فصل دوم: مبانی نظری و پیشینه تحقیق
بخش اول: تصمیمگیری استراتژیک ۱۳
مقدمه ۱۳
۲-۱-۱ تعریف تصمیم ۱۳
۲-۱-۲ تعریف تصمیمگیری ۱۴
۲-۱-۳ ماهیت تصمیمگیری ۱۴
۲-۱-۴ طبقهبندی تصمیمات ۱۶
۲-۱-۵ تصمیمات برنامهریزی شده و برنامهریزی نشده ۱۷
۲-۱-۶ تصمیمات سلسله مراتبی ۱۸
۲-۱-۷ تصمیمگیری استراتژیک چگونه ممکن است ۲۱
۲-۱-۸ تعریف تفکر استراتژیک ۲۱
۲-۱-۹ عوامل موثر در رواج تفکر استراتژیک ۲۲
۲-۱-۱۰ سلسله مراتب اداری، آفت تصمیمگیری استراتژیک ۲۲
۲-۱-۱۱ هفت معیار تصمیم استراتژیک ۲۳
۲-۱-۱۲ فرایند تصمیمگیری ۲۴
۲-۱-۱۳ تصمیمات فردی ۲۵
۲-۱-۱۴ تصمیمات سازمانی ۲۷
بخش دوم :بهره وری ۲۸
۲-۲-۱ مقدمه ۲۸
۲-۲-۲ بررسی تاریخی بهره وری ۲۹
۲-۲-۳ تعاریف بهره وری ۳۲
۲-۲-۴ برداشت های نادرست از مفهوم بهره وری ۳۶
۲-۲-۵ عوامل موثر بر بهره وری نیروی انسانی از نظرصاحبنظران و سازمان ها ۳۷
۲-۲-۶ سطوح بهره وری ۴۹
۲-۲-۷ آموزش و بهره وری ۵۰
۲-۲-۸ مدیریت مشارکتی و بهره وری ۵۱
۲-۲-۹ نقش پاداش در بهره وری ۵۴
۲-۲-۱۰ تسهیم دستاوردها ۵۵
۲-۲-۱۱ مروری بر پیشینه تحقیق ۵۷
۲-۲-۱۲ مدل تحقیق ۶۱
۲-۲-۱۳ خلاصه ۶۲
فصل سوم: روششناسی تحقیق
۳-۱ مقدمه ۶۴
۳-۲ روش تحقیق ۶۵
۳-۳ جامعه آماری ۶۵
۳-۴ تعیین حجم نمونه ۶۶
۳-۵ روش گردآوری اطلاعات ۶۷
۳-۶ روایی پرسشنامه ها ۷۰
۳-۷ پایایی پرسشنامه ۷۱
۳-۸ روش های آماری تجزیه و تحلیل دادهها ۷۲
۳-۹ ملاحظات اخلاقی ۷۲
فصل چهارم: یافته ها و نتایج تحقیق
۴-۱ مقدمه ۷۵
۴-۲ توصیف دادههای پژوهش ۷۶
۴-۳ متغیر وابسته: بهره وری ۷۸
جدول ۴-۶ نمره ارزیابی عملکرد به عنوان شاخص بهرهوری ۷۹
۴-۴ آزمون فرضیات ۸۱
۴-۵ بررسی رابطهی میان متغیرهای عمومی تحقیق و بهرهوری ۸۷
فصل پنجم: نتیجه گیری،پیشنهادها و محدودیتها
۵-۱ مقدمه ۹۲
۵-۲ نتیجه گیری ۹۴
۵-۲-۱رابطهی میان متغیرهای عمومی تحقیق و بهرهوری ۹۷
۵-۳ پیشنهادات ۹۹
۵-۴ پیشنهاد برای تحقیقات آتی ۱۰۲
۵-۵ محدودیت های تحقیق ۱۰۲
منابع و مآخذ ۱۰۴
الف) منابع فارسی ۱۰۵
ب) منابع لاتین ۱۱۲
پیوست ها ۱۱۵
چکیده
هدف از پژوهش حاضر، بررسی تأثیرات ابعاد شکلدهنده تصمیمگیریهای استراتژیک مدیران بر بهرهوری نیروی انسانی (مطالعه موردی بانک ملت استان اصفهان) میباشد. روش تحقیق، توصیفی از نوع پیمایشی و جامعه مورد تحقیق، شامل کلیه کارکنان شعبات بانک ملت در استان اصفهان است، جامعه مورد مطالعه متشکل از ۱۵۰۰ نفر میباشد که در شعبات بانک ملت در استان اصفهان مشغول به کار میباشند. در این تحقیق برای به دست آوردن نمونه موردنظر از روش طبقه ای استفاده شده است. بدین طریق که پس از تعیین نسبت افراد جامعه (تعداد کارکنان حاضر در هر شهرستان) درصدی که هر شهر در بین کل جمعیت داشته محاسبه، و سپس به همان نسبت نمونه موردنظر به شیوه تصادفی انتخاب شده است. حجم نمونه برای انجام تحقیق تعداد ۹۳ نفر از کارکنان بانک ملت استان اصفهان میباشد که با احتساب تقریبی ۲۰ درصد بیشتر تعداد ۱۱۵ پرسشنامه توزیع، که از این تعداد ۱۱۲ پرسشنامه برگشت داده شد که از این تعداد ۱۱۱ پرسشنامه قابل استفاده بود. بنابراین نمونه نهایی این تحقیق ۱۱۱ نفر می باشندکه کلیهی تحلیل های آماری براین اساس انجام گرفته است.
ابزار گردآوری اطلاعات در این تحقیق، پرسشنامه بسته پاسخی است که شامل سه بخش است. بخش اول شامل سئوالات عمومی، بخش دوم شامل بیست و هشت سئوال می باشد که برای سنجش ابعاد تصمیمگیری استراتژیک مدیران بانک ملت طراحی شده است. بخش سوم پرسشنامه که برای سنجش میزان بهرهوری کارکنان آورده شده است، همان فرم ارزشیابی ویژه مشاغل اجرائی بانک ملت است که کارکنان هر ساله طبق این فرم ارزیابی میشوند و امتیاز سال قبل کارکنان بهعنوان امتیاز بهرهوری آنان درنظر گرفته شده است. اعتبار پرسشنامه براساس ضریب آلفای کرونباخ ۹۴/۰ برآورد گردید. در این پژوهش برای طبقهبندی و تجزیه و تحلیل دادههای گردآوری شده از روش های آمار توصیفی (جدول، نمودار، فراوانی ،درصد، میانگین، انحراف استاندارد و خطای استاندارد) و آمار استنباطی ضریب همبستگی اسپیرمن، کندال، و پیرسون، و آزمون t مستقل استفاده خواهد شد.
نتایج نشان داد که فرضیات زیر در سطح اطمینان ۹۹ درصد مورد تأئید واقع شد:
فرضیه زیر در سطح اطمینان ۹۵ درصد مورد تأئید واقع نشد:
کلید واژه ها:
مطلب دیگر :
جهت دهی[۱] ، تعهد سازمانی[۲] ، بلوغ سازمانی[۳] ، مشارکت[۴] ، ریسکپذیری [۵]، بهرهوری[۶].
۱-۱ مقدمه
برنامهریزی استراتژیک را میتوان تلاشی منظم و سازمان یافته در جهت اتخاذ تصمیمها و مبادرت به اقدامات بنیادی تعریف کرد که به موجب آنها اینکه یک سازمان یا هر موجودیت دیگر چیست، چه میکند و چه اموری را انجام میدهد مشخص خواهد شد. برنامه ریزی استراتژیک، ارتباطات و مشارکت را سهولت بخشیده علائق و ارزشهای ناهمگرا را با یکدیگر همسو و منطبق میکند و تصمیم گیری منظم و اجرای موفقیت آمیز را ترویج و تشویق خواهد کرد. برنامه ریزی استراتژیک مجموعهای از مفاهیم، روش های کار و ابزاری است که برای کمک به مدیران و رهبران جهت کنترل و تطبیق با محیط متغیر طراحی شده اند و از این رو میتواند بهرهوری را در سطح سازمان و فردی ارتقاء بخشد.
۱-۲ بیان مسأله
چنانچه میدانیم یکی از عوامل رشد و توسعه هر سازمانی، نیروی انسانی آن است که در کنار مدیریت لایق و ساماندهی صحیح، نقش اساسی را در پیشبرد اهداف آن سازمان ایفا می کند. بدیهی است که سازمانها هنگامی از شکوفایی واقعی برخوردار خواهند بود که به توسعه و سطح مطلوبی از عملکرد دست یافته باشند. بنابراین سازمان زمانی میتواند به بهرهوری مطلوب برسد که از یک طرف مدیران اثربخش و کارآمد در رأس امور قرار گیرند و از طرف دیگر با بکارگیری سبک مطلوب مدیریت حداکثر بهرهوری را از کارکنان سازمان حاصل نمایند.
جهان معاصر با سرعتی شگفت انگیز در تحول و تغییر است. این تحول به یقین سرشتی تکاملی دارد و تکامل ویژگی بارز انسان است. گرچه جهان بشریت همیشه در تکامل بوده، لیکن تکامل امروزه چه از نظر تحول و چه به لحاظ سرعت، بی سابقه است. نقش نیروی انسانی در سازمان ضمن اصل و حیاتی بودن، نقش خلاق و سازنده و پویا است. نیروی انسانی با تلاش و کوشش و ایجاد هماهنگی در بکارگیری اجزاء دیگر، به سازمان تحقق بخشیده و روح و جان به آن داده و باعث به حرکت درآمدن آن میباشد و نقش عامل انسانی فراتر از نقش سایر اجزاء متشکل سازمان است چرا که بدون نیروی انسانی، سازمان به هیچ وجه نمی تواند مصداق پیدا کند.
اهمیت و توجه به نیروی انسانی و برنامه ریزی در جهت تأمین آن نقش بسزایی در موفقیت سازمان دارد. ممکن است سازمانی با امکانات مطلوب و هدف عالی ایجاد گردیده، اما فاقد نیروی انسانی کارآمد و متخصص باشد. شکست چنین سازمانی قطعی است و موفقیت یک سازمان رابطهی مستقیمی با کاردانی و تلاش نیروی انسانی شاغل در آن را دارد.
خلاصه آنکه آن چه شاه بیت غزل شیوای اهمیت این تحقیق می باشد توجه به نیروی انسانی زنده و پویاست. نیروی انسانی آموزش دیده، ماهر و دارای انگیزه است که میتواند با ترکیب مطلوب منابع مادی و استفادهی بهینه از آنها معجزهها بیافریند. نیروی انسانی کارآمد چیزی نیست که بتوان به سرعت آن را از جایی دیگر تأمین کرد. استخدام، آموزش سپس کارآموزی، آن گاه کسب و انباشت تجربهی کافی، نیاز به زمان و فرایند طولانی دارد. نیروی انسانی کارآمد، کار گروهی، مشارکت کارکنان، استفادهی کافی و بجا از فن شناسی و آگاهی از اهمیت بهره وری، رمز بهرهوری بالاست.
موفقیت در دستیابی به هدف بهره وری منوط به داشتن کارکنان بصیر آگاه، لایق و هنرمند است. البته مدیر اثربخش که خود نیز در زمره ی نیروی انسانی است، قادر خواهد بود که زمینه ی رشد بهره وری را با رفع موانع و ایجاد شرایط لازم فراهم، نیروی انسانی کارآمد و منابع مادی مورد نیاز را گردآوری و پس از ترکیب مناسب، هماهنگ نموده و با استفادهی بهینه از آن ها به هدف ها دست یابد.
یکی از اصلیترین شاخصههای حضور مدیر در سازمانی که مدیریت آنرا به عهده دارد، اتخاذ تصمیم مناسب و تلاش برای اجرای سریع، صحیح و کارآمد آن است. به عبارتی اگر تصمیمگیری مناسب و متناسب با اطلاعات صحیح و روز آمد و به هنگام بوده و شریانهای اطلاع رسانی سازمان از اطلاعات مناسب و شفاف برخوردار باشد، این شفافیت شامل همه ردههای سازمان میگردد. اتخاذ تصمیم منطقی و مؤثر بر اساس اطلاعات شفاف قوام و دوام عمر سازمان را تضمین و تثبیت خواهد کرد. از تصمیمگیری تاکنون تعاریف متعددی شده است.
«تصمیمگیری را میتوان طریقه عمل و یا حرکت در مسیر خاص تعریف نمود که با تأمل و آگاهانه، از میان راه و روش های مختلف برای نیل به یک هدف مطلوب، انتخاب شده است.»
«استار»[۷] معتقد است که :«تصمیمگیری، پایه و اساس تمام وظایفی است که مدیر در سازمان انجام میدهد.»
تصمیمات سازمانی متعددند و هر سطح سازمانی تصمیمگیر خاصی را میطلبد. تصمیمات استراتژیک شامل آن دسته از تصمیمات هستند که جهت آنها متوجه آینده و هدفهای عالی سازمان است. نوع تصمیم، چرایی اتخاذ آن، ساز و کارهای مناسب برای اجرای تصمیم، موقع و زمان شایسته برای پرداختن به آن، گرفتن بازخور و نقد و بررسی تصمیم از جمله مسائلی است که در تصمیمات استراتژیک مورد بررسی قرار میگیرند.
در تحقیقات مختلف ابعاد شکلدهنده تصمیمات استراتژیک به شرح زیر بیان شدهاند:
با توجه به مؤلفههای فوق مدل تحقیق حاضر به قرار زیر خواهد بود:
نمودار ۱-۱ : مدل تحقیق
با توجه به مدل فوق در تحقیق حاضر به بررسی اثرات تصمیمگیری استراتژیک مدیران بر بهرهوری کارکنان پرداخته خواهد شد.
۱-۳ اهمّیت و ضرورت تحقیق
جهان معاصر با سرعتی شگفت انگیز در تحول و تغییر است. این تحول به یقین سرشتی تکاملی دارد و تکامل ویژگی بارز انسان است. گرچه جهان بشریت همیشه در تکامل بوده، لیکن تکامل امروزه چه از نظر تحول و چه به لحاظ سرعت، بی سابقه است. نقش نیروی انسانی در سازمان، نقش خلاق و سازنده و پویا است. نیروی انسانی با تلاش و کوشش و ایجاد هماهنگی در بکارگیری اجزاء دیگر، به سازمان تحقق بخشیده و روح و جان به آن داده و باعث به حرکت درآمدن آن می باشد و نقش عامل انسانی فراتر از نقش سایر اجزاء متشکل سازمان است چرا که بدون نیروی انسانی، سازمان به هیچ وجه نمیتواند مصداق پیدا کند. این امر در مورد سازمانهای خدماتی علیالخصوص بانکها بیشتر مصداق مییابد.
قطعاً بهرهوری کارکنان تا حد زیادی ماحصل تصمیمات مدیران است. اهمیت و توجه به نیروی انسانی و ارتباط آن با نوع تصمیمات مدیران در راستای ارتقای بهرهوری کارکنان، نقش بسزایی در موفقیت سازمان دارد. موفقیت یک سازمان رابطه ی مستقیمی با کاردانی و تلاش نیروی انسانی شاغل در آن را دارد. خلاصه آنکه آنچه شاه بیت غزل شیوای اهمیت این تحقیق می باشد توجه به نیروی انسانی زنده و پویاست. موفقیت در دستیابی به هدف بهره وری منوط به داشتن کارکنان بصیر آگاه، لایق و هنرمند است. البته مدیر اثربخش که خود نیز در زمره ی نیروی انسانی است، قادر خواهد بود که زمینه ی رشد بهره وری را با تصمیمات استراتژیک خود و رفع موانع و ایجاد شرایط لازم، نیروی انسانی کارآمد و منابع مادی مورد نیاز را گردآوری و پس از ترکیب مناسب، هماهنگ نموده و با استفاده ی بهینه از آنها به هدف ها دست یابد.
۱-۴ اهداف تحقیق
۲-۸ نظامهای پشتیبانی تصمیم گیری ۳۳ ۲-۹ تصمیم گیری مدیر. ۳۶
۲-۱۰ تئوری های تصمیم گیری ۳۸
۲-۱۱ مفهوم سیستم. ۳۹
۲-۱۲ اطلاعات. ۴۰
۲-۱۳ نقش استراتژیک اطلاعات.. ۴۱
۲-۱۴ سیستم های اطلاعاتی ۴۲
۲-۱۵ سیستم های اطلاعات حسابداری ۴۴
۲-۱۶ عوامل مؤثر بر سیستم اطلاعاتی حسابداری. ۴۵
۲-۱۷ امنیت اطلاعات در سیستم های اطلاعاتی حسابداری ۴۶
عنوان شماره صفحه
۲-۱۸ ویژگیهای کیفی اطلاعات حسابداری ۴۸
۲-۱۹ چگونگی تأثیر ویژگیهای سیستم حسابداری بر بهبود تصمیم گیری مدیران . ۵۰
۲-۲۰ پیشینههای پژوهش . ۵۱
۲-۲۱ خلاصه فصل. ۵۷
۲-۲۲ مروری بر پژوهشهای پیشین. ۶۰
فصل سوم: متدلوژی تحقیق
۳-۱ مقدمه. ۶۷
۳-۲ روش تحقیق. ۶۷
۳-۳ اهداف تحقیق ۶۷
۳-۴ فرضیههای تحقیق. ۶۴
۳-۵ جامعه آماری ۶۹
۳-۶ حجم نمونه ۶۹
۳-۷ روش جمع آوری اطلاعات. ۶۹
۳-۸ ابزار اندازهگیری ۷۱
عنوان شماره صفحه
۳-۹ سنجش اعتبار و روایی پرسشنامه ۷۲
۳-۱۰ روش آزمون فرضیه های تحقیق . ۷۶
فصل چهارم:یافته های پژوهش
۴-۱ مقدمه ۷۹
۴-۲ ویژگی جمعیت شناختی نمونه آماری . ۷۹
۴-۳ آمار توصیفی. ۸۱
۴-۴ بررسی نرمال بودن متغیرها. ۸۵
۴-۵ فرضیه های پژوهش. ۸۷
فصل پنجم : بحث و نتیجه گیری
۵-۱ مقدمه ۹۳
۲-۵ فرایند تحقیق . ۹۳
۳-۵ نتیجه گیری. ۹۴
۴-۵ پیشنهادات.. ۹۸
۵-۵ محدودیت های تحقیق . ۱۰۰
عنوان شماره صفحه
پیوست ها.۱۰۲
منابع ومآخذ
فهرست منابع فارسی۱۰۴
فهرست منابع غیر فارسی.۱۰۶
چکیده انگلیسی۱۱۱
چکیده
امروزه گزارش اطلاعات مالی ازضروریات مدیریت است وجامع بودن، به روز بودن و قابل اتکا بودن این گزارش ها در امر مدیریت ،تصمیم گیری درست تر و موفق تر را بدنبال خواهد داشت .
به طور سنتی ، یک سازمان و شرکت همواره به گزارش مالی و غیر مالی بر اساس دوره های سه ماهه و سالانه نیاز دارد؛ که امروزه با توجه به رشد سریع تکنولوژی و تغییرات بازار، این گزارش های دوره ای به سرعت از رده خارج می شوند.رقابت عالی در میان شرکت ها،تقاضا را برای اطلاعات به روز بیشترمی کند و مدیران را قادر می سازد تا به سرعت به فرصت ها و مشکلات پاسخ دهند.دراین میان وجود سیستم های یکپارچه و مدیران مطلع و فعال دراستفاده از این سیستم ها در پیشبرد اهداف سازمان بسیار موثر می باشند. در این پژوهش تاثیر قابل فهم بودن ، مربوط بودن، قابل اتکا بودن و قابل مقایسه بودن اطلاعات سیستم اطلاعات مالی به عنوان متغیرهای مستقل بر تصمیم گیری مدیران شهرداری تهران به عنوان متغیر وابسته سنجیده می شود. نتایج حاصل از این پژوهش می تواند وسیله ای برای شهرداری ها در بهبود تصمیم گیری آنها مورداستفاده قرار گیرد. در نهایت در آزمون رتبه بندی شاخص مربوط بودن(۳۱۸/۰) بیشترین تاثیر را بر بهبود تصمیم گیری مدیران شهری دارد. همچنین شاخص قابل فهم بودن(۳۳۲/۰) در رتبه دوم، شاخص قابل مقایسه بودن(۱۹۸/۰) در رتبه سوم و شاخص قابل اتکا بودن(۱۵۱/۰) رتبه چهارم تاثیرگذاری را دارند.
مقدمه
مدیران برای اداره فعالیت روزمره ، تدوین راهبردهای آینده و ارزیابی عملکرد گذشته به اطلاعات مالی نیاز دارند. حسابداری یک سیستم اطلاعاتی است و از انجا که بخش عمده تصمیمات مدیران را تصمیم گیری های اقتصادی و انتخاب راه کارهایی که بر حداکثر کردن سود ،حداقل نمودن هزینه و قیمت تمام شده منجرمی شود تشکیل می دهد؛ لذا اطلاعات وگزارشات حاصل از سیستم مالی دراین میان ازاهمیت ویژه ای برخوردار است. این سیستم اطلاعاتی هنگامی می تواند شرایط لازم را برای اعمال مدیریت کارا و موثر ایجاد نماید که افراد کارشناس با اطلاعات تئوریک و تجربه لازم متصدی پردازش اطلاعات مالی باشد. در این تحقیق میزان تاثیر ویژگی های سیستم اطلاعات مالی برای بهبود تصمیم گیری مدیران سنجیده شده و آنگاه با اتکا بر درخواست های مدیران از این سیستم تجزیه و تحلیل شده است. مطابق بیانیه پیشنهادات استانداردهای حسابداری انگلستان، اطلاعات مفید حسابداری که برای مدیران تهیه میشود باید دارای ویژگی قابل فهم بودن، مربوط بودن، قابل اتکا بودن و قابل مقایسه بودن باشد. در این پژوهش در پنج فصل تاثیر اطلاعات سیستم اطلاعات مالی به عنوان متغیرهای مستقل بر تصمیم گیری مدیران شهرداری تهران به عنوان متغیر وابسته سنجیده می شود.
در فصل اول کلیات این پژوهش به صورت اجمالی مورد بررسی قرار میگیرد، بدین منظور ابتدا به بیان مسئله پژوهش که در برگیرنده بهبود تصمیم گیری مدیران و بررسی ویژگیهای کیفی سیستم های اطلاعات مالی است پرداخته میشود و همچنین هدفهای پژوهش تشریح میگردد، سپس به بررسی متغیرها و تدوین فرضیه ها و طرح آزمون آنها پرداخته می شود.درادامه نیز با اشاره به جامعه مورد نظر در پژوهش که شهرداری تهران است نحوه انتخاب نمونه آماری و چگونگی جمعآوری اطلاعات و همچنین روش شناسی پژوهش بیان میگردد.پس از آن مروری بر پژوهشهای پیشین انجام شده و واژگان مفهومی و عملیاتی پژوهش معرفی می گرددودرانتها نیزپس ازارائۀ مختصری ازساختار پایان نامه ،خلاصه فصل تشریح میگردد. در فصل دوم ابتدا مسئله تصمیم گیری به طور کامل موشکافی شده است که شامل سطوح تصمیم گیری، درجه سختی تصمیم گیری، انواع تصمیم گیری بر مبنای اطلاعات موجود، زمان تصمیم گیری، گامهای تصمیم، نظامهای پشتیبانی تصمیم گیری، تصمیم گیری مدیران و تئوریهای تصمیم گیری است. در ادامه به بررسی سیستم اطلاعات مالی و ویژگیهای کیفی آن پرداخته شده است سپس پیشینه پژوهش و چکیده ای از تحقیقات و مقاله های انجام شده در این موضوع ذکر می شود.
فصل سوم به روش تحقیق و معرفی متغیرها و الگوی اماری پژوهش اختصاص دارد. در این فصل جامعه و نمونه اماری ، اهداف تحقیق و فرضیههای تحقیق تشریح میگردد و سپس روش تحقیق، روش جمع آوری اطلاعات و ابزار اندازهگیری و محدودیتهای تحقیق بیان میشود و در پایان روش آزمون فرضیات تحقیق ارائه میگردد.
نتایج ازمون های اماری مربوط به فرضیه های پژوهش در فصل چهارم ارائه شده است. در این فصل ابتدا آمار توصیفی مربوط به اطلاعات جمعیت شناختی پاسخدهندگان (افراد نمونه) و همچنین وضعیت متغیرهای تحقیق با بهکارگیری جداول و نمودارها به نمایش گذاشتهشده و در ادامه برای بررسی فرضیه های پژوهش ونتیجه گیری ازروشهای آماری وآزمونهای متفاوت با بهره گرفتن از نرمافزار SPSS22 استفاده گردید.
در نهایت فصل پنجم به جمع بندی یافته های پژوهش پرداخته و مهمترین یافته های پژوهش مورد بررسی قرار گرفته و ارائه می گردند. این فصل شامل خلاصه تحقیق،
مطلب دیگر :
سپتامبر 2019 - متن کامل پایان نامه آماده
بحث و نتیجهگیری با توجه به سوالات پژوهش، و ارائه نتایجی که در راستای اهداف تحقیق و با تجزیه و تحلیل داده ها به دست آمده، می باشد و این نتایج با نتایج تحقیقات مشابه مقایسه شده اند. نکات علمی قابل استنباط از مطالعات نظری و میدانی که با سوالات تحقیق مرتبط هستند مطرح شده، و در خاتمه در راستای نتایج بدست آمده پیشنهادات کاربردی (مدیران شهرداری تهران) و پیشنهادهایی برای تحقیقات آینده (برای پژوهشگران) ارائه گردیده است.
در این فصل، کلیات این پژوهش به صورت اجمالی مورد بررسی قرار میگیرد، بدین منظور ابتدا به بیان مسئله پژوهش که در برگیرنده بهبود تصمیم گیری مدیران و بررسی ویژگیهای کیفی سیستم های اطلاعات مالی است پرداخته میشود و همچنین هدفهای پژوهش تشریح میگردد، سپس به بررسی متغیرها و تدوین فرضیه ها وطرح آزمون آنها پرداخته می شود.درادامه نیز بااشاره به جامعه مورد نظردر پژوهش که شهرداری تهران است نحوه انتخاب نمونه آماری و چگونگی جمعآوری اطلاعات و همچنین روش شناسی پژوهش بیان میگردد. پس از آن مروری بر پژوهشهای پیشین انجام شده و واژگان مفهومی و عملیاتی پژوهش معرفی می گردد و درانتها نیز پس از ارائۀ مختصری ازساختار پایان نامه ، خلاصه فصل تشریح میگردد.
سیستم اطلاعاتی مدیریت یک روش رسمی(وهم غیر رسمی)برای تهیه کردن و ارائه اطلاعات لازم، صحیح، مرتبط وبه هنگام مدیریت است تا به وسیله آن فرایند تصمیم گیری تسهیل شود و مدیران بتوانند فرایند برنامه ریزی، سازمان دهی، کنترل هماهنگ و وظایف عملیاتی را به شیوه های موثر انجام دهند.سیستم اطلاعاتی مدیریت سیستمی است که با طبقه بندی داده های اولیه قادر است اطلاعات مفیدی درباره رویدادهای حال و آینده چه درباره فعالیت داخل سازمان و چه در مورد امور خارج از سازمان در اختیار مدیران قرار دهد. این سیستم دارای سیستم های فرعی اطلاعاتی می باشد. یکی از سیستم های فرعی، سیستم اطلاعاتی مدیریت،سیستم اطلاعات حسابداری است.سیستم اطلاعات حسابداری وظیفه جمع آوری، پردازش، طبقه بندی و گزارشگری وقایع مالی را با هدف تهیه اطلاعات مربوط به ثبت رویدادها و تصمیم گیری برای استفاده کنندگان داخلی و خارجی یک سازمان عهده دار است.مدیران برای اداره فعالیت روزمره ، تدوین راهبردهای آینده و ارزیابی عملکرد گذشته به اطلاعات حسابداری نیاز دارند. بیشترتصمیماتی که در واحدهای تجاری-تولیدی اتخاذ میشود به نحوی به اطلاعات حسابداری وابسته است. به منظورمیزان تولید نیاز است از میزان مواد و کار مستقیم در تولید محصولات آگاه شوند ، مدیران فروش و بازاریابی نیز باید از میزان و تاثیر برنامه های بازاریابی و ازدیاد فروش آگاه شوند. مدیران مالی برای ارزیابی سودآوری و گزارش وضعیت مالی به سهامداران ، اعتبار دهندگان و ارگانهای مشمول به اطلاعات حسابداری نیاز دارند(شباهنگ۱۳۹۰).
اطلاعات مفید حسابداری که برای مدیران تهیه میشود(مطابق بیانیه پیشنهادات استانداردهای حسابداری انگلستان) باید دارای ویژگیهای زیر باشد :
۱- قابل فهم بودن ۱: اطلاعات حسابداری باید برای مدیران قابل فهم باشد.
دانش مالی و نحوه ارائه اطلاعات با این ویژگی در ارتباط است.یعنی اطلاعات مالی که داریم و نحوه ایی که این اطلاعات را ارائه می دهیم باید قابل فهم باشد.
۲- مربوط بودن ۲:اطلاعات حسابداری باید با مساله مورد بررسی مرتبط باشد؛ اطلاعاتی که به موقع تهیه و قابل ارزیابی تصمیمات گذشته باشد و در پیش بینی های آینده موثر واقع شود اطلاعاتی می باشد که به مساله مورد بررسی ما مربوط محسوب می شود.
Understandability-1
Relevance-2
۳- قابل اتکا بودن ۳: اطلاعاتی قابل اتکاست که عاری از خطا وجانبداری باشد.کامل بودن، صحیح بودن، بی طرفانه بودن و قابلیت زمان بندی داشتن از نشانه های قابل اتکا بودن اطلاعات حسابداری می باشد
۴- قابل مقایسه بودن :مدیران باید بتوانند اطلاعات حسابداری را در طول زمان مورد مقایسه قرار دهند و نیز بتوانند وضعیت مالی ونتایج عملیات موسسه های دیگر را با موسسه خود مقایسه کنند رعایت استانداردهای حسابداری و یکنواختی در ارائه اطلاعات، قابلیت مقایسه را بالا می برد(مکرمی ۱۳۸۴).
در محیط متلاطم امروزی رقابت شدیدتر از گذشته شده است رقابت برای یافتن بازارهای فروش ، روش های جدید تامین مالی، وجود فرصت ها و تهدیدات متنوع در محیط باعث شده است اهمیت تصمیم گیری مدیران دو چندان شود.
اصولا حسابداری یک سیستم اطلاعاتی است و از انجا که بخش عمده تصمیمات مدیران را تصمیم گیری های اقتصادی و انتخاب راه کارهایی که بر حداکثر کردن سود ،حداقل نمودن هزینه و قیمت تمام شده منجر می شود تشکیل می دهد لذا اطلاعات و گزارشات حاصل از سیستم حسابداری دراین میان از اهمیت ویژه ای برخوردار است.
اهمیت هزینه ها، درآمد ها، حقوق، مزایا، دستمزد و قیمت های تمام شده خدمات سبب شده است که مدیران به اطلاعات مالی قابل فهم، مربوط ، قابل اتکا و قابل مقایسه نیاز داشته باشند. مدیران برای اخذ تصمیمات مناسب که در داخل سازمان باعث بالا رفتن کارآیی و در خارج باعث کسب موقعیت رقابتی می شود به اطلاعات مالی با کیفیت نیاز دارند .
Reliability-3
Comparability-4
ارائه چنین اطلاعاتی با ابزارهای قدیمی ممکن نیست .سیستم اطلاعات مالی می تواند اطلاعات سودمند، برای کمک به مدیریت در برنامه ریزی فعالیت ها ، اعمال کنترل ، تصمیم گیری مناسب در جهت تحقق اهداف سازمان و نهایتا کسب موقعیت برتر ارائه کند .اهمیت و تاثیر گذاری گزارشهای قابل استخراج و ارائه از سیستم اطلاعاتی مالی موجب شده است که این سیستم بیشتر از سایر زیر سیستم های سیستم اطلاعات مدیریت برای مدیران مهم باشد و کنترل شود. انجام حسابرسی داخلی و مستقل، نمونه های بارز دامنه کنترلها نسبت به کارکرد و اطمینان بخشی سیستم های اطلاعاتی مالی است. حسابداری مدیریت به عنوان بخش مهم سیستم اطلاعات مالی با کاربرد روشها و تکنیک های ویژه مانند کنترل جامع کیفیت حسابداری، سنجش مسئولیت ، مدیریت به موقع موجودیها و سیستم مدیریت هزینه می تواند جهت اتخاذ تصمیمات مناسب از سوی مدیران به کار گرفته شود .جنبه دیگه اهمیت این تحقیق ، فعالیتهای شهرداری ها در حوزه های مختلف می باشد که باعث می شود با توجه به حجم بالای منابع مالی مورد نیاز، وسعت فعالیتها،ارائه اطلاعات با کیفیت ،سیستماطلاعات مالی در زمینه قیمت تمام شده ، هزینه ها وسود و زیان پروژه ها وسرمایه گذاری، بسیارضروری باشد.در این تحقیق سعی خواهد شد سیستم اطلاعات مالی درارائه اطلاعات مورد نیاز مدیران و شهرداری تهران ارزیابی شود.
در این پژوهش تاثیر قابل فهم بودن ، مربوط بودن، قابل اتکا بودن و قابل مقایسه بودن اطلاعات سیستم اطلاعات مالی به عنوان متغیرهای مستقل بر تصمیم گیری مدیران شهرداری تهران به عنوان متغیر وابسته سنجیده می شود.
رابطه موجودبین ویژگی های کیفی سیستم اطلاعات مالی واستفاده از این اطلاعات دربهبودتصمیم گیری مدیران شهرداری تهران موضوع این پایان نامه می باشد. با توجه به این که سیستم اطلاعاتی مالی به عنوان ابزار مدیریت در تصمیم گیری تلقی می گردد، هدف از ایجاد و گسترش آن کمک به مدیریت می باشد. هدف اصلی دراین تحقیق تعیین میزان تاثیرویژگی سیستم اطلاعاتی مالی بر بهبود تصمیم گیری مدیریت است. در ادامه وضعیت موجود سیستم اطلاعاتی ارزیابی می شود تا میزان سودمندی این سیستم در تهیه اطلاعات مورد نیاز مدیران تعیین گردد. سیستم اطلاعاتی مالی جهت پردازش رویدادهای مالی و به عنوان مبنایی برای تصمیم گیری و بیان وضعیت یک شخصیت تجاری و بالاخص مدیران این شرکت ها می باشد. این سیستم اطلاعاتی هنگامی می تواند شرایط لازم را برای اعمال مدیریت کارا و موثر ایجاد نماید که افراد کارشناس با اطلاعات تئوریک و تجربه لازم متصدی پردازش اطلاعات مالی باشد. مهم تر ازآن انتخاب ویژگی های مناسب برای تصمیم گیری مدیران توسط این افرادکارا است.دراین تحقیق میزان تاثیرویژگیهای سیستم اطلاعات مالی برای بهبود تصمیم گیری مدیران سنجیده شده و آنگاه با اتکا بر درخواست های مدیران از این سیستم تجزیه و تحلیل شده است.
۱-۴ هدفهای پژوهش
هدفهای این پژوهش شامل هدفهای علمی و کاربردی است که در ادامه تشریح میشوند.
۱-۴-۱ هدفهای علمی
اهداف علمی این پژوهش عبارتند از:
تعیین میزان تأثیر ویژگیهای سیستم اطلاعات بر بهبود تصمیم گیری مدیران شهرداری تهران
۱- تعیین میزان تأثیرویژگی قابل فهم بودن اطلاعات سیستم اطلاعات مالی بربهبود تصمیم گیری مدیران
فصل دوم: ادبیات و پیشینه تحقیق
۲-۱)هوش چیست؟ ۱۷
۲-۱-۱)مفاهیم و تعاریف هوش: ۱۸
۲-۱-۲)مساله خلق ۱۹
۲-۱-۳) نظریه های هوش: ۲۰
۲-۱-۳-۱)نظریه عامل G: 22
۲-۱-۳-۲) نظریه عامل گروهی: ۲۳
۲-۱-۳-۳)تئوری سه بعدی گلیفورد: ۲۴
۲-۱-۳-۴)نظریه پیاژه: ۲۶
۲-۱-۳-۵)نظریه سه وجهی استرنبرگ: ۲۷
۲-۱-۴)هوش معنوی و برخی تعاریف آن: ۳۵
۲-۱-۵) اجزا هوش معنوی ۳۸
۲-۱-۶) ویژگیهای هوش معنوی: ۴۱
۲-۱-۷) نقش عصب شناسی در هوش معنوی: ۴۱
۲-۱-۸) ایجاد هوش معنوی: ۴۱
۲-۱-۸-۱) مولفه های هوش معنوی: ۴۳
۲-۱-۹) تفاوت هوش معنوی، هوش عاطفی و هوش منطقی: ۴۳
۲-۱-۱۰) مقایسه افراد به لحاظ هوش معنوی: ۴۴
۲-۱-۱۰-۱)افراد دارای هوش معنوی پایین: ۴۴
۲-۱-۱۰-۲)افراد دارای هوش معنوی بالا: ۴۵
۲-۱-۱۱) تأثیر هوش معنوی در محیط کار و زندگی: ۴۵
۲-۱-۱۲) الگوهای پاراداریم هوش معنوی: ۴۶
۲-۱-۱۳)دیدگاههای روانشناسانه به معنویت: ۴۷
۲-۱-۱۳-۱)نظریه انسانگرایی به معنویت: ۴۷
۲-۱-۱۳-۲)نظریه رفتارگرایی شناختی نسبت به معنویت: ۴۸
۲-۱-۱۳-۳)نظریه روانکاوی نسبت به معنویت: ۴۸
۲-۱-۱۳-۴)نظریه فرا فردی نسبت به معنویت: ۴۸
۲-۱-۱۳-۵)نظریه انتقاطی و یک پارچه نسبت به معنویت: ۴۹
۲-۲)باور: ۴۹
۲-۲-۱)مفهوم باور: ۴۹
۲-۲-۲)اهمیت باورها: ۵۰
۲-۲-۳)باورهای غلط: ۵۱
۲-۲-۴)ابعاد تفکرات غیرمنطقی: ۵۳
۲-۲-۵)تفکرات غیرمنطقی: ۵۵
۲-۲-۶)نظریه شخصیت آلبرت آلیس: ۵۸
۲-۲-۶-۱)مبنای فیزیولوژیک: ۵۸
۲-۲-۶-۲) مبنای اجتماعی: ۵۹
۲-۲-۶-۳)مبنای روانشناختی: ۵۹
۲-۲-۷)نظریه A-B-C: 60
۲-۲-۸)دیدگاه الیس درباره ماهیت انسان: ۶۱
۲-۲-۸-۱) اصول ششگانه دیدگاه الیس: ۶۳
۲-۲-۹)انواع تفکرات غیرمنطقی: ۶۵
۲-۲-۱۰)راهبردهایی برای کشف اعتقادهای غیر منطقی: ۷۲
۲-۲-۱۱)ماهیت سلامتی و آشفتگی روان شناختی: ۷۲
۲-۲-۱۲)پژوهشها و برآیندها: ۷۴
۲-۳)توان مقابله با استرس: ۷۷
۲-۳-۱)تعاریف مقابله ۷۷
۲-۳-۲)راهبردهای مقابله: ۷۹
۲-۳-۳)رویکردهای شناختی مقابله: ۸۲
۲-۳-۴)شیوههای مقابله: ۸۴
۲-۳-۵)شیوههای مقابله هیجان محور: ۸۵
۲-۳-۶)شیوههای مقابلهای مساله محور: ۸۷
۲-۳-۷)راهبردهای کارآمد و ناکارآمد در مقابله با استرس: ۸۹
۲-۳-۸)عوامل تاثیر گذار بر نوع و کیفیت مقابله فرد: ۹۳
۲-۳-۹)استرس ۹۴
۲-۳-۹-۱)تعریف استرس: ۹۴
۲-۳-۱۰)استرس و مقابله: ۹۸
۲-۳-۱۱)ابعاد وقایع فشارزا و پاسخ به استرس: ۱۰۰
۲-۴) پیشینه تحقیق ۱۰۲
۲-۵) مدل مفهومی تحقیق ۱۱۵
فصل سوم: روش تحقیق
۳-۱) مقدمه: ۱۱۷
۳-۲) روش تحقیق: ۱۱۷
۳-۳) جامعه آماری: ۱۱۷
۳-۴) روش نمونهگیری و اجرا: ۱۱۸
۳-۵) ابزار گردآوری اطلاعات: ۱۱۹
۳-۶) تعیین حجم نمونه: ۱۲۱
۳-۷) پایایی ۱۲۱
۳- ۷-۱) ثبات سنجهها ۱۲۱
۳-۷-۲) سازگاری درونی سنجهها ۱۲۲
۳-۸) روایی ۱۲۳
۳- ۸-۱) روایی محتوا: ۱۲۳
۳- ۸-۲) روائی وابسته به معیار: ۱۲۳
۳- ۸-۳) روائی سازه (مفهومی): ۱۲۳
۳-۸-۴) آزمون پایایی ۱۲۴
۳-۹) آزمون فرض نرمال بودن متغیرها: ۱۲۵
۳-۱۰) روش تجزیه و تحلیل دادهها: ۱۲۶
فصل چهارم: تجزیه و تحلیل دادههای آماری
۴-۱) مقدمه ۱۲۸
۴-۲) بررسی ویژگیهای جمعیت شناختی ۱۲۹
۴-۲-۱) جنسیت ۱۲۹
۴-۲-۲) تحصیلات ۱۳۰
۴-۲-۳) وضعیت سنی ۱۳۱
۴-۳) آزمون فرضیات تحقیق ۱۳۲
۴-۳-۱) آزمون فرضیه اصلی پژوهش ۱۳۲
۴-۳–۲) آزمون فرضیه فرعی اول ۱۳۳
۴-۳-۳) آزمون فرضیه فرعی دوم ۱۳۴
۴-۳-۴) آزمون فرضیه فرعی سوم ۱۳۶
۴-۳-۵) آزمون فرضیه فرعی چهارم ۱۳۷
۴-۳-۶) آزمون فرضیه فرعی پنجم ۱۳۸
فصل پنجم: نتیجهگیری و پیشنهادات
۵-۱) مقدمه ۱۴۱
۵-۲) نتایج حاصل از آزمون فرضیات تحقیق ۱۴۱
۵-۲-۱) نتایج حاصل از آزمون فرضیه اصلی تحقیق: ۱۴۱
۵-۲-۲) نتایج حاصل از آزمون فرضیه فرعی اول: ۱۴۳
۵-۲-۳) نتایج حاصل از آزمون فرضیه فرعی دوم: ۱۴۵
۵-۲-۴) نتایج حاصل از آزمون فرضیه فرعی سوم: ۱۴۶
۵-۲-۵) نتایج حاصل از آزمون فرضیه چهارم تحقیق: ۱۴۸
۵-۲-۶) نتایج حاصل از آزمون فرضیه پنجم تحقیق: ۱۵۰
۵-۳)پیشنهادات ۱۵۱
۵-۴) محدودیتهای تحقیق ۱۵۲
منابع ۱۵۳
چکیده
هدف این تحقیق بررسی تاثیر هوش معنوی و باورهای غیرمنطقی بر توان مقابله با استرس اداره گاز کاشان میباشد. در سالهای اخیر مفهوم هوش تنها به عنوان یک توانایی شناختی در نظر گرفته نمی شود ، بلکه به حوزههای دیگری مانند هوش هیجانی، هوش طبیعی، هوش وجودی وهوش معنوی گسترش یافته ازطرفی باورهای غیرمنطقی میانجی گر حالات هیجانی هستند و می توانند به عنوان علت اصلی پریشانی هیجانی تجربه شوند. در این تحقیق ضمن بررسی هوش معنوی و باورهای غیرمنطقی کارکنان به دنبال بررسی این دو متغییر برتوان مقابله با استرس می باشیم که ببینیم آیا توجه به هوش معنوی کارمندان هنگام جذب و حین کار می تواند کمک اساسی به پیشبرد اهداف کند. این تحقیق از نوع پژوهشهای همبستگی و از نظر مقطع جمع آوری دادهها از نوع پژوهشهای تک مقطعی است که جهت جمع آوری اطلاعات مورد نیاز برای تدوین پیشینه تحقیق و مبانی نظری آن از روش کتابخانه ای استفاده گردیده است. جامعه ی آماری این پژوهش کارمندان اداره گاز کاشان است که پرسشنامه برای کارکنان اجرا گردید. جهت تجزیه و تحلیل دادهها از آمار توصیفی و استنباطی با بهره گرفتن از نرمافزاری SPSS استفاده شده است جهت بررسی فرضیه اصلی و فرضیات فرعی تحقیق از رگرسیون خطی استفاده شده است. نتایج تجزیه و تحلیل آماری فرضیات تحقیق نشان داد بین هوش معنوی و مولفههای مقابله با استرس از نوع مساله مدار، اجتنابی و هیجانمدار تاثیرپذیری مثبت برقرار است در صورتیکه بین باورهای غیرمنطقی و مولفههای استرس تاثیرپذیری منفی دیده میشود و همچنین بین باورهای غیرمنطقی و هوش معنوی نیز تاثیرپذیری منفی دیده میشود. نتیجه آزمون تی یک طرفه نیز نشان داد تنها مولفه استرس از نوع مسالهمدار بر توان مقابله با شرایط پر استرس در کارکنان شرکت ملی گاز ناحیه کاشان اثرگذار است.
کلمات کلیدی: هوش معنوی، باور غیرمنطقی، استرس، مساله مدار، اجتناب مدار
۱-۱)مقدمه
در قرن حاضر استرس یکی از علل بسیاری از بیماریها بوده و اختلالات روانی، بیماریهای قلبی، گوارشی، پوستی و. را میتواند موجب شود و حدود ۷۵ درصد از شکایتهای پزشکی ناشی از استرس تخمین زده شده است (کیه کولت[۱]، گلیزر[۲] و همکاران ۱۹۸۶)
سلامتی موضوعی مشترک در بسیاری از کشورها و فرهنگهاست که همه سازمانهای بهداشتی- درمانی جهت دستیابی به آن تلاش می کنند. سلامتی دارای ابعاد مختلف جسمی، روحی – روانی، اجتماعی و عاطفی و شغلی است و لازم است به همه ابعاد توجه شود (درویش پور کاخلی و همکاران، ۱۳۸۸).
شغل هر فرد از عوامل بسیار مهم اثر گذار بر سلامتی اوست که فرد را در معرض عوامل تهدیدکننده سلامتی قرار میدهد و در این میان برخی مشاغل به واسطه در معرض قرار دادن فرد با عوامل تنش زای متعدد و مختلف فیزیکی، جسمی، روانشناختی و اجتماعی بیش از سایر مشاغل به سلامتی فرد آسیب میرساند (چونبه، امیرزاده، ۲۰۰۱، حلم سرشت و دل پیشه ۱۹۹۳). و در این میان پرستاری یکی از پر مخاطرهترین مشاغل است که به عنوان یکی از چهار حرفه اول پراسترس دنیا شناخته شده است (درویش پور کاخلی، ۱۳۸۸)
استرس شغلی به عنوان یکی از مهمترین عوارض شغلی است که سالیانه حدود دویست میلیون دلار هزینه به بار آورده و کاهش بازده کاری، غیبت تعارضات کاری و افزایش هزینههای بهداشتی درمانی و. را به دنبال دارد (مایکنبام دونالد[۳]، ترجمه مبینی، ۱۳۷۶)
نوبتهای کاری متغیر و در گردش، ساعات کاری طولانی، بیدار ماندنهای متوالی و فقدان استراحت کافی مواجهه مداوم بادرد و آلام بیماران، دیدن و انجام مداخلات درمانی- مراقبتی در صحنههای ناخوشایند همچون احیاء مرگ و فضای بحرانی بخش، چالشهای شغلی با همکاران و تناقض در وظایف: مواجهه با بیماران و همراهان آنها در معرض قرار گرفتن انواع مواد شیمیایی و پرتوهای خطرناک تشخیص ودرمانی و انواع بیماریهای عفونی تعدادی از عوامل تنشزا و تهدیدکننده سلامتی کارمندان میباشد (حاتمی رضوی ۲۰۰۳ گودرزی ۱۹۹۴ و فتحی ۲۰۰۴، نقل از درویش پور کاخلی و همکاران ۱۳۸۸).
لذا جهت کمک به آسیب شناسی قضیه و ارائه راهکارهای موثر مقابله با استرس و نیز با توجه به فضای دینی جامعه ما و اثر هوش معنوی و طرز تفکر افراد بر استرس این عنوان تحت پژوهش قرار گرفت.
افراد با بهره گرفتن از هوش معنوی به حل مشکلات خود در حیطههای معنایابی و ارزشهای واقعی میپردازند هوش معنوی اساس اعتقادات، ارزشها و اعمال و ساختار زندگی ما بوده بعلاوه زمینه درست اندیشیدن و استفاده از ظرفیتها و منابع معنوی در اتخاذ تصمیمهای مهم و صحیح و اندیشه در مسائل وجودی و تلاش امیدوارانه در حل مسائل و مشکلات روزمره را فراهم میکند رشد معنوی فرایند بیداری و هوشیاری درونی دور ریختن باورها و تصورات نادرست و غیر واقعی است و برای سلامت روان همه افراد اهمیت دارد (عبداللهزاده، ۱۳۸۸).
رشد معنوی پایه و مبنای زندگی فاقد هر گونه فشار، دغدغه، ترس و اضطراب است (همان منبع).
تنها تفاوت میان افراد به هنجار و ناهنجار در فراوانی و شدتی است که خود را با اتکا بر تفکر غیر عقلانیشان ناراحت میکنند (پروچیکاونورکراس[۴]، ۲۰۰۷، ترجمه سید محمدی، ۱۳۸۷).
لذا قضاوتها و ادراکات تهدید کننده ما عمدتاً توسط عواملی مانند افکار نگرشها و تجارب ما ایجاد شده و نحوه ادراک ماست که بر میزان و کیفیت فشار روانی تاثیر خواهد گذاشت و نگرانیهای ناسازگارانه حاصله در یک دور باطل فزاینده به تصاعد مداوم اضطراب و نگرانی منجر میشود که این خود سلامت ما را در تمامی جنبهها متاثر خواهد کرد. (الزایت و پاول[۵]، ترجمه، بخشی پور، رودسری و صبوری مقدم، ۱۳۷۷).
لذا تلاش ما در این پژوهش بررسی قابلیت ویژه هوش معنوی و ایجاد تقویت باورها و هوش معنوی و انسانی و نیز اصلاح و تقویت اندیشهها و دیدگاهها به مسائل در جهت
مطلب دیگر :
درک درست، صحیح و مثبت تر به واسطه کاهش تنش، اضطراب و نگرانی و گزینش شیوههای مقابلهای مطلوب در برابر آنها میباشد که نهایتاً کارمندان، این قشر خدوم و ایثارگر که خود برای تندرستی جامعه از جان مایه میگذارند آسیب شناسی شده و سالم تر وشاداب تر به حرفه و زندگی خویش بپردازند.
۱-۲)بیان مسئله
بطور کلی استرس حاصل نیاز به سازگاری فیزیکی ذهنی و احساس در مقابل یک تغییر است استرس تا حدی میتواند مفید باشد چرا که به زندگی تحرک و جذابیت میبخشد (ورا، پانیز[۶]، ۱۳۸۰) این مقدار استرس برای رشد و تکامل شخصیت لازم بوده و این استرس به هنجار میباشد. (شاملو، ۱۳۸۶) مطالعه استرس شغلی در سال ۱۹۶۵ با هانس سلیه آغاز شد. استرس علاوه بر اثرات روانی، بر رفتار و سلامت جسمانی و نیز از طریق مکانیسمهای سایکو فیزیولوژیک در دراز مدت به ایجاد و تشدید اختلالات جسمی و روانشناختی میانجامد. (فرید من[۷]، ۲۰۰۲) .
بک[۸] و همکاران (۱۹۹۵) اظهار میدارند که اضطراب زمانی ایجاد میشود که تعداد و میزان تهدیدهای ادراک شده از میزان توانایی و قابلیت مقابله با آنها پیشی بگیرد که فرد احساس میکند در معرض خطر قرار دارد و آسیب پذیر، مشوش و مضطرب میشود. (کلارک[۹]، مزبورن[۱۰]، ۱۹۹۹، نقل از جعفرزاده، ۱۳۸۷).
از آن جا که پیامدهای استرس تهدیدی جدی برای سلامت در تمامی جنبهها به شمار میآید و موجب کاهش لذت و بهره وری فرد از یک زندگی پربار شده همچون سدی مانع ترقی و پیشرفت میشود و از آن جا که بسیاری از استرسهای روزمره با ساده ترین شیوهها قابل پیشگیری هستند لذا پژوهش آسیب شناسانه اخیر که گامی در جهت شناسایی و حل مشکلات و ارتقاء زندگی کارمندان است ضروری می کند پاسخهای سازگارانه افراد به استرس در جهت کاهش فشار روانی و بقاء تعادل سیستم عمل میکند در حالیکه پاسخهای ناسازگارانه منجر به تشدید انتظارات موجود شده و سیستم را به سمت بی ثباتی سوق میدهد.
تلاشهای سازگارانه موجب افزایش تاثیرات بلند مدت شده و صرفاً به واسطه مداخله و خواست خود فرد منتج به کاهش فشارهای روانی میشود و زمینه ارتقاء مهارت، سلامت و اعتماد به نفس را فراهم کرده بر میزان مقاومت در برابر فشارهای آتی میافزاید در حالیکه روشهای مقابلهای ناسازگارانه را تشخیص نداده و به درستی درک نمیکند مثلاً موقعیت را به طور غیرمنطقی فاجعه آمیز، شدیدتر، منفیتر و. تلقی میکند. لذا تفاوت حاصله در نوع و کیفیت مقابله افراد در مقابل تنش حاصل متغیرهایی مانند شخصیت، انگیزه، توانمندی و. است (نقل از خزایی، ۱۳۸۵). لازاروس[۱۱] و فلکمن[۱۲] (۱۹۸۴) میگویند مقابله تحت شرایط استرس روانشناختی رخ داده و شامل اقدامات عمومی برای حل مساله از طریق جستجوی اطلاعات پیرامون آن و یا دور شدن از مساله به منظور کاهش تنش میباشد (ترجمه نجاریان، اصغری، دهقانی، ۱۳۷۵).
دیو ۱۹۸۷ مقابله را تلاش فعال یا منفعلانه برای پاسخ به یک موقعیت تهدید میداند که به منظور دور کردن تهدید یا کاهش ناراحتی رخ میدهد(به نقل از خزاعی، ۱۳۸۰).
دالتون[۱۳] (۲۰۰۲) نشان داد که شیوه مقابله با استرس بر سازگاری اجتماعی و خودکفایی افراد تاثیر عمدهای دارد.
مسلم است که وقایع به خودی خود فشارزا نبوده بلکه فشار زا بودن یا نبودن و شیوه مقابله آنها بستگی به این دارد که آن واقعه توسط فرد چگونه ارزیابی شود. اکثر روانشناسان شاغل در زمینه استرس معتقدند که ارزیابی موقعیت ادراک شده متغیری اساسی در تعیین میزان استرس روانشناختی میباشد وقتی وقایع فشارزا درک میشوند که افراد منابع خود برای مقابله را کافی ندانند. (تیلور[۱۴]، ۱۹۹۱، انیدلر[۱۵] پارکر[۱۶]، ۱۹۹۳).
پس افرادی که بدون دلیل خود را ناراحت میکنند نمیتوانند سالم زندگی کنند و از زندگی رضایت خاطر داشته باشد و علت عمده آن نیز وجود یک رشته تفکرات غیرعاقلانه آزار دهنده است افرادی که پیامهای ملال آور، عجیب و غریب، تکراری یا متضاد را منتقل میکنند در واقع از یک شیوه تفکر گژ کار بهره میبرند.
گرایش به جزمی فکر کردن، یاد آوری مداوم افکار منفی و امتناع از تقابل با این تفکرات در فرد استرس، تنش، بیماری و. ایجاد میکند. (آلیس[۱۷]، ۱۹۷۳).
جلالی طهرانی (۱۳۷۲) میگویند یک فکر غیر منطقی که منجر به آسیب و تشویق میشود حقیقت ندارد یعنی ظن و گمان بوده، بوسیله دلیل و برهان قابل اثبات نیست و نوعی ماهیت اجبار و الزام دارد به آشفتگی و تشویش در فرد منجر شده، انرژی فرد را به هدر میدهد او را از اهدافش دور میسازد و یک فکر غیرمنطقی از مواجهه موفق فرد با رویدادها ممانعت می کند هوش معنوی بیانگر مجموعهای از تواناییها و ظرفیتها و منابع معنوی است که بکارگیری آنها موجب افزایش انطباق پذیری و در نتیجه سلامت روان افراد میشود هوش معنوی هوشی است که مشکلات معنایی و ارزشی انسان را حل کرده و به اعمال و زندگی انسان در سطحی وسیع تر و قدرتمندتر مفهوم میبخشد به واسطه آن معنا و مسیر زندگی فرد قابل ارزیابی خواهد بود. بنیان عملکرد هوش معنوی کاراتر از هوش عقلانی و عاطفی میباشد. کینگ راهبردهای مقابلهای و تکنیکهای حل مساله با بهره گرفتن از معنویت را کاربردهای انطباقی هوش معنوی میداند. هوش معنوی بعنوان یک میانجی در ارتباطات عمل کرده و همبستگی معنی داری با سازگاری داشته به ما در درک موقعیت کمک میکند (معلمی، رقیبی، سالاری درگی، ۱۳۸۹).
تحقیقات نشان داده است که اعتقادات معنوی و روحانی و اقدامات و تعهدات به هم مرتبط بوده و نتایج مثبتی در روح و روان وسلامت جسمانی ما داشته و زمینه ساز بهبود ارتباطات مثبت میان فردی میشود (ضیایی، نرگسی و آبیاقی اصفهانی، ۱۳۸۷). هوش معنوی ممکن است امری شناختی – انگیزشی باشد که مجموعهای از مهارتهای انطباقی بوده و منابعی را که حل مساله و دستیابی به هدف را تسهیل میکند معرفی می کند فرد میتواند از این هوش برای چارچوب دهی و تفسیر مجدد تجارب خود بهره ببرد (غباری بناب و همکاران، ۱۳۸۶).
یکی از مشخصه های کلیدی هوش معنوی استفاده از معنویت برای حل مشکلات است (ادواردز[۱۸]، ۲۰۰۳).
لذا در این پژوهش به دنبال بررسی ارتباط دو عامل اصلی موثر در وضعیت استرس و کنترل آن یعنی هوش معنوی و تفکرات غیر منطقی هستیم تا با اصلاح و تقویت این دو متغیر بعنوان پیشنهادات پژوهشی از میزان استرس و تبعات آن بکاهیم و نیز راهبردهای ناسازگارانه مقابلهای موجود شناسایی شده و در جهت اصلاح راهبردها، راهکارها و پیشنهادات موثر گام برداریم.
۱-۳)اهمیت و ضرورت مساله
جامعه سالم بستر مناسبی برای زندگی افراد در محیط سالم است. چنین جامعهای میتواند مولد عقلانیت و پیشروی حوزه در سلامت ذهن جسم و روان باشد.
بدیهی است انسان سالم محور و شاهکلید تمامی آمال انسانی است و این همه پیچیدگی در دنیای امروزی حاصل تلاشها برای رفاه و آسایش بیشتر بشر بوده است. هر چند گاهی خود عاملی در جهت سلب آرامش شده است جامعه سالم مجموعه انسانهای سالمی است که در قالب ارتباطات مناسب با هم تعامل میکنند ولی همچنان بیماریها و ناگواریها و تشویشها رویای دنیای برین انسانها را به چالش میکشند و آدمیانی پیدا میشوند که در مرحله جراحات روحی و کاستیهای فکری غوطه میخورند و در انتظار کمک همنوعانشان چشم به راهند و بدیهی است یکی از منادیان بزرگ سلامت مداری و ایثار و نوع دوستی کارمندان ند که بار سنگین یکی از مشاغل دشوار و زیانآور را به دوش میکشند. کارمندان متناسب با نیازهای سیستم و مددجویان و بدون توجه به نیازهای خود وخانواده شان میبایست در ساعات و ایام مختلف شبانه روز در محل کار حاضر شده و زندگی مشترک خویش را نیز با این همه مشکلات هماهنگ سازند (خرم آبادی، شمس، فرضی، عبدالرسولی ۱۳۸۳).
لذا بخش زیادی از زندگی کارمندان در محیط کار و در شرایط دشوار میگذرد و بسیاری از وقایع مشکلات کاری اثر عمیقی بر سلامت جسمی و روانی آنها دارد بنابراین استرس که بعنوان معضل مبتلا به تمامی کارمندان بوده و اکثراً درگیر عوارض ثانوی آن میباشند بعنوان مولفهای در خور پژوهش میباشد تا به واسطه بررسی ارتباط کیفیت مقابله با استرس و هوش معنوی و باورهای نادرست کارمندان گامی هر چند ناچیز در جهت شفافیت این ارتباط برداشته و در جهت آسیب شناسی این ارتباطات ارائه راهکارهای مفید برای این قشر خدوم کاری کرده باشیم گفتنی است که ارتباط هوش معنوی بعنوان مولفهای اثرگذار در ایجاد سلامت بهبود قابلیت و سازگاری افراد و معنی بخشی به زندگی فردی، اجتماعی انسانی و معنوی جزء عوامل است که اثر آن در کاهش تنش و آرامش بدیهی و فارغ از توضیح می کند و نیز نگاه واقع بینانه به مسائل و درکی فارغ از اغلاط متداول که ریشه شخصیت ارث محیط، تربیت و. دارد میتواند زمینه ساز بسیاری از کژکاریها و ناراستیها بوده و فرد را مستعد ناسازگاری و بی ثباتی در تفکر، تصمیمگیری، رفتار و ارتباط بسازد و او را به سمت عدم تعادل و عدم سلامت روان سوق دهد و اینجاست که فرد مملو از اضطراب و تشویش میشود و به بیمار یها و ناراحتیهای جسمی و روحی مبتلا میگردد در مقابل تفکر منطقی و سالم بستر ساز سلامت جسم و روان بوده.
۱-۴)اهداف پژوهش
۱-۴-۱)هدف اصلی:
۱-۴-۲)اهداف فرعی:
۱-۵)فرضیات پژوهش
۱-۵-۱)فرضیه اصلی:
هوش معنوی و باورهای غیرمنطقی با توان مقابله با استرس در کارکنان شرکت ملی گاز ناحیه کاشان اثرگذار است.
۱-۵-۲) فرضیات فرعی:
مطلب دیگر :
۱-۸ روش تحقیق . ۱۰
۱-۸-۱ نوع تحقیق و روش گردآوری دادهها ۱۰
۱-۸-۲ ابزار و شیوه گردآوری اطلاعات ۱۰
۱-۸-۳ نحوهی سنجش متغیرها و گردآوری دادهها ۱۰
۱-۸-۴ روایی و پایایی ابزار اندازه گیری ۱۰
۱-۹ قلمرو پژوهش ۱۱
۱-۱۰جامعه و نمونهی آماری ۱۱
۱-۱۱ روش تجزیه و تحلیل دادهها ۱۱
۱-۱۲ متغیرهای پژوهش و تعریف عملیاتی آنها ۱۲
۱-۱۳ محدودیتهای پژوهش ۱۴
۱-۱۴ ساختار پژوهش . ۱۵
فصل دوم: پیشینهی پژوهش
۲-۱ مقدمه . ۱۷
۲-۲ هوش رقابتی ۱۷
۲-۲-۱ تعاریف هوش رقابتی ۱۸
۲-۲-۲ فرایند هوش رقابتی . ۲۰
۲-۲-۳ انواع هوش رقابتی ۲۱
۲-۲-۴ هوش رقابتی در شرکتهای کوچک و متوسط ۲۳
۲-۳ مدیریت دانش ۲۴
۲-۳-۱ فرایند مدیریت دانش ۲۵
۲-۳-۲ عوامل کلیدی موفقیت مدیریت دانش ۲۶
۲-۴ یادگیری سازمانی . ۲۷
۲-۴-۱ تعاریف یادگیری سازمانی ۲۸
۲-۴-۲ قابلیتهای یادگیری سازمانی ۲۹
۲-۵ نوآوری سازمانی . ۳۲
۲-۵-۱ رویکردهای نوآوری . ۳۳
۲-۵-۱-۱ رویکرد فردگرایی .۳۳
۲-۵-۱-۲ رویکرد ساختارگرایی ۳۴
۲-۵-۱-۳ رویکرد تعاملی .۳۴
۲-۵-۲ تعاریف نوآوری .۳۴
۲-۵-۳ انواع نوآوری . ۳۵
۲-۶ عملکرد سازمانی . ۳۸
۲-۶-۱ کارت امتیازی متوازن . ۳۹
۲-۷ شرکتهای کوچک و متوسط ۴۳
۲-۷-۱ تعاریف شرکتهای کوچک و متوسط ۴۴
۲-۷-۲ ویژگی شرکتهای کوچک و متوسط ۴۴
۲-۷-۳ محدودیت و چالشهای پیش روی شرکتهای کوچک و متوسط ۴۶
۲-۸ پیشینه تجربی ۴۷
۲-۸-۱ روابط بین مدیریت دانش، یادگیری سازمانی، نوآوری و عملکرد سازمانی ۴۷
۲-۸-۲ روابط بین هوش رقابتی، نوآوری و عملکرد سازمانی ۵۱
۲-۹ جمع بندی فصل دوم ۵۴
فصل سوم: روش شناسی
۳-۱ مقدمه ۵۷
۳-۲ فرضیههای تحقیق ۵۷
۳-۳ مدل مفهومی پژوهش ۵۸
۳-۴ روش تحقیق ۵۹
۳-۵ جامعه و نمونه آماری ۶۰
۳-۶ ابزار و شیوهی جمع آوری دادهها ۶۰
۳-۷ ویژگی های فنی ابزار اندازه گیری ۶۲
۳-۷-۱ روایی پرسشنامه . ۶۲
۳-۷-۲ پایایی پرسشنامه ۶۲
۳-۸ متغیرهای پژوهش . ۶۲
۳-۹ نحوه تجزیه و تحلیل دادهها ۶۳
۳-۱۰ جمعبندی فصل سوم ۶۳
فصل چهارم: تجزیه و تحلیل داده ها
۴-۱ مقدمه ۶۵
۴-۲ آمار توصیفی . ۶۵
۴-۲-۱ توصیف متغیرهای جمعیت شناختی ۶۶
۴-۲-۲ نتایج آمار توصیفی مولفه های تحت بررسی ۷۰
۴-۲-۲-۱ هوش رقابتی ۷۱
۴-۲-۲-۲ مدیریت دانش .۷۳
۴-۲-۲-۳ یادگیری سازمانی .۷۵
۴-۲-۲-۴ نوآوری ۷۷
۴-۲-۲-۵ عملکرد سازمانی .۷۹
۴-۲-۳ بررسی نرمال بودن داده ها ۸۲
۴-۳ آمار استنباطی . ۸۳
۴-۳-۱ مدلیابی معادلات ساختاری ۸۳
۴-۳-۲ تحلیل عاملی(تائیدی) ۸۳
۴-۳-۳ مدل ساختاری پژوهش ۸۸
۴-۳-۳-۱ مدل مفهومی .۸۸
۴-۳-۳-۲ شاخصهای مدل تحت بررسی ۸۹
۴-۳-۳-۳ مدل ضرایب استاندارد .۸۹
۴-۳-۳-۴ مدل T values .۹۰
۴-۳-۴ نتایج آزمون فرضیات پژوهش ۹۱
۴-۳-۴-۱ تحلیل دو متغیره ۹۱
۴-۳-۴-۲ تحلیل چند متغیره .۹۲
۴-۴ جمع بندی فصل چهارم ۹۹
فصل پنجم: بحث و نتیجه گیری
۵-۱ مقدمه . ۱۰۲
۵-۲ مروری بر خطوط کلی تحقیق ۱۰۲
۵-۳ یافتههای پژوهش ۱۰۳
۵-۳-۱ یافتههای جمعیت شناختی ۱۰۳
۵-۳-۲ یافتههای تحلیل تک متغیره ۱۰۴
۵-۴ یافتههای آمار استنباطی ۱۰۵
۵-۴-۱ یافته های تحلیل دو متغیره ۱۰۵
۵-۴-۲ یافته های تحلیل چند متغیره ۱۰۶
۵-۵ بحث و نتیجه گیری ۱۰۷
۵-۶ پیشنهادات . ۱۰۹
۵-۶-۱ پیشنهادهای کاربردی ۱۰۹
۵-۶-۲ پیشنهادهایی جهت پژوهشهای آتی ۱۱۱
۵-۷ محدودیتهای پژوهش ۱۱۲
منابع و مآخذ
منابع فارسی ۱۱۳
منابع انگلیسی .۱۱۴
ضمائم و پیوستها
پیوست ۳-۱: پرسشنامه پژوهش ۱۲۴
پیوست ۴-۱: خروجی های نرم افزار ۱۲۷
۱-۱ مقدمه
شرکتها با محیطی پر از تلاطم و تغییرات سریع و پیچیده ای مواجه هستند. در چنین محیط هایی برای شرکتها حفظ مزیت رقابتی دشوار و چالشی بزرگ محسوب می شود. بنابر این شرکتها برای حفظ مزیت رقابتی باید به دنبال فرصتهای ایده آل محیطی باشند تا با بهره برداری از چنین فرصتهایی بتوانند موقعیت رقابتی خود را بهبود بخشند. شرکتها برای حضور فعال در چنین محیط های فرارقابتی باید درک و شناخت بهتری از رقابت و نیروهای رقابتی که بر موفقیتشان تاثیر می گذارند، داشته باشند. شرکتها
مطلب دیگر :
باید بدانند که چگونه در عرصه رقابت باقی بمانند و اینکه چگونه تغییرات درونی و بیرونی صنعتشان را پیش بینی کنند و نسبت به آن از خود عکس العمل نشان دهند(نیکولاس و ایوانجلیا[۱]، ۲۰۱۲). به مدد افزایش هوش رقابتی است که شرکتها می توانند از محیط خود شناخت کافی داشته باشند(تارخ،۱۳۹۰، ص ۲). دنق و لیو[۲] بیان کردند که هوش رقابتی یک نقش مهم در مدیریت استراتژیک و تصمیم گیری دارد. پلتونومی و ووری[۳] نیز به این نکته اشاره کردند که شرکتها از طریق هوش رقابتی می توانند دانش مرتبط و دقیقی درباره رقبا و محیط کلی کسب و کار بدست آورند. تانو و بایلتی[۴] در پژوهشی به این نتیجه رسیدند که هر قدر اطلاعات هوش رقابتی در شرکتها بیشتر باشد بر روی نوآوری آنها تاثیر مثبتی می گذارد. بر عکس هوش رقابتی که بیشتر بر محیط خارجی شرکتها کار می کند، مدیریت دانش بیشتر بر روی عوامل داخلی توجه دارد(طیب و همکاران[۵]، ۲۰۰۸). در اقتصاد مبتنی بر دانش شرکتهایی موفقترند که اقدامات مدیریت دانش را بصورت موثر اجرا کنند. از راه های دیگر جهت ایجاد و حفظ مزیت رقابتی، خلق نوآوری در شرکتهاست و بدون شک یکی از روش های نوآور بودن سازمانها افزایش قابلیت های یادگیری سازمانی است که افزایش این قابلیتها خود نتیجه اجرای کارآمد مدیریت دانش در شرکتهاست(لیائو و وو[۶]، ۲۰۱۰). هم مدیریت دانش و هم هوش رقابتی هردو به نحوی ابزارهای قدرتمندی در کسب مزیت رقابتی برای شرکتها محسوب می شوند.
۱-۲ بیان مسئله
در اقتصاد جهانی، تبادل اطلاعات در سطح کره زمین و در طول و عرض جغرافیایی در زمان نانوثانیه صورت می گیرد. بنابر این نیاز به گردش سریع اطلاعات برای رقابتی پویا و تجارتی هوشمند، اجتناب ناپذیر است. لذا شرکتهای حرفه ای درصدد هستند تا ابزارهای مورد نیاز شرکتهایی را که می خواهند سریع، متمرکز و منعطف باشند و موقعیت و مزیت رقابتی آنها حفظ شود را مهیامی سازند(تارخ، ۱۳۹۰، ص ۲ ). می توان گفت حفظ مزیت رقابتی چالش برانگیزترین مساله پیش روی شرکتها در اقتصاد پویا و متغیر کنونی به حساب می آید. برای حفظ مزیت رقابتی شرکتها باید از محیط خود آگاهی کامل داشته باشند که این آگاهی از طریق اجرای فعالیتهای هوش رقابتی محقق می یابد. هوش رقابتی به سازمانها در شناسایی محیط اطراف خود کمک می کند. تجزیه و تحلیل اطلاعات در محیط رقابتی، یک منبع مهم و حیاتی برای شرکتها در ظرفیت بنگاه جهت معرفی محصولات/خدمات و فرایندهای جدید به شمار می رود. همچنین هوش رقابتی منبع اطلاعاتی مهمی برای برنامه ریزی و دیگر فعالیتهای سازمان می باشد. زیرا آن اطلاعاتی را درباره رفتار فعلی و آتی رقبا و محیط کلی کسب وکار فراهم می کند(نصری[۷]،۲۰۱۱).
عصر حاضر، عصر تغییر و تحولات اساسی و بنیادی است و سازمانهایی می توانند خود را با این شرایط تطبیق دهند و در صحنه رقابت باقی بمانند که مدیران و رهبرانی کارآمد، تغییر گرا و با چشم اندازی بلند مدت داشته باشند. در سالهای اخیر هوش رقابتی و مدیریت دانش به مفاهیم مهم مدیریت تبدیل شده و بسیاری از شرکتهای بزرگ آن را به جزئی از فرهنگ سازمانی خود تبدیل کرده اند. افزایش هوش رقابتی موجب می گردد شرکتها اطلاعات محیط اطراف خود را سریعتر و با دقت بیشتری تجزیه و تحلیل کرده و نتایج حاصل را به طریق سودمند ذخیره و در مواقع مقتضی در دسترس تصمیم گیرندگان قرار دهند. این امر جریان تبادل اطلاعات و دانش را در بستر شرکتها تسریع کرده و اثربخشی فرایند تفکر و تصمیم گیری گروهی را به نحو چشمگیری بهبود می بخشد(پاک مرام، ۱۳۸۸). بنابر این هوش رقابتی به عنوان یک ابزار برای بهبود رقابت پذیری شرکتها معرفی شده است. اطلاعات به عنوان یکی از اقلام مهم دارایی های استراتژیک و ابزارهای بازاریابی به شمار می آید. گرد آوری و ارزیابی اطلاعات مربوط به شرکتهای رقیب در امر تدوین استراتژی نقش حیاتی دارد. هدف اصلی هوش رقابتی دستیابی به داده ها و اطلاعاتی در مورد محیط، رقبا و بازار و. است. از این رو هوش رقابتی موثر نه تنها نیازمند اطلاعاتی پیرامون رقباست، بلکه همچنین نیازمند اطلاعاتی درباره سایر تمایلات محیطی از قبیل تحولات تکنولوژی، تحولات بازار، تحولات اجتماعی و راهبردی میباشد)رواچ و سانتی[۸]، ۲۰۰۱).
همچنین برای اینکه سازمانها بتوانند در عرصه رقابت حضور داشته باشند ناچارند در یکی از زمینه ها نسبت به رقبای خود مزیت رقابتی داشته باشند و برای این کار یکی از راهکارها این است که سازمانها نوآور باشند. مدیریت دانش یکی از راه های غیر قابل انکار برای دستیابی به نوآوری است. در اقتصاد مبتنی بر دانش سازمانهایی که بتوانند مدیریت دانش را بصورت موثر اجرا کنند می توان گفت که عملکرد بالایی نسبت به دیگر سازمانها دارند(لانگ و لین[۹] ،۲۰۱۲). پژوهش حاضر بر آن است تا عملکرد شرکتهای کوچک و متوسط را با تاثیر متغیرهای هوش رقابتی و مدیریت دانش با تعدیل کنندگی نوآوری و یادگیری سازمانی مورد سنجش قرار دهد. مساله این پژوهش این است که آیا اجرای هوش رقابتی و مدیریت دانش در شرکتهای کوچک و متوسط تاثیری بر عملکرد شرکت دارد؟
۱-۳ ضرورت و اهمیت پژوهش
بصورت فزاینده، شرکتها توجه ویژه ای به فعالیتهای هوش رقابتی می کنند بدلیل اینکه آنها نیازهای سازمانی را از طریق جمع آوری، تفسیر و انتشار اطلاعات خارجی حمایت می کند. دانستن اینکه چگونه ارزش افزوده اطلاعات موجب حفظ مزیت رقابتی می گردد، عامل کلیدی برای اجرای فرایند هوش رقابتی می باشد(استرائوس[۱۰] و تویت[۱۱]، ۲۰۰۹). کاهانر[۱۲] در کتاب خود از هوش رقابتی به عنوان آخرین سلاح سازمانها در جنگ اقتصاد جهانی یاد می کند. وی به دلایل نیاز شرکتها به هوش رقابتی اشاره می کند که در شکل زیر آورده شده است:
شکل۱-۱: اهمیت هوش رقابتی
منبع: کاهانر بر گرفته از استرائوس و تویت، ۲۰۱۰
همچنین منافع حاصل از اجرای موثر مدیریت دانش موجب گردیده تا بسیاری از شرکتها در قرن ۲۱ به اجرای مدیریت دانش رو آورند. اگر مدیریت دانش به خوبی اجرا شود موجب افزایش یادگیری سازمانی و نهایتا خلق نوآوری می گردد(لیائو و وو ، ۲۰۱۰). هوش رقابتی و مدیریت دانش یک هم افزایی جهت کسب و حفظ مزیت رقابتی ایجاد می کنند. هوش رقابتی به جستجوی اطلاعات محیطی می پردازد و مدیریت دانش بیشتر بر سازماندهی و تفسیر و به کارگیری این اطلاعات محیطی در درون شرکت می پردازد(طیب و همکاران[۱۳]، ۲۰۰۸). مطالعات کمی بر روی موضوع پژوهش صورت گرفته که نشانگر اهمیت این پژوهش می باشد. همچنین کاربردی بودن پژوهش نیز می توانند به شرکتهای کوچک و متوسط کمک بسزایی برساند.
۱-۴ اهداف پژوهش
۱-۴-۱ هدف کلی
هدف کلی پژوهش بررسی تاثیر هوش رقابتی و مدیریت دانش بر عملکرد شرکتهای کوچک و متوسط با نقش تعدیل کنندگی یادگیری سازمانی و نوآوری می باشد. اهداف فرعی پژوهش نیز در زیر آورده شده است
۱-۴-۲ اهداف فرعی
۱-۵ سؤالات پژوهش
۱-۵-۱ سوال اصلی
تاثیر هوش رقابتی و مدیریت دانش بر عملکرد شرکتهای کوچک و متوسط با نقش تعدیل کننده نوآوری و یادگیری سازمانی چگونه است؟
۱-۵-۲ سوالات فرعی