیتی، نرخ رشد و بعد خانوار شهر کرمانشاه طی دوره ۱۳۹۰-۱۳۳۵. ۶۹
جدول شماره(۳-۱۴):جمعیت شهر کرمانشاه در سال ۱۳۹۰. ۷۱
جدول شماره(۳-۱۵) : جمعیت مناطق ششگانه به تفکیک در سرشماریهای سالهای ۱۳۹۰-۱۳۷۵. ۷۲
جدول شماره(۳-۱۶) : نسبت جنسی جمعیت شهر کرمانشاه در سال ۱۳۹۰. ۷۳
جدول شماره(۳-۱۷) : توزیع جمعیت شاغل در بخشها و رشته فعالیتهای شغلی در شهر کرمانشاه سال ۱۳۸۵. ۷۴
جدول شماره(۴-۱): نتایج تجزیه و تحلیل عوامل داخلی(قوتها)
. ۸۹
جدول شماره(۴-۲): نتایج تجزیه و تحلیل عوامل داخلی(ضعفها). ۹۱
جدول شماره(۴-۳): نتایج تجزیه و تحلیل عوامل خارجی(فرصتها). ۹۳
جدول شماره(۴-۴): نتایج تجزیه و تحلیل عوامل خارجی(تهدیدها). ۹۵
جدول شماره(۴-۵): رتبه بندی عوامل درونی( نقاط قوت و ضعف). ۹۷
جدول شماره(۴-۶): رتبه بندی عوامل بیرونی(فرصت ها و تهدیدها). ۱۰۱
جدول شماره(۴-۷): ماتریس راهبردها و راهکارهای توسعه گردشگری در شهر کرمانشاه ۱۰۸
فهرست نمودارها
نمودار شماره(۱-۱) : تجزیه و تحلیل مدل swot 9
نمودار شماره (۲-۱) : گونه شناسی گردشگری شهری ۱۷
نمودار شماره (۲-۳): مؤلفه های زیر ساختی صنعت توریسم. ۳۴
نمودار شماره(۲-۴) : تدابیر سه گانۀ مدیریت و برنامه ریزی گردشگری ۳۷
نمودار شماره(۲-۵) : انواع تور در گردشگری ۳۷
نمودار شماره(۲-۶) : عوامل اصلی در توسعه گردشگری ۴۰
نمودار شماره(۲-۷): فصل بندی تحقیق ۴۴
نمودار شماره(۳-۱) : میزان بارندگی در استان کرمانشاه طی ماه های مختلف سال. ۵۹
نمودار شماره(۲-۳) : روند جمعیتی شهر کرمانشاه طی دوره ۱۳۹۰-۱۳۳۵. ۶۹
نمودار شماره(۳-۳) : بعد خانوار در شهر کرمانشاه طی سالهای ۴۵-۹۰. ۷۰
نمودار شماره(۳-۴) : روند تحول جمعیت شهر، شهرستان و استان کرمانشاه ۷۰
نمودار شماره(۳-۵) : جمعیت شهر کرمانشاه در سال ۱۳۹۰ بر اساس آمار شهرداری ۷۱
نمودار شماره(۳-۶): جمعیت مناطق ششگانه به تفکیک در سرشماریهای سالهای ۱۳۹۰-۱۳۷۵. ۷۲
نمودار شماره(۳-۷): نسبت جنسی جمعیت شهر کرمانشاه در سال۱۳۹۰. ۷۳
نمودار شماره(۴-۱): ماتریس عوامل داخلی و خارجی(IE) گردشگری در شهر کرمانشاه ۱۰۵
فهرست شکل ها
شکل شماره(۳-۱) : موقعیت شهر کرمانشاه در استان ۵۳
شکل شماره(۳-۲): خصوصیات زمین شناسی ۵۶
شکل شماره(۳-۳) : طبقه بندی آب و هوای استان بر اساس روش دمارتن ۵۸
شکل شماره (۳-۴): بارش نرمال سالانه استان کرمانشاه بر اساس آخرین آمار تا سال ۱۳۸۸. ۶۰
شکل شماره (۳-۵): توپوگرافی استان کرمانشاه ۶۲
چکیده:
امروزه یک اجماع جهانی در این باره وجود دارد که چنانچه به همه قابلیتهای صنعت گردشگری و به ویژه، گردشگری شهری توجه شود، می تواند به عنوان یکی از راهبردهای توسعه اقتصادی و فرهنگی شهرها محسوب گردد. از جمله دلایلی که ضرورت انجام پژوهش حاضر را موجب گردید، وجود جاذبه های گردشگری بسیار با ارزش و متنوع تاریخی و مناظر و چشم اندازهای کم نظیر طبیعی در شهر و استان کرمانشاه است و با هدف شناخت پتانسیلهای گردشگری در شهر کرمانشاه، شناخت عوامل و زمینه های قدرت، ضعف، فرصت و تهدید تأثیرگذار بر صنعت گردشگری در این شهر و دست یافتن به راهبردهای ممکن جهت ارتقای این صنعت تدوین گشته است.
این پژوهش از نظر هدف کاربردی و روش مورد استفاده در آن توصیفی- تحلیلی است. در این پژوهش با بهره گرفتن از مدل SWOT ضمن تحلیل نقاط ضعف، قوت و فرصتها و تهدیدها به ارائه استراتژی ها و راهبردهایی در زمینه گردشگری پرداخته شده است. یافته ها حاکی از آن است که در شهر کرمانشاه ۳۲ نقطه قوت در مقابل ۲۹ نقطه ضعف و ۲۵ فرصت در مقابل ۲۰ تهدید وجود دارد. از جمله مهم ترین نقاط قوت می توان به وجود جاذبه های غنی تاریخی و فرهنگی، موقعیت استراتژیک با کشور عراق و . با امتیاز وزنی ۰.۰۸ به عنوان برجسته ترین نقاط قوت و ضعف مدیریت وعدم توجه کافی مسئولین به اقتصاد گردشگری، ضعف تبلیغات، نامناسب بودن امکانات و زیر ساختهای کالبدی و رفاهی و . با امتیاز وزنی ۰.۰۴ به عنوان مهم ترین نقاط ضعف، اشتغالزایی و حصول درآمد برای شهر، قابلیت تبدیل شدن به مرکزیت پزشکی غرب کشور، ترجیح دادن کشورهای مسلمان به گردشگری در این کشورها و . با امتیاز وزنی۰.۱۲ به عنوان فرصت های مهم و تبلیغات منفی علیه کشور، تهدیدهای زیست محیطی برای آثار تاریخی، جذابیت های بهتر رقبای خارجی و . با امتیاز وزنی ۰.۰۶ مهم ترین تهدیدها برشمرده شده اند.
واژگان کلیدی: گردشگری پایدار، مدل SWOT، شهر کرمانشاه
فصل اول: کلیات تحقیق
۱-۱. مقدمه
گردشگری که در دنیای قدیم منحصر به امور زیارت، پیام رسانی، مسافرت های استثنایی جاسوسان و ماجراجویان وهمچنین طالبان علم بود، امروزه به مثابه یکی از مسائل مهم و مؤثر اقتصادی و یکی از عوامل برجسته ارتباطی، اجتماعی و فرهنگی در سطح جهانی در خور توجه و بررسی است.
گردشگری در جهان کنونی، صنعتی پاک، عاری از آلودگی و سومین پدیدۀ اقتصادی پویا، پررونق و رو به توسعه است که پس از صنایع نفت و خودروسازی گوی سبقت را از دیگر صنایع جهانی ربوده است. و به صادرات نامرئی شهره یافته است.
فضاهای شهری به علت وجود امکانات خدماتی، تفریحی، مراکز خرید، بناهای تاریخی و دیگر جاذبه ها از مقاصد مهم گردشگری به شمار میروند.
استان کهن کرمانشاه و در پی آن شهر زیبای کرمانشاه دارای توانهای بالقوه و بالفعل طبیعی، تاریخی، فرهنگی و اجتماعی کم نظیر و حتی بینظیری است که با برنامه ریزی صحیح و تدوین راهبردهایی در جهت بالفعل کردن توانهای بالقوه و نیز افزایش کارایی خدمات مرتبط با امور رفاهی و گردشگری میتوان پذیرای هر چه بیشتر گردشگر در این خطه زیبا بود، از این حیث انجام پژوهش حاضر در این باب امری ضروری به نظر میرسد چرا که برای دست یافتن به توسعه پایدار و همچنین ارتقاء و پیشرفت، جز با بهره گیری از علم روز و انجام تحقیق و پژوهش در راستای شناخت معضلات و مشکلات و پس از آن استفاده از راهکارهای علمی در جهت فائق آمدن بر آنها میسر نخواهد بود، لذا پژوهش حاضر با هدف بررسی وضعیت گردشگری شهری ونقش آن در اقتصاد شهر، در پی یافتن نقاط ضعف و قوت و فرصت ها و تهدیدهای گردشگری در شهر کرمانشاه است تا با بهره گرفتن از مدل SWOT به استراتژی و راهبردهایی در جهت توسعه صنعت گردشگری در شهر کرمانشاه دست یابد.
۱-۲.بیان مسأله
امروزه گردشگری به اندازهای توسعه یافته که پس از صنایع مهمی مانند صنعت نفت و خودروسازی، سومین صنعت پردرآمد دنیا محسوب شده و اقتصاددانان نیز از آن به عنوان ((صادرات نامرئی)) یاد می کنند. همچنین علاوه بر نقش غیر قابل انکار آن در شکوفایی اقتصاد کشورها، جزو عوامل مؤثر در برنامه ریزیهای زیربنایی اعم از توسعه اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی است(استعلاجی و خوشنیت بیاتی،۲۵۱:۱۳۹۱).
امروزه از صنعت گردشگری Tourism به عنوان یکی از پردرآمدترین فعالیتهای اقتصادی یاد میشود به گونهای که از عوامل مؤثر در برنامه ریزیهای توسعه اقتصادی، اجتماعی، فرهنگی و کالبدی شهرها تلقی شده و نقش غیر قابل انکار آن در توسعه و شکوفایی اقتصادی بر هیچ یک از کشورها اعم از توسعه یافته و در حال توسعه به عنوان یکی از مهمترین منابع در رشد ناخالص ملیGDP پوشیده نیست(استعلاجی و خوش نیت بیاتی،۲۵۳:۱۳۹۱).
کرمانشاه به لحاظ برخورداری از ظرفیتهای مناسب گردشگری از قبیل طبیعی، تاریخی، فرهنگی و مذهبی و. همواره به عنوان یکی از جذابترین مناطق گردشگری در ایران محسوب میگردد و این امر فرصت مناسبی برای دست یافتن به توسعه پایدار در این شهر و استان است، لیکن با این وجود، کرمانشاه هنوز جایگاه واقعی خود را در امر جذب توریسم و رسیدن به گردشگری پایدار نیافته است، تا جایی که طبق سالنامه آماری استان تعداد گردشگران در شهر از سال ۱۳۸۵ به بعد روند کاهش و افزایش داشته است و هنوز تعداد گردشگران به سال ۱۳۸۵ نرسیده است. این امر در حالی است که با توجه به جاذبههای کم نظیر و حتی بینظیر در کرمانشاه میتوان با شناخت توانهای بالفعل و بالقوه و برنامه ریزی اصولی و همه جانبه و نیز توجه به زیرساختهای لازم و بسترسازی مناسب از طریق متدهای علمی و استفاده از نظر کارشناسان و متخصصان این امر به توسعه پایدار گردشگری دست یافت.
۱-۳. اهمیت و ضرورت پژوهش
ارزیابی آثار اقتصادی صنعت گردشگری، سبب فراهم نمودن اطلاعات لازم، جهت شکل گیری سیاستهای توسعه گردشگری میگردد. گردشگری، مفیدترین بخش صنعتی جهان است و بر چند فعالیت اقتصادی از جمله: اشتغال، منابع انسانی، توسعه، تجارت بین المللی و تراز پرداختها تأثیرگذار است(نور بخش و اکبرپور سراسکانرود،۲۶:۱۳۸۹).
با توجه به اینکه ساختار اقتصادی ایران بعد از اکتشاف و بهره برداری از منابع نفتی به شدت متکی به صادرات نفت و درآمد ارزی حاصل از آن بوده است و تلاش های صورت گرفته برای خروج از این وضعیت و اتخاذ سیاستهای اقتصادی غیرنفتی نتیجه چندانی در برنداشته است، اینک برای ایجاد توسعهای همه جانبه و پایدار و همچنین جایگزینی منابع جدید کسب درآمد به جای منابع نفتی در کشور، نیازمند استفاده از تمامی امکانات و قابلیت ها هستیم. این در حالی است که ایران یکی از دیدنیترین کشورهای جهان است. به طوری که کشور ما جزو ده کشور اول جهان از لحاظ جاذبههای( فرهنگی و تمدنی) گردشگری و جزو پنج کشور اول جهان از نظر تنوع(محیط طبیعی) گردشگری و جزو سه کشور اول جهان از نظر تنوع صنایع دستی است(ابراهیم زاده و آقاسی زاده،۱۳۸۸: ۱۰۹-۱۱۰).
کشور ایران که توان بالقوه عظیم گردشگری در همه زمینه های میراث فرهنگی، تاریخی، زیست محیطی و غیره را دارد سالها به دلیل نگرانیهای فرهنگی، خود را از جریان عظیم اقتصادی دور نگه دارد.
امروزه مطالعۀ فعالیتهای گردشگری و طراحی مسیرهای گردشگران در فضا ومکان یکی از موضوعات مهم و شاخص در مدیریت گردشگری است. در این راستا جغرافیدانان ومحققان علاقمند به این هستند که بدانند افراد چه جاهایی و از چه طریقی را برای بازدید انتخاب می کنند و در پی این هستند که بدانند چه مدلی الگوهای حرکت گردشگران را در شهرها نشان میدهد(موحد و احمدی،۹۶:۱۳۹۲).
از جمله دلایلی که ضرورت انجام پژوهش حاضر را موجب گردید، وجود جاذبههای گردشگری بسیار با ارزش و متنوع تاریخی و مناظر و چشم اندازهای کم نظیر طبیعی در شهر و استان کرمانشاه است، از جمله این موارد وجود آثار باستانی کوه طاق بستان در شمال شهر کرمانشاه (این اثر به ثبت جهانی رسیده است)، وجود بازار سنتی شهر کرمانشاه(زمانی این بازار بزرگترین بازار خاورمیانه محسوب میشده است)، وجود تکایا، مساجد و حسینیههای قدیمی در بافت مرکزی شهر، خانههای قدیمی در بافت شهری کرمانشاه و مناظر زیبای طبیعی از جمله سرابها و چشمه ها و کوهها و سایر بناها و کارکردهای دیدنی در این شهر زیبا هستند که نشان دهنده توانهای توسعه در این شهر است وبا بهره گرفتن از روشهای علمی و استفاده از این روشها در مدیریت شهری و گردشگری و توجه به صنعت گردشگری در کرمانشاه می تواند موجب بهبود و ارتقاء وضعیت اقتصادی در سطح ملی و منطقه ای و نیز کاهش بیکاری شود.
۱-۴.اهداف پژوهش
اهدف از پژوهش حاضر به شرح زیر برشمرده میشود:
- شناخت پتانسیلهای گردشگری در شهر کرمانشاه
- مطلب دیگر :
- بایگانیهای پایان نامه های روانشناسی - مجله تخصصی نارمک دیجیتال
- شناخت عوامل و زمینه های قدرت، ضعف، فرصت و تهدید تأثیرگذار بر صنعت گردشگری درشهرکرمانشاه
- دست یافتن به راهبردهای ممکن جهت ارتقای این صنعت در شهر کرمانشاه
۱-۵.پیشینه علمی و عملی پژوهش
با توجه به اهمیت گردشگری در جوامع امروزی و نیز درآمدهای اقتصادی از آن تاکنون جهت ارتقای این صنعت و ترویج آن مطالعات عدیدهای صورت گرفته است که در ذیل به برخی از آنها اشاره میگردد:
- کوپر (۱۹۸۱)رفتار فضایی گردشگران را در جزیره چانل را مورد بررسی قرار داده است او تفاوتهایی را در الگوی فضایی گردشگران را بر اساس دو متغیر(۱) چرخه زندگی ؛ ۲)موقعیت و پایگاه اجتماعی، اقتصادی مطالعه کرد و دریافت که گردشگران با درآمد پایین فقط به بازدید از جاذبههای اصلی گردشگری شهر تمایل دارند، در حالی که گردشگران با درآمد بالا از جاذبه هایی که کمتر مورد بازدید قرار گرفته است، بازدید می کنند.
- عباس زادگان (۱۳۸۴) در پژوهشی با عنوان ابعاد اجتماعی – روانشناختی فضاهای شهری، معتقد است که فضاهای باز شهری، بستر ارتباطات و تعاملات اجتماعی شهروندان را ارتقا داده و امکان حضور بیشتر شهروندان را در فضا فراهم می آورند.
– عیسی سراقی و همکاران(۱۳۸۷) در مقاله خود با عنوان نقش جاذبههای اکوتوریستی در توسعه گردشگری نهاوند با تأکید بر مدل SWOT به بررسی عوامل داخلی و خارجی گردشگری و قابلیتهای جاذبههای اکوتوریستی شهرستان نهاوند به گونه ای علمی ، همراه با رعایت مسایل زیست محیطی پرداخته شده است سپس به ارائه راهکارهایی برای توسعه پایدار ناحیه ای و در نهایت حرکت در راستای توسعه پایدار ناحیهای تأکید شده است.نتایج حاصل از مطالعات میدانی، مدلهای تحلیلی و تجزیه و تحلیل های تجربی در منطقه مورد مطالعه بیانگر این واقعیت است که عدم بهره برداری اصولی و ضعف بینش علمی مدیران نسبت به مسایل زیست محیطی جاذبه های اکوتوریستی منطقه را با آسیب پذیری بالایی مواجه کرده است . برای فایق آمدن بر مشکلات نیازمند بازنگری در برنامه های جاری و ارائه راهکارهای مناسب جهت کاهش نقاط ضعف و محدودیت ها و بهره گیری از نقاط قوت و فرصتهای موجود است.
- علی موحد و همکاران(۱۳۹۰) در مقالهای با عنوان بازاریابی گردشگری شهری بر اساس برندیابی با مدل فرایند تحلیل سلسله مراتبیAHP(مطالعه موردی کرمانشاه) به بررسی و تحلیل اهمیت برندسازی جهت جذب گردشگر در شهر کرمانشاه میپردازند و در نتیجه کار، یکی از عمدهترین دلایل عدم توسعه در گردشگری شهر کرمانشاه را ضعف بازاریابی و نبود نشان مناسب گردشگری در صحنه رقابت بین شهرها و کشورها در سطح ملی و بین المللی میدانند؛
- تقوایی و صفرآبادی(۱۳۹۰) در مقاله ای با موضوع نقش مدیریت شهری در دستیابی به توسعهی پایدار گردشگری شهری(مطالعه موردی شهر کرمانشاه) با هدف متغیرهای ضروری عملکرد مدیریت شهری، در ارتباط با توسعه گردشگری پایدار شهری در شهر کرمانشاه به تحقیق میپردازند و نتایج حاکی از آن است که بین مدیریت یک پارچه شهری و همکاریهای متقابل مدیران شهری و مردم محلی با دستیابی به توسعه ی پایدار گردشگری شهری رابطه مثبت و مستقیم وجود دارد، یعنی هر مقدار مدیریت شهری هماهنگ تر باشد و ارتباطات بیشتر بین مدیریت شهری و مردم محلی برقرار شود، به همان اندازه امکان دستیابی به توسعه ی پایدار گردشگری شهری بیشتر خواهد شد.
- عیسی ابراهیم زاده و همکاران(۱۳۹۱) در مقاله ای تحت عنوان تحلیلی بر برنامه ریزی و توسعه گردشگری در استان لرستان با بهره گیری از مدل استراتژیک SWOT به بررسی قوت ها، ضعفها و فرصتها و تهدیدها در گردشگری استان لرستان میپردازند، یافته های این پژوهش نمایانگر این است که که در این استان ۱۲ قوت و ۱۵ ضعف داخلی و در عین حال ۸ فرصت و ۱۰ تهدید خارجی وجود دارد و نتایج حاصل از کار نشان میدهد که هم کارکردهای محیط بیرونی و هم محیط درونی در توسعه گردشگری در این استان مؤثر است.
- مسعود تقوایی و همکاران(۱۳۹۱) در مقاله ای با عنوان عوامل موثر در گردشگری شهری کرمانشاه، به بررسی وضعیت گردشگری و تحلیل نقاط ضعف و قوت و نیز فرصتها و تهدیدهای موجود در گردشگری این شهر میپردازند و نتایج به دست آمده از پژوهش مذکور نشان میدهد شهر کرمانشاه با دارا بودن توانهای بالفعل و بالقوه گردشگری، می تواند یکی از محورهای مهم در گردشگری کشور باشد و نتایج از تحلیلSWOT نشان میدهد ضعف و بیثباتی در مدیریت، ضعف تبلیغات و ناهماهنگیهای سازمانهای مرتبط در زمینه گردشگری با مردم از علل توسعه نیافتگی گردشگری در این شهر است؛
- علی موحد و عاطفه احمدی در مقاله ای تحت عنوان مسیر یابی گردشگران در بافتهای تاریخی با رویکرد حفاظت و احیای این بافتها با بهره گرفتن از GIS(نمونه موردی:سنندج)۱۳۹۱؛به منظور شناسایی مسیرهای بهینه، با کاربرد GIS و اعمال معیارهای مؤثر در مسیریابی با کمی کردن آنها و با بهره گرفتن از اطلاعات فراهم آمده در پایگاه سیستم اطلاعات جغرافیایی، تجزیه و تحلیل فضایی و به کارگیری الگوریتمهای همانند overlay، مدل بولین و Network analysis در GISمسیرهای عبوری مناسب برای الگوی حرکت گردشگری در بافت، شناسایی و تفکیک شده و مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفته است. نتایج حاکی از این است شرایط اعمال شده در منطق بولین از عدم اطمینان کمتری برخوردار است، چرا که به دلیل محدودیت های قطعی این مدل، مسیرهای بسیاری پیشنهاد می شوند که ممکن است همه آنها برای گردشگران مناسب نباشند، اما با اعمال مدل Network analysis، مسیرهای بهینه گردشگری که جامع خصوصیات مسیریابی گردشگری هستند، مشخص و پیشنهاد داده شده اند.
۱-۶.سؤالات پژوهش
پژوهش حاضر در پی پاسخ به سؤالات زیر است:
- آیا استفاده از توانها و پتانسیلهای گردشگری موجود در شهر کرمانشاه استفاده مطلوب صورت گرفته است؟
- آیا زیرساختها و امکانات موجود در شهر متناسب با نیازهای گردشگران است و می تواند موجبات ارتقاء این صنعت را در کرمانشاه فراهم آورد؟
۱-۷.فرضیه های پژوهش
- به نظر میرسد در شهر کرمانشاه علی رقم وجود پتانسیلهای فراوان گردشگری، استفاده بهینهای جهت ارتقای صنعت گردشگری صورت نگرفته است.
- به نظر میرسد زیرساختها و امکانات موجود در شهر با استانداردهای مطلوب و مناسب جهت جذب هرچه بیشتر گردشگر فاصله دارد.
۱-۸. فرایند پژوهش(روش ونوع)
نوع تحقیق از نظر هدف کاربردی و روش تحقیق در این پژوهش ترکیبی از روش توصیفی و تحلیلی است. در این پژوهش برای گردآوری داده های مورد نیاز جهت دستیابی به اهداف آن از مطالعات پیمایشی و کتابخانه ای جهت تدوین مبانی نظری از کتابها، مقالات، مجلات، فصلنامه ها، روزنامه و نقشهها استفاده شده است، و نیز اقدام به شناسایی و دسته بندی نقاط ضعف، قوت، فرصتها و تهدیدهای گردشگری در مدل SWOT در شهر کرمانشاه شده است.
۱-۹. قلمرومکانی پژوهش
شهر کرمانشاه دارای مساحتی معادل۹۶۴۷۶۶۶۶ متر مربع است که جمعیتی برابر ۷۹۴۸۶۳ نفر (در سال ۱۳۸۵) در خود جای داده است.
شهر کرمانشاه از لحاظ تقسیمات سیاسی مرکز استان کرمانشاه است و از شمال به کوههای پرآو و طاقبستان از جنوب به ارتفاعات کوه سفید و از شرق به دشت کرمانشاه محدود میگردد. همچنین از لحاظ موقعیت استقرار در ناهمواری های پایکوهی قرار گرفته است و از لحاظ آبوهوا دارای اقلیم معتدل کوهستانی است. محدوده مورد مطالعه در موقعیت ۳۴ درجه و ۱۹ دقیقه عرض شمالی از استوا و۴۷ درجه و ۷ دقیقه طول شرقی از نصف النهار گرینویچ و ارتفاع ۱۳۲۲ متری از سطح دریا قرار گرفته است.
۱-۱۰. شیوه و ابزار گردآوری داده ها و اطلاعات
مطالعه ی تطبیقی مفهوم عیب تولید در حقوق ایران ،آمریکا و فقه امامیه
فصل سوم: مفهوم عیب و تشخیص آن. ۲۱
۳-۱- مفهوم عیب. ۲۲
۳-۱-۱- تعریف لغوی عیب ۲۲
۳-۱-۲- مفهوم اصطلاحی عیب ۲۳
۳-۱-۲-۱- زیاده یا نقصان از اصل خلقت. ۲۳
۳-۱-۲-۲- زیاده یا نقصان از اصل خلقت همراه با کاهش دادن قیمت کالا. ۲۵
۳-۱-۲-۳- نقص از مرتبهی متوسط ۲۶
۳-۱-۲-۴- عامل کاهش قیمت کالا در عرف تجاری ۲۷
۳-۱-۲-۵- نقص مؤثر در مصرف و انتفاع. ۲۸
۳-۱-۲-۶- نقص مؤثر در کاهش ارزش یا انتفاع متعارف. ۲۹
۳-۱-۲-۷- تشخیص عرف. ۳۰
۳-۱-۲-۸- نتیجه. ۳۰
۳-۱-۳- تمییز عیب از وضعیتهای مشابه ۳۱
۳-۱-۳-۱- تمییز عیب از فقدان اوصاف. ۳۱
۳-۱-۳-۲- تمییز کالای معیوب از کالای نامرغوب. ۳۲
۳-۱-۳-۳- تمییز کالای معیوب از کالای دستدوم. ۳۳
۳-۱-۳-۴- تمییز کالای معیوب از کالای مغشوش. ۳۳
۳-۲- تشخیص عیب. ۳۵
۳-۲-۱- شرایط عیب موجد مسئولیت ۳۵
۳-۲-۱-۱- قابل مسامحه نبودن عیب. ۳۵
۳-۲-۱-۲- مخفی بودن عیب موجود در کالا. ۳۵
۳-۲-۱-۳- ورود ضرر در اثر عیب. ۳۷
۳-۲-۱-۴- زمان ایجاد عیب. ۳۸
۳-۲-۲- ضوابط تشخیص عیب ۳۹
۳-۲-۲-۱- ضابطهی انتظار مصرفکننده ۳۹
۳-۲-۲-۲- ضابطهی موازنهی خطر- منفعت. ۴۴
۳-۲-۲-۳- ضابطهی دوگانه. ۴۵
۳-۲-۳- نقش استاندارد و نهادهای مشابه در تشخیص عیب ۴۶
فصل چهارم: اقسام عیب و مطالعه موردی مصادیقی از کالاهای معیوب ۵۱
۴-۱- اقسام عیب. ۵۲
۴-۱-۱- عیب در طراحی کالا ۵۲
۴-۱-۲- عیب در ساخت و تولید کالا ۵۴
۴-۱-۳- عیب در اطلاعرسانی ۵۶
۴-۱-۳-۱- محتوای اطلاعرسانی ۵۹
۴-۱-۳-۲- تفاوت بین ارائه راهنمای استفاده از کالا و بیان اخطارهای لازم. ۶۰
۴-۱-۳-۳- اخطار. ۶۰
۴-۱-۳-۳-۱- شرایط اخطار ۶۱
مطلب دیگر :
دانلود پایان نامه بررسی مسئولیت تضامنی و موارد آن در حقوق ایران
۴-۱-۳-۳-۱-۱- کافی بودن اخطار ۶۱
۴-۱-۳-۳-۱-۲- عدم امکان رفع خطر با تغییر در طراحی و ساخت ۶۱
۴-۱-۳-۳-۲- خطرات لازم الاخطار ۶۲
۴-۱-۳-۳-۲-۱- قابل پیشبینی بودن خطر ۶۲
۴-۱-۳-۳-۲-۲- عدم آگاهی خریدار از وجود خطر ۶۳
۴-۱-۳-۴- شیوهی اطلاعرسانی ۶۴
۴-۱-۳-۵- نتیجهی اطلاعرسانی ۶۶
۴-۱-۳-۶- موارد عدم مسئولیت در فرض عدم اطلاعرسانی ۶۷
۴-۱-۳-۶-۱- استفادهی نادرست غیر قابل پیشبینی از کالا ۶۷
۴-۱-۳-۶-۲- تقصیر زیاندیده یا قاعدهی اقدام ۶۸
۴-۲- مطالعه موردی مصادیقی از کالاهای معیوب. ۶۹
۴-۲-۱- مواد خوراکی و آشامیدنی ۶۹
۴-۲-۱-۱- مواد خوراکی ۶۹
۴-۲-۱-۲- مواد آشامیدنی ۷۳
۴-۲-۲- مواد شیمیایی و بهداشتی ۷۵
۴-۲-۲-۱- شویندهها ۷۵
۴-۲-۲-۲- لوازمآرایشی ۷۶
۴-۲-۲-۳- کالاهای سمی ۷۶
۴-۲-۳- لوازمخانگی ۷۷
۴-۲-۴- هواپیماها ۷۷
۴-۲-۵- پوشاک ۸۱
۴-۲-۶- مواد دارویی و پزشکی ۸۲
۴-۲-۶-۱- داروها ۸۲
۴-۲-۶-۲- خون. ۸۳
۴-۲-۷- دخانیات ۸۴
۴-۲-۸- دستگاهها و ماشینآلات صنعتی ۸۷
۴-۲-۹- وسایل تفریحی و ورزشی ۸۹
۴-۲-۱۰- اتومبیلها ۹۱
فصل پنجم: نتیجهگیری و پیشنهادات. ۹۵
۵-۱- نتیجهگیری ۹۶
۵-۲- پیشنهادات. ۱۰۱
فهرست منابع. ۱۰۳
مطالعه تطبیقی و ویژگی های حق بر غذای کافی در ایران و حقوق بین الملل بشر
بند دوم – تحقق فوری ۱۶
الف- رفع تبعیض. ۱۶
ب- تعهد به رعایت. ۱۶
ج- تعهد به تامین حداقل سطح امرار معاش. ۱۷
گفتار سوم – اهمیت حق بر غذا. ۱۸
گفتار چهارم – مفاهیم مرتبط با حق بر غذا ۱۸
بند اول – امنیت غذایی ۱۸
الف – تعریف امنیت غذایی. ۲۱
ب – مفاهیم اصلی امنیت غذایی . ۲۳
۱- غذای کافی. ۲۳
۲- دسترسی به غذا. ۲۴
۳- امنیت. ۲۹
۴- زمان ۲۹
بند دوم – استقلال غذایی. ۳۰
بند سوم- ایمنی غذایی ۳۲
مبحث دوم – حق بر غذا در حقوق بین الملل. ۳۳
گفتار اول – چیستی حق. ۳۳
بند اول – تحلیل مفهوم حق ۳۳
بند دوم – حق – مطالبه /ادعا. ۳۶
گفتار دوم – محتوای هنجاری حق بر غذا در حقوق بین الملل. ۳۸
بند اول – حق برخورداری از معیارهای کافی برای زندگی ۴۱
بند دوم – رهایی از گرسنگی و حق حیات ۴۱
بند سوم – حمایت از گروه های خاص بشری. ۴۲
بند چهارم – عدم محرومیت از غذا و ابزار معاش ۴۳
بند پنجم – ممنوعیت استفاده ابزاری از غذا برای مقاصد نظامی ۴۳
بند ششم – تقبیح استفاده ابزاری از غذا برای مقاصد اقتصادی و سیاسی ۴۴
فصل دوم : تجلی حق بر غذا در قوانین و سازمان های داخلی و بین المللی
مبحث اول – تجلی حق بر غذا در سطوح ملی، منطقه ای و جهانی ۴۶
گفتار اول – ملی. ۴۶
گفتار دوم – فراملی. ۴۷
بند اول – منطقه ای ۴۸
بند دوم – جهانی ۴۸
الف – جایگاه حق بر غذا در نظام بین المللی حقوق بشر. ۴۹
۱- حقوق معاهداتی ۵۰
۲ – رابطه حق غذا با سایر حقوق بشری ۵۵
ب – حق دسترسی به غذا در نظام حقوق بین الملل بشردوستانه ۵۶
پ – حق غذا در مفاد کنوانسیون های چهارگانه ژنو ۵۷
ت- پروتکلهای الحاقی به کنوانسیون چهارگانه ژنو مصوب ۱۹۴۹. ۵۹
ث – نقش نهادها و سازمان های تخصصی ملل متحد در برآورده نمودن حق بر غذا. ۶۷
۱ – کمیته حقوق اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی. ۶۸
۲ – شورای حقوق بشر ۷۰
۳ – برنامه جهانی غذا ۷۱
۴ – صندوق بین المللی برای توسعه کشاورزی ۷۲
۵ – نقش سازمان خواربار و کشاورزی ملل متحد در تحقق حق بر غذا ۷۳
مبحث سوم – جایگاه حق بر غذا در حقوق و سازمان های ایرانی ۷۸
گفتار اول – وضعیت امنیت غذایی در ایران در مقایسه با دیگر کشورها ۷۸
گفتار دوم – حق بر غذا در حقوق و سازمان های ایرانی. ۸۱
بند اول – قانون سازمان وزارت بهداری مصوب آذر ماه ١٣٢۴ ۸۱
بند دوم- قانون بهداشت شهری مصوب ٢٩/۱۱/۱۳۲۹. ۸۲
بند سوم- قانون مربوط به مقررات امور پزشکی و دارویی و مواد خوردنی و آشامیدنی مصوب ٢٩/۲/۱۳۳۴ ۸۲
بند چهارم- قانون اجازه پرداخت حق السهم دولت ایران در برنامه غذایی جهانی مصوب ۱۰/۹/۱۳۴۷ ۸۳
بند پنجم- قانون اجازه تأسیس مؤسسه خواربار و تغذیه ایران مصوب ١۴/۱۰/۱۳۴۳. ۸۳
بند ششم- قانون تشکیل انستیتوی علوم تغذیه و صنایع غذایی ایران مصوب ۱۵/۴/۱۳۴۵. ۸۳
بند هفتم – قانون مواد خوردنی، آشامیدنی، آرایشی و بهداشتی مصوب ٢٢/۴/۱۳۴۶ ۸۳
بند هشتم- قانون اصلاح ماده ٢ مواد خوردنی، آشامیدنی، آرایشی و بهداشتی و تبصره آن ۹/۸/۱۳۴۷ ۸۴
بند نهم- قانون اصلاح بعضی از مواد قانون مواد خوردنی، آشامیدنی، آرایشی و بهداشتی. ۸۴
بند دهم – قانون اصلاح ماده ( ١٣ ) قانون مواد خوردنی، آشامیدنی، آرایشی و بهداشتی مصوب ۱۳/۹/۱۳۷۹ ۸۴
مطلب دیگر :
رهبران بزرگ چگونه کارمندان پربازده و فوق العادهی خود را راضی نگه می دارند؟
بند یازدهم- قانون تشکیل وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی مصوب ۹/۷/۱۳۶۴ ۸۵
بند دوزادهم- قانون تشکیلات و وظایف وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی مصوب ۳/۳/۱۳۶۷ ۸۵
بند سیزدهم- قانون تعزیرات حکومتی امور بهداشتی و درمانی مصوب ٢٣/۱۲/۱۳۶۷ ۸۵
بند چهاردهم- حق بر غذا در برنامه سوم توسعه کشور. ۸۶
بند پانزدهم – امنیت غذایی درسند چشم انداز، سیاستهای کلی نظام وقانون برنامه پنجم توسعه ۹۱
فصل سوم : مسولیت های اجرا و نقض حق بر غذا
مبحث اول – ماهیت تعهدات ناشی از حق بر غذا از منظر حقوق بین الملل بشر ۹۵
گفتار اول – تعهد به وسیله و نتیجه. ۹۶
گفتار دوم – تعهد به احترام، حمایت و ایفا ۹۶
مبحث دوم – ماهیت تعهدات ناشی از حق بر غذا از منظر حقوق بین الملل بشردوستانه ۹۷
گفتار اول – تعهد به احترام به حق غذا. ۹۷
گفتار دوم – تعهد به حمایت از حق غذا ۹۸
گفتار سوم – تعهد به تسهیل حق غذا. ۹۸
گفتار چهارم – تعهد به فراهم کردن حق غذا ۹۸
مبحث سوم – نقض حق بر غذا. ۹۹
گفتار اول – امکان رسیدگی به جنایات ارتکایی از نقض حق غذا ۱۰۰
بند اول – دیوان کیفری بین المللی. ۱۰۰
بند دوم – رسیدگی در مراجع ملی سایر کشورها ۱۰۲
بند سوم – تشکیل دادگاه کیفری بین المللی ویژه توسط شورای امنیت ۱۰۳
بند چهارم – دیوان دادگستری بین المللی. ۱۰۳
نتیجه گیری. ۱۰۴
منابع ۱۱۱
چکیده
غذا یکی از اساسی ترین و ابتدایی ترین نیازهای بشری و از عوامل اصلی در حفظ و استمرار حیات بشر می باشد. پیدایش کشاورزی که در حدود ده هزار سال پیش به وقوع پیوست مهم ترین کشف بشر برای تأمین این نیاز بوده و هم زمان با توسعه زندگی اجتماعی بشر، نقش و جایگاه آن نیز ابعاد جدیدتری یافته است. غذا و تغذیه یکی از ابعاد اساسی زندگی، سلامت و همچنین رفاه جامعه است. از دیدگاه توسعه ملی، عدالت اجتماعی و رشد اقتصادی، تأمین غذای کافی، کمیت و کیفیت الگوی غذای مصرفی و سلامت تغذیهای افراد جامعه، محور اصلی و تعیینکننده در بستر حرکت انسان محوری است و سوءتغذیه، نیروی بازدارنده مؤثر بر فرایند توسعه ملی محسوب میشود و از سویی امنیت غذایی ارتباط کاملاً مستقیم با عدالت محوری دارد. امنیت غذایی یکی از معیارها و ابزارهای توسعه انسانی است. دسترسی به غذای کافی و سالم از محورهای اصلی توسعه، سلامت جامعه و زیرساختهای نسل آینده کشور است و دستیابی به آن از اهداف اصلی هر کشور است، در بحث توسعه انسان – محور، امنیت غذایی و تغذیه، نقش اصلی و تعیینکننده دارد و در کنار درآمد سرانه، توزیع عادلانه درآمد، نرخ اشتغال، حفظ محیط زیست و رعایت حقوق بشر در مجامع بینالمللی به عنوان شاخص توسعه شناخته میشود. غذا علاوه بر کارکرد تغذیه ای برای حیات انسان در جامعه بین المللی (سطوح ملی، منطقه ای و جهانی)، واجد عملکرد اجتماعی، اقتصادی و سیاسی شده است. نقش غذا در برنامه های اجتماعی، اقتصادی و سیاسی کشورها به ویژه مشکلات پیچیده ای که در زمینه تأمین و توزیع داشته است، سبب شده تا پس از تشکیل سازمان ملل متحد در کانون اقدامات و توجه آن نیز قرار گیرد. سازمان ملل متحد برای حفظ و صیانت جامعه بینالمللی اقدامات مهمی را انجام داده است که از جمله آن ها ایجاد نظام حقوقی بین المللی با تدوین و توسعه حقوق بینالملل می باشد. وجود هشتصد میلیون گرسنه – علی رغم کفایت مواد غذایی- در جهان نشانه روشنی بر این واقعیت است که غذا به عنوان اساسی ترین نیاز انسان مورد تعدی و تهدید جدی قرار گرفته است و نظام بین المللی نتوانسته است این بخش از حقوق اعضای جامعه ملل را حفظ و صیانت نماید. امنیت غذایی و دسترسی همگان به غذا در گرو سیاست های اقتصادی و حقوقی جامعه جهانی است.
مقدمه
در حفظ حیات عوامل متعدد و گوناگونی دخالت دارند، در میان این عوامل، غذا اصلی ترین و مهم ترین عامل حفظ حیات است. تعاریف مختلفی از غذا ارائه شده است:
« غذا مجموعه ای از مواد خوراکی و آشامیدنی است که برای تامین نیاز فیزیولوژیکی به مصرف انسان می رسد و برای نگهداشت و رشد بدن و تامین انرژی و عناصری برای حفظ جریان فعل و انفعال حیاتی ضروی است.»[۱]
« غذا، خوراک، خوردنی، خورش، آنچه خورده شود، ماده ای که به نمو جسم کمک کند و انرژی لازم برای بدن به وجود آورد.»[۲]
غذا و حیات آنچنان به هم پیوسته اند که تصور حیات بدون غذا ممکن نیست. آدمی برای ادامه یک زندگی کارآمد و مفید در هر روز از عمر به غذا نیاز دارد، بطوریکه این نیاز دائمی و مستمر است و نمیتوان تامین آن را به آینده و به فراهم شدن امکانات موکول کرد. فقدان آن حتی برای چند روز مشکل ایجاد می کند و تحمل بیش از آن نیز مقدور نیست.
در قسمت اعظم دو میلیون سالی که از پیدایش انسان می گذرد، بقای زندگی او بیشتر از راه شکار حیوانات و گردآوری میوه ها، دانه ها و حبوبات صورت گرفته است. در شرایطی که گرسنگی دائماً بشر را تهدید می کرد، عمر انسان بیش از هر چیزی برای جستجو غذا سپری می شد. از آنجا که این جستجو کاری دشوار بود، افزایش تعداد انسان ها را محدود می کرد. در حدود ۱۰۰۰۰ سال پیش بود که انسان آموخت حیوانات و گیاهان را اهلی کند[۳] و به تدریج بشر به جای اینکه در پی شکار برود- که در هر حال کاری است نامطمئن- تلاش نمود از تغییرات ادواری آب و هوا بهره گیری نماید و به کشاورزی بپردازد.
از زمان روی آوردن انسان نخستین به کشاورزی تاکنون، نوآوری های متعدد و رشد فن آوری، گسترشی عظیم در ظرفیت تولیدی غذای کره زمین پدید آورده است، بطوریکه به نظر می رسد غذای تولیدی جهان برای جهانیان کافی خواهد بود. اما در پایان قرن بیستم و آغاز هزاره سوم و در بحبوحه دورانی که از لحاظ پیشرفت و تمکن جهانی بی سابقه بوده است، گرسنگی هنوز مبتلا به گروه عظیمی از انسان ها می باشد[۴] در حقیقت امید به داشتن منابع غذایی کافی که با کشف کشاورزی پیدا شد، هرگز محقق نگردید.
کشاورزی این امکان را برای بشر پدید آورد که به شکلی مستمر ظرفیت تولیدی غذای کره زمین را افزایش دهد. اگرچه از زمان آغاز کشاورزی تا کنون تولید مواد غذایی چند صد برابر افزایش یافته است، اما، تعداد انسان های کره خاکی نیز همگام با آن و به صورت پیوسته رو به ازدیاد بوده است، به طوری که این تولید اضافی به مصرف رسیده و انسان همیشه در دستیابی به غذا در تنگنا بوده است.
در چنین شرایطی، هر گونه کاهش ناگهانی و شدید در عرضه مواد غذایی در یک منطقه خاص، غالباً به گرسنگی و قحطی همه گیر انجامیده است. البته تعداد قحطی هایی که انسان کشاورز در طول قرون گذشته به خود دیده است به طور دقیق مشخص نیست، ولی از مدارک و شواهدی که در دست میباشد، می توان نتیجه گرفت که بشر شاهد قحطی های سخت و متعددی بوده است؛ به گونه ای که این امر در آثار فرهنگی ملت ها نیز متبلور و نمایان گشته است.